Mutlak Butlan Nedir? Şartları Nelerdir?

Kısa cevap: Evlilikte mutlak butlan; evlenme sırasında eşlerden birinin zaten evli olması, sürekli ayırt etme gücünden yoksun bulunması, evlenmeye engel akıl hastalığı bulunması veya eşler arasında kanunun yasakladığı yakın hısımlık olması hâllerinde gündeme gelir. Bu evlilik mahkeme kararı verilinceye kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur; nüfus kaydı kendiliğinden yok olmaz. Cumhuriyet savcısı resen dava açabilir, ilgisi olan herkes de dava hakkına sahip olabilir. Sonradan boşanmak, eşin ölmesi veya bazı engellerin ortadan kalkması dava hakkı ve sonucu bakımından farklı kurallara tabidir.

Evlilikte mutlak butlan ne anlama gelir?

Mutlak butlan, evlenme anında kamu düzenini ağır biçimde ilgilendiren kanuni engellerden birinin bulunmasıdır. Türk Medeni Kanunu sebepleri sınırlı olarak sayar. Tarafların sonradan anlaşması veya uzun yıllar evli yaşamış olması, kanunda düzenlenmeyen yeni bir mutlak butlan sebebi yaratmaz.

Mutlak butlanla sakat evlilik, mahkemece iptal kararı verilinceye kadar geçerli bir evliliğin sonuçlarını doğurur. Bu özellik, evliliğin hiç kurulmadığı “yokluk” hâlinden ayrılır. Eşler yalnız nüfus müdürlüğüne dilekçe vererek evliliği geçmişe etkili biçimde sildiremez; aile mahkemesi kararı gerekir.

Boşanma ile butlan aynı kurum değildir. Boşanmada geçerli kurulmuş evlilik, sonradan ortaya çıkan veya devam eden sebeple sona erdirilir. Butlanda ise evlenme anındaki kanuni sakatlık incelenir. Tarafların talepleri, ispatı, dava hakkı ve kararın sonuçları bu nedenle farklıdır.

Türk Medeni Kanunu’ndaki mutlak butlan sebepleri

1. Eşlerden birinin evlenme sırasında evli olması

Tek eşlilik ilkesi gereği mevcut evlilik sona ermeden yeni evlilik yapılamaz. Bir kişinin nüfus kaydı, yabancı ülke kararı veya bildirim eksikliği nedeniyle ikinci kez evlenmiş görünmesi hâlinde ilk evliliğin evlenme tarihinde hukuken devam edip etmediği araştırılır. Önceki boşanma kararının verilmiş olması yetmeyebilir; kesinleşme tarihi önemlidir.

İlk evlilik, ikinci evlilik hakkında butlan kararı verilmeden önce sona ererse ve ikinci evlilikteki diğer eş ikinci evlenme sırasında iyi niyetliyse, ikinci evliliğin butlanına karar verilemez. İyi niyet, kişinin eşinin evli olduğunu bilmemesi ve kendisinden beklenen özeni göstermiş olmasıyla ilgilidir; her olayın kayıt ve beyanlarıyla değerlendirilir.

Yurt dışında verilen boşanma kararının Türkiye’de sonuç doğurup doğurmadığı da belirleyici olabilir. Nüfus tescili, idari tescil veya tanıma süreci tamamlanmamışsa ikinci evliliğin tarihi ve yabancı kararın kesinleşmesi birlikte incelenmelidir.

2. Evlenme sırasında sürekli ayırt etme gücünden yoksunluk

Ayırt etme gücü, kişinin davranışlarının anlam ve sonuçlarını kavrayıp buna uygun hareket edebilmesidir. Sürekli yoksunluk; evlenme iradesinin geçerli biçimde kurulmasını engelleyen ve devamlı nitelik taşıyan durumdur. Yalnız yaşlılık, engellilik, hastalık tanısı veya vasi atanmış olması otomatik sonuç doğurmaz; evlenme tarihindeki işlevsel durum değerlendirilir.

Geçici ayırt etme gücü kaybı mutlak değil, koşulları varsa nispi butlan sebebidir. Ağır sarhoşluk, ilaç etkisi veya geçici kriz gibi durumlarda süreli dava hakkı ve davacı sıfatı farklıdır. Tıbbi kayıt, uzman raporu, evlenme işlemi sırasındaki gözlemler ve tanıklar önem taşır.

Ayırt etme gücü sonradan kazanılırsa mutlak butlan davasını yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş açabilir. Cumhuriyet savcısının resen dava yetkisi bu özel durumda devam etmez. Bu düzenleme, kişisel evlilik iradesine öncelik tanır.

3. Evlenmeye engel derecede akıl hastalığı

Her ruhsal hastalık evlenme engeli değildir. Kanun, resmî sağlık kurulu raporuyla evlenmede tıbbi sakınca bulunmadığının anlaşılması ekseninde koruyucu bir değerlendirme öngörür. Hastalığın niteliği, seyri, tedavi durumu ve evlilik birliği bakımından oluşturduğu sakınca uzman tıbbi incelemeyle belirlenir.

Tanı etiketinden hareketle otomatik iptal kararı verilemez. Evlenme tarihindeki durum esastır. Hastalığın sonradan tamamen iyileşmesi hâlinde Cumhuriyet savcısı mutlak butlan davası açamaz; daha önce açılmış davanın güncel durumu ve ilgililerin hakları somut dosyada değerlendirilir.

Akıl hastalığı ile ayırt etme gücü yoksunluğu aynı sebep değildir. Kişi ayırt etme gücüne sahip olsa da hastalık kanundaki ölçüde evlenmeye engel olabilir; tersine başka bir nedenle sürekli ayırt etme gücünden yoksunluk bulunabilir.

4. Evlenmeye engel derecede hısımlık

Üstsoy ile altsoy arasında; kardeşler arasında; amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenleri arasında evlenme yasaktır. Kayın hısımlığı bakımından evlilik sona ermiş olsa bile eşlerden biri ile diğerinin üstsoyu veya altsoyu arasında evlenme yasağı devam eder. Evlat edinen ile evlatlık veya bunlardan biri ile diğerinin altsoyu ve eşi arasında da yasak vardır.

Hısımlığın nüfus kaydında hatalı görünmesi, soybağı kararı, evlatlık ilişkisi veya yabancı kayıt bulunması hâlinde önce gerçek hukuki bağ belirlenir. Kanunun yasaklamadığı daha uzak akrabalık ahlaki veya ailevi tartışma yaratsa da mutlak butlan sebebi oluşturmaz.

Mutlak butlan davasını kim açabilir?

Cumhuriyet savcısı mutlak butlan davasını resen açabilir. Ayrıca eş, mirasçı veya sonucu hukuken etkileyen başka ilgili kişiler dava açabilir. “İlgili” sıfatı yalnız merak veya uzak toplumsal ilişkiyle doğmaz; davanın sonucundan etkilenebilecek güncel ve hukuken korunmaya değer menfaat gerekir.

Evlilik devam ederken genel kural budur. Evlilik sona ermişse Cumhuriyet savcısı resen dava açamaz. Buna karşılık her ilgili, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir. Miras payı, sağ kalan eş sıfatı veya başka hukuki sonuçlar bu tespiti önemli hâle getirebilir.

Ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmesi gibi özel hâllerde savcının dava hakkı sınırlandırılmıştır. Bu istisnalar, “mutlak butlan davası her zaman herkesçe aynı biçimde açılır” genellemesinin doğru olmadığını gösterir.

Mutlak butlanda kural olarak nispi butlandaki altı aylık ve beş yıllık hak düşürücü süreler uygulanmaz. Yine de evliliğin sona ermesi, engelin kalkması, iyi niyet ve davacı sıfatı sonucu etkiler. Gecikme delil ve miras ilişkilerini zorlaştırabileceğinden süre bulunmadığı varsayımıyla beklenmemelidir.

Butlan sebebi sonradan ortadan kalkarsa ne olur?

İlk evliliğin sonradan sona ermesi, sürekli ayırt etme gücünün kazanılması veya evlenmeye engel akıl hastalığının iyileşmesi için kanun ayrı hükümler öngörür. Sonucun her sebepte aynı olmaması, mutlak butlanın kamu düzeni ile eşlerin güncel iradesi arasında dengelendiğini gösterir.

Çok eşlilikte ilk evlilik sona ermiş ve ikinci eş iyi niyetliyse ikinci evlilik korunabilir. İkinci eş engeli biliyorsa bu koruma uygulanmaz. İlk evliliğin hangi tarihte ve nasıl sona erdiği, yabancı karar varsa Türkiye’de tanınma durumu incelenir.

Sürekli ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş, evliliği sürdürmek istiyorsa savcının resen davası devre dışı kalır; dava hakkı kendisine aittir. Akıl hastalığının iyileştiğinin resmî sağlık kurulu raporuyla belirlenmesi de savcının resen dava açmasını engelleyebilir.

Yasak hısımlık sonradan ortadan kalkabilecek bir engel değildir. Kayın hısımlığındaki yasak, onu doğuran evlilik sona erse de kanunen devam eder. Evlatlık ilişkisinin hukuki durumu ve sona ermesinin evlenme yasağına etkisi özel kayıtlarla değerlendirilmelidir.

Mutlak butlan kararının sonuçları

Eşler yönünden

Mahkeme kararıyla evlilik ileriye etkili olarak sona erer. Evlenirken iyi niyetli olan eş, boşanma hâlinde sahip olacağı kişisel durumunu korur; tazminat, nafaka ve mal rejimi sonuçlarında boşanmaya ilişkin hükümlerin uygulanması gündeme gelir. İyi niyet, engelin varlığını bilmemek ve gerekli özeni göstermiş olmakla değerlendirilir.

Her iki eşin iyi niyetli olmaması, bütün ekonomik ilişkilerin yok sayılması anlamına gelmez. Mal rejimi, katkılar, üçüncü kişilerin hakları, nafaka ve tazminat talepleri kanundaki özel sonuçlarla incelenir. Butlan kararı verilene kadar doğan işlemler sırf sakatlık nedeniyle otomatik olarak hiç yapılmamış sayılmaz.

Çocuklar yönünden

Butlan kararı verilen evlilik içinde doğan çocuklar, anne ve baba iyi niyetli olmasalar dahi evlilik içinde doğmuş sayılır. Çocukların soybağı ve hakları ebeveynlerin evlenme engelinden olumsuz etkilenmez. Velayet, kişisel ilişki, bakım ve iştirak nafakası boşanmaya ilişkin esaslarla ve çocuğun üstün yararıyla düzenlenir.

Üçüncü kişiler yönünden

İyi niyetli üçüncü kişilerin evliliğe güvenerek kazandıkları haklar korunabilir. Tapu, miras, sosyal güvenlik veya vatandaşlık gibi alanlarda butlan kararının etkisi ilgili özel mevzuatla birlikte değerlendirilir. Kararın kesinleşmesi ve nüfus kayıtlarına işlenmesi gerekir.

Yokluk, mutlak butlan ve nispi butlan farkı

Yoklukta evliliğin kurucu unsuru bulunmaz. Evlenmenin yetkili memur önünde yapılmaması veya tarafların karşılıklı evlenme iradesinin hiç açıklanmaması gibi hâller örnek verilir. Hukuken evlilik kurulmadığından sonuç, mutlak butlandan farklıdır; yine de nüfus kaydı ve hukuki belirsizlik için tespit kararı gerekebilir.

Mutlak butlanda evlilik kurulmuştur, fakat TMK 145’teki ağır engellerden biri vardır. Mahkeme kararına kadar geçerli evliliğin sonuçları sürer; savcı ve ilgililer kanundaki koşullarla dava açabilir.

Nispi butlanda geçici ayırt etme gücü kaybı, yanılma, aldatma veya korkutma gibi eşin iradesini sakatlayan hâller bulunabilir. Dava hakkı esas olarak iradesi sakatlanan eşe aittir ve hak düşürücü süreler vardır. Sebepler ile sürelerin birbirine karıştırılması davanın reddine yol açabilir.

Evlenme yaşına ilişkin izin eksikliği, bekleme süresi, bazı usul eksiklikleri veya evlenme törenindeki her hata mutlak butlan sebebi değildir. Kanunun özel sonucuna bakılmalıdır. “Kanuna aykırılık varsa evlilik kesin hükümsüzdür” şeklindeki genel yaklaşım aile hukukunda doğru değildir.

Görevli ve yetkili mahkeme, dava süreci

Mutlak butlan davasında görevli mahkeme aile mahkemesidir; aile mahkemesi bulunmayan yerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Evliliğin iptali davalarında yetki, boşanma davalarına ilişkin yerleşim yeri kurallarıyla belirlenir. Taraflardan birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturulan yer mahkemesi gündeme gelebilir.

Dava dilekçesinde butlan sebebi, evlenme ve engelin tarihleri, tarafların iyi niyet durumu, çocuklar ve ferî talepler açıklanır. Savcının açtığı davada eşler davaya dahil edilir. Hâkim kamu düzeni nedeniyle gerekli araştırmayı yapar; tarafların sırf kabulüyle bağlı değildir.

Yargılama sonunda butlan talebi kabul veya reddedilir. Kabul hâlinde çocukların velayeti, kişisel ilişki, nafaka, tazminat ve mal rejimi sonuçları talep ve kanuni koşullara göre düzenlenir. Kararın gerekçeli olarak yazılması, tebliği, kanun yolu ve kesinleşme işlemleri tamamlanır.

Aynı evlilik hakkında boşanma ve butlan talepleri bulunduğunda taleplerin hukuki niteliği ve inceleme sırası önemlidir. Evliliğin ölüm veya boşanmayla sona ermiş olması, ilgilinin butlan tespiti istemesini her zaman anlamsız kılmaz; özellikle miras sonucu bakımından hukuki yarar araştırılır.

Hangi deliller kullanılır?

• Tam tekmil vukuatlı nüfus kayıt örneği ve evlenme kayıtları,
• Önceki evliliğe ait boşanma/ölüm kararı ve kesinleşme bilgisi,
• Yabancı mahkeme kararı, apostil, tercüme ve tanıma/tescil belgeleri,
• Evlenme tarihine yakın sağlık kayıtları ve resmî sağlık kurulu raporu,
• Vesayet ve kısıtlılık dosyaları ile uzman incelemesi,
• Soybağı, evlat edinme ve hısımlığı gösteren resmî kayıtlar,
• İyi niyet ve evlenme tarihindeki duruma ilişkin tanık ve belgeler.

Tıbbi değerlendirme bugünkü tanıya değil, evlenme anındaki duruma yönelmelidir. Yıllar sonra yapılan muayene tek başına geçmişte sürekli ayırt etme gücü yoksunluğunu göstermeyebilir; eski rapor, tedavi kaydı ve uzman retrospektif değerlendirmesi gerekebilir.

Yabancı ülkedeki medeni hâl kaydı ile Türk nüfus kaydı çelişiyorsa kararın kesinleşmesi, tanınması ve idari tescil şartları araştırılır. Belgenin yalnız fotokopisi yerine yetkili makamdan alınmış, gerektiğinde apostilli ve yeminli tercümeli örneği kullanılmalıdır.

Dört uygulama örneği

İlk boşanma kararı kesinleşmeden ikinci evlilik

Kişi ilk derece mahkemesinde boşanmış ancak karar kesinleşmeden yeniden evlenmişse ikinci evlenme tarihinde ilk evlilik devam ediyor olabilir. Sonraki kesinleşme ve ikinci eşin iyi niyeti ayrıca incelenir.

Yabancı boşanma kararından sonra Türkiye’de evlilik

Yabancı kararın verildiği ve kesinleştiği tarih ile Türkiye’de tanınma veya nüfusa tescil durumu belirlenir. Sırf Türk kayıtlarında eski eş görünmesi ya da görünmemesi tek başına bütün sorunu çözmeyebilir.

Evlenme sonrası konulan psikiyatrik tanı

Tanının sonradan konulması, evlenme tarihinde mutlak butlan sebebi bulunduğunu otomatik ispatlamaz. Hastalığın o tarihteki niteliği, ayırt etme gücü ve evlenmeye tıbbi engel oluşturup oluşturmadığı uzman raporuyla değerlendirilir.

Uzun yıllar sonra miras uyuşmazlığı

Evlilik ölümle sona erdikten sonra savcı resen dava açamaz; ancak miras hakkı etkilenen ilgili kişi butlanın tespitini isteyebilir. Davacının hukuki yararı, butlan sebebi ve iyi niyet sonuçları birlikte incelenir.

Ölümden sonra butlan ve miras ilişkisi

Evlilik ölümle sona erdikten sonra Cumhuriyet savcısı resen mutlak butlan davası açamaz. Fakat miras hakkı veya başka hukuki durumu etkilenen ilgili kişi, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir. Davacı yalnız engeli değil, güncel hukuki yararını da göstermelidir.

Sağ kalan eşin iyi niyeti, butlan kararının kişisel ve mali sonuçlarında önem taşır. Evliliğin sakatlığını bilmeyen eşin boşanmadaki gibi korunabilecek hakları bulunabilir. Miras payının geri alınması, tereke mallarının üçüncü kişilere devri ve zamanaşımı meseleleri miras hukukuyla birlikte değerlendirilir.

Baba veya annenin evliliğindeki butlan, çocukların mirasçılık sıfatını ortadan kaldırmaz. Çocuklar butlan kararı verilen evlilik içinde doğmuş sayılır. Soybağına ayrı bir itiraz varsa onun kanuni dava ve süreleri uygulanır.

Dava sürerken geçici önlemler

Butlan davası sonuçlanana kadar eşlerin barınması, geçimi, malların yönetimi ve çocukların bakımına ilişkin geçici önlemler alınabilir. Evlilik mahkeme kararına kadar geçerli olduğundan aile konutu, tedbir nafakası, geçici velayet ve kişisel ilişki konuları boşanmadaki koruyucu esaslarla ele alınabilir.

Şiddet veya güvenlik riski varsa 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler için butlan hükmü beklenmez. Evliliğin geçerliliği tartışmalı olsa bile kanunun koruma kapsamı somut şiddet ilişkisine göre daha geniştir.

İyi niyet nasıl belirlenir?

İyi niyet, eşin evlenme engelini bilmemesi ve somut koşullarda bilmesinin kendisinden beklenememesi anlamına gelir. Yalnız “bilmiyordum” beyanı yeterli olmayabilir. Nüfus kayıtları, tarafın açıklamaları, önceki evlilik belgeleri, ortak çevre ve evlenme başvurusundaki davranışlar değerlendirilir.

Özellikle çok eşlilikte ikinci eşin iyi niyeti, ilk evlilik sonradan sona erdiğinde ikinci evliliğin korunup korunmayacağını etkiler. Sahte boşanma belgesi gösterilmiş veya yabancı kararın kesinleştiği makul biçimde düşünülmüşse olayın özellikleri önem kazanır. Açık engeli bilerek evlenen kişi iyi niyet korumasından yararlanamaz.

İyi niyet yalnız evliliğin korunması değil, butlan sonrası nafaka, tazminat, mal rejimi ve kişisel durum sonuçlarında da önem taşır. Her eş için ayrı değerlendirilir; bir eşin kötü niyeti diğerinin de kötü niyetli olduğu anlamına gelmez.

Sık sorulan sorular

Mutlak butlan evliliği baştan itibaren yok mu sayar?

Hayır. Mahkeme kararına kadar geçerli evliliğin sonuçlarını doğurur; karar çocuklar, iyi niyetli eş ve üçüncü kişiler bakımından kanundaki koruyucu sonuçlarla ileriye etkili olur.

Her akıl hastalığı evliliği geçersiz yapar mı?

Hayır. Hastalığın evlenmeye engel derecede olması ve tıbbi değerlendirme gerekir. Tanı adı tek başına yeterli değildir.

Dava için süre var mı?

Mutlak butlanda genel olarak nispi butlandaki kısa hak düşürücü süreler yoktur. Ancak evliliğin sona ermesi, engelin kalkması, iyi niyet ve davacı sıfatı sonucu değiştirebilir.

Savcı olmadan eş dava açabilir mi?

Evet. İlgisi olan kişi, bu kapsamda eş, mutlak butlan davası açabilir. Bazı özel hâllerde dava hakkı yalnız eşe bırakılmıştır.

Butlan kararı çocukların soybağını bozar mı?

Hayır. Butlan kararı verilen evlilik içinde doğan çocuklar, ebeveynler iyi niyetli olmasa da evlilik içinde doğmuş sayılır; hakları korunur.

Mutlak Butlan Nedir? Şartları Nelerdir? incelemesinin kapsamı nedir?

Kısa cevap: Evlilikte mutlak butlan; evlenme sırasında eşlerden birinin zaten evli olması, sürekli ayırt etme gücünden yoksun bulunması, evlenmeye engel akıl hastalığı bulunması veya eşler arasında kanunun yasakladığı yakın hısımlık olması hâllerinde gündeme gelir. Bu evlilik mahkeme kararı verilinceye kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur; nüfus kaydı kendiliğinden yok olmaz. Cumhuriyet savcısı resen dava açabilir, ilgisi olan herkes de dava hakkına sahip olabilir. Sonradan boşanmak, eşin ölmesi veya bazı engellerin ortadan kalkması dava hakkı ve sonucu bakımından farklı kurallara tabidir.

Evlilikte mutlak butlan ne anlama gelir?

Mutlak butlan, evlenme anında kamu düzenini ağır biçimde ilgilendiren kanuni engellerden birinin bulunmasıdır. Türk Medeni Kanunu sebepleri sınırlı olarak sayar. Tarafların sonradan anlaşması veya uzun yıllar evli yaşamış olması, kanunda düzenlenmeyen yeni bir mutlak butlan sebebi yaratmaz. Mutlak butlanla sakat evlilik, mahkemece iptal kararı verilinceye kadar geçerli bir evliliğin sonuçlarını doğurur. Bu özellik, evliliğin hiç kurulmadığı “yokluk” hâlinden ayrılır. Eşler yalnız nüfus müdürlüğüne dilekçe vererek evliliği geçmişe etkili biçimde sildiremez; aile mahkemesi kararı gerekir. Boşanma ile butlan aynı kurum değildir. Boşanmada geçerli kurulmuş evlilik, sonradan ortaya çıkan veya devam eden sebeple sona erdirilir. Butlanda ise evlenme anındak

Türk Medeni Kanunu’ndaki mutlak butlan sebepleri konusunda temel hukuki kural nedir?

Tek eşlilik ilkesi gereği mevcut evlilik sona ermeden yeni evlilik yapılamaz. Bir kişinin nüfus kaydı, yabancı ülke kararı veya bildirim eksikliği nedeniyle ikinci kez evlenmiş görünmesi hâlinde ilk evliliğin evlenme tarihinde hukuken devam edip etmediği araştırılır. Önceki boşanma kararının verilmiş olması yetmeyebilir; kesinleşme tarihi önemlidir. İlk evlilik, ikinci evlilik hakkında butlan kararı verilmeden önce sona ererse ve ikinci evlilikteki diğer eş ikinci evlenme sırasında iyi niyetliyse, ikinci evliliğin butlanına karar verilemez. İyi niyet, kişinin eşinin evli olduğunu bilmemesi ve kendisinden beklenen özeni göstermiş olmasıyla ilgilidir; her olayın kayıt ve beyanlarıyla değerlendirilir.

Mutlak butlan davasını kim açabilir?

Cumhuriyet savcısı mutlak butlan davasını resen açabilir. Ayrıca eş, mirasçı veya sonucu hukuken etkileyen başka ilgili kişiler dava açabilir. “İlgili” sıfatı yalnız merak veya uzak toplumsal ilişkiyle doğmaz; davanın sonucundan etkilenebilecek güncel ve hukuken korunmaya değer menfaat gerekir. Evlilik devam ederken genel kural budur. Evlilik sona ermişse Cumhuriyet savcısı resen dava açamaz. Buna karşılık her ilgili, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir. Miras payı, sağ kalan eş sıfatı veya başka hukuki sonuçlar bu tespiti önemli hâle getirebilir. Ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmesi gibi özel hâllerde savcının dava hakkı sınırlandırılmıştır. Bu istisnalar, “mutlak butlan davası her zaman herkesçe

Butlan sebebi sonradan ortadan kalkarsa ne olur?

İlk evliliğin sonradan sona ermesi, sürekli ayırt etme gücünün kazanılması veya evlenmeye engel akıl hastalığının iyileşmesi için kanun ayrı hükümler öngörür. Sonucun her sebepte aynı olmaması, mutlak butlanın kamu düzeni ile eşlerin güncel iradesi arasında dengelendiğini gösterir. Çok eşlilikte ilk evlilik sona ermiş ve ikinci eş iyi niyetliyse ikinci evlilik korunabilir. İkinci eş engeli biliyorsa bu koruma uygulanmaz. İlk evliliğin hangi tarihte ve nasıl sona erdiği, yabancı karar varsa Türkiye’de tanınma durumu incelenir. Sürekli ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş, evliliği sürdürmek istiyorsa savcının resen davası devre dışı kalır; dava hakkı kendisine aittir. Akıl hastalığının iyileştiğinin resmî sağlık kurulu raporuyla belirlenmesi de savcı

Resmî kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu – Adalet Bakanlığı
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu – Adalet Bakanlığı
• UYAP Vatandaş Portal

Mutlak butlan değerlendirmesinde evlenme tarihi, medeni hâl kayıtları, tıbbi durum ve iyi niyet birlikte incelenmelidir. Somut evlilik kaydının hukuki değerlendirmesi veya randevu talebi için iletişim sayfasındaki bilgiler kullanılabilir.

Yazar ve hukuki kontrol: Av. Emirhan KESKİN · Son kontrol: 27 Ağustos 2026

Bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Butlan sebebi, dava hakkı ve evliliğin sonuçları somut kayıt ve tarihlere göre değişebilir; metin kişiye özel hukuki görüş değildir.