Yazar ve hukuk bürosu hakkında
Avukat Emirhan Keskin
Türkiye’deki hukuki süreçlere ilişkin içerikler hazırlar ve Mersin’den hukuki hizmet sunar. Yayınlar güncel resmî kaynaklar üzerinden denetlenir.
Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçinBir bakışta hukuki sonuç
- Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı
- Ortağın şirket hesabına aktardığı para geri istenebilir bir borç olabilir; fakat 331/431 'Ortaklara Borçlar' muhasebe kaydı tek başına ödünç sözleşmesini, tutarı ve vadeyi kesin ispatlamaz. Önce her hareketin ödünç, şirket adına gider ödeme, sermaye avansı/taahhüdü, kâr payı, mal-hizmet işlemi veya başka bir sebebe dayanıp dayanmadığı belirlenir.
- Süre
- Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için uygulanacak süre kuralı: Geçerli TTK 89 cari hesabında hesap cetvelini alan taraf, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde noter, taahhütlü mektup, telgraf veya güvenli elektronik imzalı KEP gibi ispatlanabilir kanuni yolla itiraz etmezse bakiyeyi kabul etmiş sayılır. TTK 101'de sayılan cari hesap talepleri sözleşmenin sona ermesinden itibaren beş yılda zamanaşımına uğrar.
- Görevli merci
- Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından görevli merci: Ortak ile ticaret şirketi arasındaki şirket ilişkisi veya her iki tarafın ticari işi niteliğindeki alacak asliye ticaret mahkemesinde görülür. Salt kişisel ödünç, işçilik ücreti veya tüketici işlemi iddiası varsa taraf sıfatı ve temel sebep görev yönünden ayrıca incelenir.
- İlk işlem
- Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için ilk işlem: Tüm ortak-şirket banka hareketlerini ham veri olarak çıkarın.
İnceleme kapsamı: ortağın şirkete verdiği borcun ve 331 ortaklara borçlar kaydının ispatı.
Mevzuat kontrol tarihi: 6 Eylül 2026. Sorumlu avukat: Av. Emirhan Keskin.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı: kısa ve kesin hukuki cevap
Tekdüzen Hesap Planındaki 131/231 ve 331/431 sınıflandırma hesapları ile TTK 89'daki yazılı cari hesap sözleşmesi aynı değildir. 331/431 şirketin ortağa, 131/231 ortağın şirkete borçlu göründüğü yönü ifade eder; kayıt hukuki sebebi kendiliğinden yaratmaz. Ortağın şirkete verdiği ödünç geri alınabilir borç olabilirken sermaye taahhüdü veya sermaye artışı için kesin tahsis edilen tutar aynı yolla geri çekilemez. Şirketin ortaktan alacağı ayrıca TTK 358 borçlanma yasağı ve vergi sonuçları bakımından incelenir.
Ortağın banka dekontu, transfer açıklaması, şirket yetkili organ veya temsilci kabulü, 331/431 muavin hesabı, karşılıklı mutabakat ve vade belgeleri birbirini doğrularsa ödünç veya masraf alacağı hükme bağlanabilir. Yalnız tek taraflı muhasebe fişi varsa kaydın dayanağı ve paranın şirkete geçtiği tamamlayıcı delille ispatlanır. Yazılı TTK 89 sözleşmesi varsa hesap kesimi, bakiye cetveli, bir aylık itiraz ve beş yıllık özel zamanaşımı; yoksa alttaki ödünç veya açık hesap kuralları uygulanır.
| Kontrol noktası | Hukuki ölçüt | İspat kaynağı |
|---|---|---|
| Hesabın yönü ve dönemi | Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır. | Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi |
| Her transferin hukuki sebebi | Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır. | Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar |
| TTK 89 yazılı şekli | Özel cari hesap kuralları uygulanacaksa tarafların tek tek istemden vazgeçtiğini gösteren yazılı sözleşme bulunmalıdır. | İmzalı cari hesap sözleşmesi, hesap devresi/faiz hükümleri, bakiye cetveli ve teslim belgesi |
| Vade, istem ve bakiye | Ödüncün vadesi; vade yoksa ilk geri ödeme istemi ile altı haftalık süre, ödemeler ve mahsuplarla birlikte belirlenmelidir. | KEP/noter ihtarı, teslim delili, banka ödemeleri, mutabakat ve işlem bazlı bakiye tablosu |
Hukuki dayanak ve temel kurallar
Dayanak — Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği — 131/331 ayrımı
131/231 hesapları işletmenin ortaklardan esas faaliyet dışı alacaklarını; 331/431 hesapları ortaklara esas faaliyet dışı borçlarını kısa veya uzun vadeye göre izler. Resmî kaynak: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — güncel resmî metin.
Hesabın yönü belirlenir; muhasebe kodu ödüncün hukuki sebebini, vadesini veya TTK cari hesabını tek başına ispatlamaz.
Dayanak — TTK 89 — yazılı cari hesap sözleşmesi
Tarafların çeşitli ilişkilerden doğan alacaklarını tek tek istemekten karşılıklı vazgeçip hesap kesimindeki bakiyeyi istemesine ilişkin cari hesap sözleşmesi yazılı olmadıkça geçerli değildir. Resmî kaynak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu — güncel resmî metin.
Yazılı sözleşme yoksa ortaklar muavini, gerçek TTK cari hesabı değil açık hesap veya temel işlemlerin kayıt dizisidir.
Dayanak — TTK 94 ve 101 — bakiye ve özel süre
Hesap cetvelini alan taraf bir ay içinde ispatlanabilir biçimde itiraz etmezse bakiye kabul edilmiş sayılır; cari hesap sona erince kanunda sayılan bakiye, faiz ve hata talepleri beş yılda zamanaşımına uğrar. Resmî kaynak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu — güncel resmî metin.
Bu özel sonuçlar ancak geçerli TTK 89 ilişkisi varsa uygulanır.
Dayanak — TBK 386 ve 392 — ortağın vadesiz ödüncü
Tüketim ödüncünde ödünç alan aynı nitelik ve miktarda şeyi geri vermekle yükümlüdür; iade zamanı belirlenmemişse borç ilk istemden başlayarak altı hafta geçince muaccel olur. Resmî kaynak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — güncel resmî metin.
Vade yazılı değilse ihtar tarihi ve altı haftalık bekleme dönemi ispatlanır.
Tamamlayıcı çerçeve: Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından Şirket uyuşmazlığında esas sözleşme, ticaret sicili, pay defteri, organ kararları, temsil kayıtları ve mali hareketler aynı tarih çizelgesinde incelenir. Ortaklık sıfatı, yöneticilik görevi ve kişisel borç birbirine karıştırılmaz.
Deliller ve ispat planı
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı dosyasında Alacaklı ortak paranın şirkete geçtiğini, geri verilmek üzere verildiğini, hukuki sebebi ve muaccel bakiyeyi ispatlar. Şirket sermaye katkısı, bağış, masraf mahsup, ödeme, takas veya başka bir sebebi savunuyorsa dayanak olguları ispatlar. Ticari defter kaydına dayanan taraf HMK 222 şartlarını da göstermelidir.
Delil — Ortağın kişisel hesabından şirket hesabına banka dekontları
Ortağın kişisel hesabından şirket hesabına banka dekontları kaydı hesabın yönü ve dönemi başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi
Delil — Transfer açıklamaları, SWIFT mesajları ve banka hesap ekstreleri
Transfer açıklamaları, SWIFT mesajları ve banka hesap ekstreleri kaydı her transferin hukuki sebebi başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar
Delil — 331/431 ve 131/231 muavin hesap dökümleri
331/431 ve 131/231 muavin hesap dökümleri kaydı ttk 89 yazılı şekli başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Özel cari hesap kuralları uygulanacaksa tarafların tek tek istemden vazgeçtiğini gösteren yazılı sözleşme bulunmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: İmzalı cari hesap sözleşmesi, hesap devresi/faiz hükümleri, bakiye cetveli ve teslim belgesi
Delil — Yevmiye, kebir, mizan ve dönem sonu finansal tabloları
Yevmiye, kebir, mizan ve dönem sonu finansal tabloları kaydı vade, istem ve bakiye başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Ödüncün vadesi; vade yoksa ilk geri ödeme istemi ile altı haftalık süre, ödemeler ve mahsuplarla birlikte belirlenmelidir.
Bu delilin doğrulama yöntemi: KEP/noter ihtarı, teslim delili, banka ödemeleri, mutabakat ve işlem bazlı bakiye tablosu
Delil — İmzalı ödünç veya yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi
İmzalı ödünç veya yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi kaydı hesabın yönü ve dönemi başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi
Delil — Yönetim organı/genel kurul kararları ve şirket temsilcisinin kabul beyanı
Yönetim organı/genel kurul kararları ve şirket temsilcisinin kabul beyanı kaydı her transferin hukuki sebebi başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar
Delil — Ortak tarafından şirket adına ödenen fatura, vergi ve gider makbuzları
Ortak tarafından şirket adına ödenen fatura, vergi ve gider makbuzları kaydı ttk 89 yazılı şekli başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Özel cari hesap kuralları uygulanacaksa tarafların tek tek istemden vazgeçtiğini gösteren yazılı sözleşme bulunmalıdır.
Bu delilin doğrulama yöntemi: İmzalı cari hesap sözleşmesi, hesap devresi/faiz hükümleri, bakiye cetveli ve teslim belgesi
Delil — Sermaye taahhüdü, sermaye artışı ve kâr dağıtım belgeleri
Sermaye taahhüdü, sermaye artışı ve kâr dağıtım belgeleri kaydı vade, istem ve bakiye başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Ödüncün vadesi; vade yoksa ilk geri ödeme istemi ile altı haftalık süre, ödemeler ve mahsuplarla birlikte belirlenmelidir.
Bu delilin doğrulama yöntemi: KEP/noter ihtarı, teslim delili, banka ödemeleri, mutabakat ve işlem bazlı bakiye tablosu
Süre, görev, yetki ve ön başvuru
Başvuru ve dava süresi
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için Geçerli TTK 89 cari hesabında hesap cetvelini alan taraf, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde noter, taahhütlü mektup, telgraf veya güvenli elektronik imzalı KEP gibi ispatlanabilir kanuni yolla itiraz etmezse bakiyeyi kabul etmiş sayılır. TTK 101'de sayılan cari hesap talepleri sözleşmenin sona ermesinden itibaren beş yılda zamanaşımına uğrar. İlişki TTK cari hesabı değil ve ortağın tüketim ödüncünde iade günü belirlenmemişse TBK 392 uyarınca ilk istemden başlayarak altı hafta geçince borç muaccel olur; temel ödünç alacağı kural olarak muacceliyetten itibaren TBK 146'daki on yıllık zamanaşımına tabidir.
Görevli mahkeme veya merci
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından Ortak ile ticaret şirketi arasındaki şirket ilişkisi veya her iki tarafın ticari işi niteliğindeki alacak asliye ticaret mahkemesinde görülür. Salt kişisel ödünç, işçilik ücreti veya tüketici işlemi iddiası varsa taraf sıfatı ve temel sebep görev yönünden ayrıca incelenir.
Yetkili yer
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı dosyasında Genel olarak davalı şirket merkezinin bulunduğu yer ile sözleşmenin ifa yeri değerlendirilir. Şirket ilişkisine özgü kesin yetki veya takip yetkisi bulunup bulunmadığı talep türüne göre ayrıca kontrol edilir; yetki sözleşmesi HMK 17-18 şartlarına tabidir.
Arabuluculuk veya ön başvuru
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından Ortağın şirketteki para alacağını ödemeye yönelik ticari dava açılmadan önce dava şartı arabuluculuğu tamamlanır. Salt defter inceleme, şirket kararının iptali veya tespit istemiyle para talebi birleşiyorsa dava şartı her istem bakımından ayrıca değerlendirilir.
Geçici koruma ve acil işlem
Şirketin varlık kaçırdığına dair somut emareler ve İİK 257'nin alacak-muacceliyet şartları varsa belirli bakiye için ihtiyati haciz istenir. Defter, muhasebe veri tabanı, banka yazışması veya yetkili kabul kaydının silinme riski varsa özgün verinin korunması ve delil tespiti talep edilir; şirket sistemine izinsiz erişilmez.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı dosyasında korunacak hak, yakın tehlike ve istenen önlemin kapsamı aynı talepte gösterilir. Geçici koruma nihai hükmün yerine geçmez.
Adım adım başvuru ve dava planı
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı dosyasında aşağıdaki sıra, süre kaybını önlemek ve her hukuki iddiayı doğrulanabilir kayıtla eşleştirmek için uygulanır. Dosyanın niteliği gerektiriyorsa eş zamanlı koruma talepleri ayrıca yürütülür.
- Tüm ortak-şirket banka hareketlerini ham veri olarak çıkarın.
- Her hareketi 131/231 veya 331/431 yönüyle eşleştirin.
- Her tutarın ödünç, gider, sermaye, satış veya kâr payı sebebini belgeleyin.
- Yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi bulunup bulunmadığını kesinleştirin.
- Şirket yetkili organ/temsilci kabulü ve mutabakatları toplayın.
- Defter kayıtlarını banka, fatura ve karar belgeleriyle uzlaştırın.
- Ödeme, takas ve mahsupları düşerek işlem bazlı bakiye hazırlayın.
- Vade yoksa geri ödeme istemini ispatlı gönderip altı haftayı hesaplayın.
- Doğru zamanaşımı rejimini temel ilişkiye göre seçin.
- Para talebi için ticari arabuluculuğu tamamlayıp dava veya icra yolunu belirleyin.
1. Tüm ortak-şirket banka hareketlerini ham veri olarak çıkarın.
Tüm ortak-şirket banka hareketlerini ham veri olarak çıkarın. işlemi, Ortağın kişisel hesabından şirket hesabına banka dekontları kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır. Hesabın yönü belirlenir; muhasebe kodu ödüncün hukuki sebebini, vadesini veya TTK cari hesabını tek başına ispatlamaz.
Tüm ortak-şirket banka hareketlerini ham veri olarak çıkarın. adımında doğrulama yöntemi: Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
2. Her hareketi 131/231 veya 331/431 yönüyle eşleştirin.
Her hareketi 131/231 veya 331/431 yönüyle eşleştirin. işlemi, Transfer açıklamaları, SWIFT mesajları ve banka hesap ekstreleri kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır. Yazılı sözleşme yoksa ortaklar muavini, gerçek TTK cari hesabı değil açık hesap veya temel işlemlerin kayıt dizisidir.
Her hareketi 131/231 veya 331/431 yönüyle eşleştirin. adımında doğrulama yöntemi: Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
3. Her tutarın ödünç, gider, sermaye, satış veya kâr payı sebebini belgeleyin.
Her tutarın ödünç, gider, sermaye, satış veya kâr payı sebebini belgeleyin. işlemi, 331/431 ve 131/231 muavin hesap dökümleri kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Özel cari hesap kuralları uygulanacaksa tarafların tek tek istemden vazgeçtiğini gösteren yazılı sözleşme bulunmalıdır. Bu özel sonuçlar ancak geçerli TTK 89 ilişkisi varsa uygulanır.
Her tutarın ödünç, gider, sermaye, satış veya kâr payı sebebini belgeleyin. adımında doğrulama yöntemi: İmzalı cari hesap sözleşmesi, hesap devresi/faiz hükümleri, bakiye cetveli ve teslim belgesi Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
4. Yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi bulunup bulunmadığını kesinleştirin.
Yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi bulunup bulunmadığını kesinleştirin. işlemi, Yevmiye, kebir, mizan ve dönem sonu finansal tabloları kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Ödüncün vadesi; vade yoksa ilk geri ödeme istemi ile altı haftalık süre, ödemeler ve mahsuplarla birlikte belirlenmelidir. Vade yazılı değilse ihtar tarihi ve altı haftalık bekleme dönemi ispatlanır.
Yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi bulunup bulunmadığını kesinleştirin. adımında doğrulama yöntemi: KEP/noter ihtarı, teslim delili, banka ödemeleri, mutabakat ve işlem bazlı bakiye tablosu Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
5. Şirket yetkili organ/temsilci kabulü ve mutabakatları toplayın.
Şirket yetkili organ/temsilci kabulü ve mutabakatları toplayın. işlemi, İmzalı ödünç veya yazılı TTK 89 cari hesap sözleşmesi kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır. Hesabın yönü belirlenir; muhasebe kodu ödüncün hukuki sebebini, vadesini veya TTK cari hesabını tek başına ispatlamaz.
Şirket yetkili organ/temsilci kabulü ve mutabakatları toplayın. adımında doğrulama yöntemi: Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
6. Defter kayıtlarını banka, fatura ve karar belgeleriyle uzlaştırın.
Defter kayıtlarını banka, fatura ve karar belgeleriyle uzlaştırın. işlemi, Yönetim organı/genel kurul kararları ve şirket temsilcisinin kabul beyanı kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır. Yazılı sözleşme yoksa ortaklar muavini, gerçek TTK cari hesabı değil açık hesap veya temel işlemlerin kayıt dizisidir.
Defter kayıtlarını banka, fatura ve karar belgeleriyle uzlaştırın. adımında doğrulama yöntemi: Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.
Kanun yolu: İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf başvurusu yapılır. Temyiz yolu karar türü ve karar tarihindeki parasal kesinlik sınırına göre ayrıca denetlenir.
Karar sonrası uygulama
Karar verildiğinde hüküm fıkrasının talebi açık biçimde içerip içermediği, tebliğ ve kanun yolu süresi, kesinleşme gereği ve uygulanacağı sicil veya kurum ayrı ayrı kontrol edilir. Ortağın banka dekontu, transfer açıklaması, şirket yetkili organ veya temsilci kabulü, 331/431 muavin hesabı, karşılıklı mutabakat ve vade belgeleri birbirini doğrularsa ödünç veya masraf alacağı hükme bağlanabilir. Yalnız tek taraflı muhasebe fişi varsa kaydın dayanağı ve paranın şirkete geçtiği tamamlayıcı delille ispatlanır. Yazılı TTK 89 sözleşmesi varsa hesap kesimi, bakiye cetveli, bir aylık itiraz ve beş yıllık özel zamanaşımı; yoksa alttaki ödünç veya açık hesap kuralları uygulanır.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından ödeme, tescil, terkin, teslim veya gerekli idari işlem tamamlanmadan dosya sonuçlanmış sayılmaz. Kararın uygulanmaması yeni icra, idari başvuru veya tazminat yolunu gündeme getirir.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması — sık sorulan sorular
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması: kesin hukuki kural nedir?
Uygulamadaki sonuç şudur: Ortağın banka dekontu, transfer açıklaması, şirket yetkili organ veya temsilci kabulü, 331/431 muavin hesabı, karşılıklı mutabakat ve vade belgeleri birbirini doğrularsa ödünç veya masraf alacağı hükme bağlanabilir. Yalnız tek taraflı muhasebe fişi varsa kaydın dayanağı ve paranın şirkete geçtiği tamamlayıcı delille ispatlanır.
Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği — 131/331 ayrımı hangi sonucu doğurur?
131/231 hesapları işletmenin ortaklardan esas faaliyet dışı alacaklarını; 331/431 hesapları ortaklara esas faaliyet dışı borçlarını kısa veya uzun vadeye göre izler. Hesabın yönü belirlenir; muhasebe kodu ödüncün hukuki sebebini, vadesini veya TTK cari hesabını tek başına ispatlamaz.
TTK 89 — yazılı cari hesap sözleşmesi uyuşmazlığı nasıl etkiler?
Tarafların çeşitli ilişkilerden doğan alacaklarını tek tek istemekten karşılıklı vazgeçip hesap kesimindeki bakiyeyi istemesine ilişkin cari hesap sözleşmesi yazılı olmadıkça geçerli değildir. Yazılı sözleşme yoksa ortaklar muavini, gerçek TTK cari hesabı değil açık hesap veya temel işlemlerin kayıt dizisidir.
Hesabın yönü ve dönemi nasıl ispatlanır?
Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır. Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi
Her transferin hukuki sebebi eksikse ne yapılır?
Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır. Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması için başvuru veya dava süresi nedir?
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için süre hesabının ilk kontrolü şudur: Geçerli TTK 89 cari hesabında hesap cetvelini alan taraf, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde noter, taahhütlü mektup, telgraf veya güvenli elektronik imzalı KEP gibi ispatlanabilir kanuni yolla itiraz etmezse bakiyeyi kabul etmiş sayılır. TTK 101'de sayılan cari hesap talepleri sözleşmenin sona ermesinden itibaren beş yılda zamanaşımına uğrar. Tebliğ ve son gün kaydı dosyada ayrıca saklanır.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması bakımından görevli ve yetkili merci hangisidir?
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı uyuşmazlığında Ortak ile ticaret şirketi arasındaki şirket ilişkisi veya her iki tarafın ticari işi niteliğindeki alacak asliye ticaret mahkemesinde görülür. Salt kişisel ödünç, işçilik ücreti veya tüketici işlemi iddiası varsa taraf sıfatı ve temel sebep görev yönünden ayrıca incelenir. Genel olarak davalı şirket merkezinin bulunduğu yer ile sözleşmenin ifa yeri değerlendirilir. Şirket ilişkisine özgü kesin yetki veya takip yetkisi bulunup bulunmadığı talep türüne göre ayrıca kontrol edilir; yetki sözleşmesi HMK 17-18 şartlarına tabidir.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması dosyasında ön başvuru veya arabuluculuk gerekir mi?
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından dava şartı denetimi şöyledir: Ortağın şirketteki para alacağını ödemeye yönelik ticari dava açılmadan önce dava şartı arabuluculuğu tamamlanır. Salt defter inceleme, şirket kararının iptali veya tespit istemiyle para talebi birleşiyorsa dava şartı her istem bakımından ayrıca değerlendirilir. Başvuru belgesi gerekiyorsa dava dilekçesine eklenir.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması için hangi geçici koruma istenir?
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için acil koruma talebi somut riskle sınırlandırılır: Şirketin varlık kaçırdığına dair somut emareler ve İİK 257'nin alacak-muacceliyet şartları varsa belirli bakiye için ihtiyati haciz istenir. Defter, muhasebe veri tabanı, banka yazışması veya yetkili kabul kaydının silinme riski varsa özgün verinin korunması ve delil tespiti talep edilir; şirket sistemine izinsiz erişilmez.
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması kararına karşı hangi kanun yolu kullanılır?
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı hakkında verilen kararın tebliğinden sonra uygulanacak yol şudur: İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf başvurusu yapılır. Temyiz yolu karar türü ve karar tarihindeki parasal kesinlik sınırına göre ayrıca denetlenir.
İlgili yayınlar
- Sermaye Kaybı ve Borca Batıklıkta Yönetim Organının Yükümlülükleri
- Tek Satıcılık ve Distribütörlükte TTK 122/5: Tekel Hakkı, Müşteri Devri ve Stokların Geri Alınması
- Çalışan veya Eski Ortağın Ticari Sırrı Açıklaması: Tedbir, Tazminat ve Ceza
- Ticaret Hukuku Yayınları
- İcra Hukuku Yayınları
- Avukat Emirhan Keskin
- Hukuki Yayınlar
- İletişim
Resmî kaynaklar
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu — güncel resmî metin
- 1 Sıra No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği — Resmî Gazete arşivi
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — güncel resmî metin
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — güncel resmî metin
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu — güncel resmî metin
- Adalet Bakanlığı UYAP — yazılı cari hesap/açık hesap ayrımı kararı
Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı hakkındaki bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır; sonuç garantisi vermez. Somut dosyada güncel mevzuat, tebliğ tarihi, deliller ve tarafların statüsü ayrıca incelenir.
{"@context":"https://schema.org","@type":"FAQPage","mainEntity":[{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması: kesin hukuki kural nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Uygulamadaki sonuç şudur: Ortağın banka dekontu, transfer açıklaması, şirket yetkili organ veya temsilci kabulü, 331/431 muavin hesabı, karşılıklı mutabakat ve vade belgeleri birbirini doğrularsa ödünç veya masraf alacağı hükme bağlanabilir. Yalnız tek taraflı muhasebe fişi varsa kaydın dayanağı ve paranın şirkete geçtiği tamamlayıcı delille ispatlanır."}},{"@type":"Question","name":"Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği — 131/331 ayrımı hangi sonucu doğurur?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"131/231 hesapları işletmenin ortaklardan esas faaliyet dışı alacaklarını; 331/431 hesapları ortaklara esas faaliyet dışı borçlarını kısa veya uzun vadeye göre izler. Hesabın yönü belirlenir; muhasebe kodu ödüncün hukuki sebebini, vadesini veya TTK cari hesabını tek başına ispatlamaz."}},{"@type":"Question","name":"TTK 89 — yazılı cari hesap sözleşmesi uyuşmazlığı nasıl etkiler?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Tarafların çeşitli ilişkilerden doğan alacaklarını tek tek istemekten karşılıklı vazgeçip hesap kesimindeki bakiyeyi istemesine ilişkin cari hesap sözleşmesi yazılı olmadıkça geçerli değildir. Yazılı sözleşme yoksa ortaklar muavini, gerçek TTK cari hesabı değil açık hesap veya temel işlemlerin kayıt dizisidir."}},{"@type":"Question","name":"Hesabın yönü ve dönemi nasıl ispatlanır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Şirketin ortağa borcu 331/431, şirketin ortaktan alacağı 131/231 yönünde ve doğru vadede sınıflandırılmalıdır. Yevmiye, kebir, muavin mizanı, dönem açılış/kapanış kayıtları ve hesap planı eşleştirmesi"}},{"@type":"Question","name":"Her transferin hukuki sebebi eksikse ne yapılır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Banka hareketi ödünç, masraf iadesi, satış, sermaye veya kâr payı kalemlerinden yalnız doğru sebebe bağlanmalıdır. Dekont açıklaması, sözleşme, fatura/makbuz, yönetim veya genel kurul kararı ve yazışmalar"}},{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması için başvuru veya dava süresi nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için süre hesabının ilk kontrolü şudur: Geçerli TTK 89 cari hesabında hesap cetvelini alan taraf, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde noter, taahhütlü mektup, telgraf veya güvenli elektronik imzalı KEP gibi ispatlanabilir kanuni yolla itiraz etmezse bakiyeyi kabul etmiş sayılır. TTK 101'de sayılan cari hesap talepleri sözleşmenin sona ermesinden itibaren beş yılda zamanaşımına uğrar. Tebliğ ve son gün kaydı dosyada ayrıca saklanır."}},{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması bakımından görevli ve yetkili merci hangisidir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı uyuşmazlığında Ortak ile ticaret şirketi arasındaki şirket ilişkisi veya her iki tarafın ticari işi niteliğindeki alacak asliye ticaret mahkemesinde görülür. Salt kişisel ödünç, işçilik ücreti veya tüketici işlemi iddiası varsa taraf sıfatı ve temel sebep görev yönünden ayrıca incelenir. Genel olarak davalı şirket merkezinin bulunduğu yer ile sözleşmenin ifa yeri değerlendirilir. Şirket ilişkisine özgü kesin yetki veya takip yetkisi bulunup bulunmadığı talep türüne göre ayrıca kontrol edilir; yetki sözleşmesi HMK 17-18 şartlarına tabidir."}},{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması dosyasında ön başvuru veya arabuluculuk gerekir mi?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı bakımından dava şartı denetimi şöyledir: Ortağın şirketteki para alacağını ödemeye yönelik ticari dava açılmadan önce dava şartı arabuluculuğu tamamlanır. Salt defter inceleme, şirket kararının iptali veya tespit istemiyle para talebi birleşiyorsa dava şartı her istem bakımından ayrıca değerlendirilir. Başvuru belgesi gerekiyorsa dava dilekçesine eklenir."}},{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması için hangi geçici koruma istenir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı için acil koruma talebi somut riskle sınırlandırılır: Şirketin varlık kaçırdığına dair somut emareler ve İİK 257'nin alacak-muacceliyet şartları varsa belirli bakiye için ihtiyati haciz istenir. Defter, muhasebe veri tabanı, banka yazışması veya yetkili kabul kaydının silinme riski varsa özgün verinin korunması ve delil tespiti talep edilir; şirket sistemine izinsiz erişilmez."}},{"@type":"Question","name":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun Geri Alınması kararına karşı hangi kanun yolu kullanılır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Ortağın Şirkete Verdiği Borcun İspatı hakkında verilen kararın tebliğinden sonra uygulanacak yol şudur: İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf başvurusu yapılır. Temyiz yolu karar türü ve karar tarihindeki parasal kesinlik sınırına göre ayrıca denetlenir."}}]}