Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçin
Kısa cevap: KVKK Kurula Şikâyet yolunda veri sorumlusuna ön başvuru kural olarak zorunludur. Veri sorumlusuna yapılan başvuru 30 gün içinde cevaplanmazsa ilgili kişi doğrudan dava açmak yerine önce talebini ve süre hesabını ayırmalıdır. Cevap verilmişse cevabın öğrenilmesinden itibaren 30 gün, her durumda ilk başvuru tarihinden itibaren 60 günlük üst süre gözetilir. Hiç cevap yoksa 30 günlük cevap süresi sona erdikten sonra, ilk başvurudan itibaren 60 gün dolmadan şikâyet hazırlanmalıdır. Başvurunun ulaştığını gösteren delil, talebin açık metni, şirket cevabı ve veri işlemeyi gösteren belgeler dosyaya eklenir. Kurul şikâyeti; tazminat davası, suç duyurusu veya iş uyuşmazlığıyla aynı yol değildir ve her biri ayrı görev, süre ve ispat kurallarına tabidir.
KVKK Kurula Şikâyet öncesi veri sorumlusuna başvuru
6698 sayılı Kanun, ilgili kişiye verisinin işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse bilgi isteme, amacı ve amaca uygun kullanımı öğrenme, aktarılan tarafları bilme, yanlış veriyi düzeltme, şartları varsa silme veya yok etme, otomatik analiz sonucuna itiraz etme ve zararının giderilmesini isteme hakları tanır. Bu talepler önce veriyi hangi amaç ve araçlarla işlediğine karar veren veri sorumlusuna yöneltilir.
Şirketin çağrı merkezi temsilcisine sözlü şikâyet bırakmak, sosyal medya yorumuna “verilerimi silin” yazmak veya doğrudan Kuruma e-posta göndermek her zaman usule uygun ön başvuru sayılmayabilir. Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ’deki yöntem ve kimlik bilgileri gözetilmelidir. Başvurunun doğru tüzel kişiye, doğru adrese ve ispatlanabilir biçimde ulaştırılması sürelerin temelidir.
Veri sorumlusu nasıl tespit edilir?
İnternet sitesinin markası, çağrı merkezinin adı veya mobil uygulamanın mağaza unvanı veri sorumlusunu kesin göstermeyebilir. Aydınlatma metni, üyelik sözleşmesi, fatura, ticaret sicili bilgisi ve VERBİS kaydı birlikte incelenir. Grup şirketleri içinde verinin kullanım amacını hangi tüzel kişinin belirlediği araştırılır. Yanlış şirkete yapılan başvuru, gerçek veri sorumlusu için ön başvuru ve süre tartışması yaratabilir.
Veri işleyen konumundaki bulut veya çağrı merkezi şirketine başvurulmuşsa, bu taraf talebi veri sorumlusuna iletebilir; ancak ilgili kişi yalnız bu ihtimale güvenmemelidir. Talebi hem açık rol adresine hem aydınlatmada belirtilen başvuru kanalına göndermek, teslim kanıtını korumak daha güvenli bir dosya oluşturur.
KVKK başvurusunda hangi unsurlar bulunmalıdır?
Başvuru; ilgili kişinin adı-soyadı, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıysa kimlik numarası, yabancıysa pasaport veya kimlik bilgisi, tebligata esas adresi, varsa e-posta/telefonu ve talebini içermelidir. Kimlik doğrulama için istenen veri ölçülü olmalıdır; şirket, basit bir pazarlama ret talebi için gereksiz kimlik fotokopisi toplamamalıdır. Vekâleten başvuruda temsil yetkisini gösteren belge eklenir.
“KVKK’ya aykırısınız, tüm verilerimi silin” ifadesi çoğu dosyada belirsiz kalır. Hangi hesap, telefon, e-posta, işlem veya kayıt hakkında ne istendiği maddeler hâlinde yazılmalıdır. Örneğin: telefon numaramın kaynağını açıklayın; kimlere aktarıldığını bildirin; yanlış borç kaydını düzeltin; pazarlama profilini silin; düzeltme işlemini verinin aktarıldığı kişilere bildirin. Talep hem hukuken değerlendirilebilir hem teknik ekipçe uygulanabilir olmalıdır.
Başvuru yöntemi nasıl seçilir?
Yazılı başvuru, kayıtlı elektronik posta, güvenli elektronik imza, mobil imza veya ilgili kişi tarafından veri sorumlusuna daha önce bildirilmiş ve sistemde kayıtlı e-posta gibi Tebliğ’de kabul edilen yöntemler kullanılabilir. Şirketin başvuru formu faydalı olsa da Kanun’daki hakkın kullanılmasını gereksiz biçim şartıyla engelleyemez. Noter ihtarnamesi her dosyada zorunlu değildir; uyuşmazlığın niteliği ve teslim ispatı ihtiyacına göre tercih edilir.
30 günlük cevap ve 60 günlük şikâyet süresi nasıl hesaplanır?
Veri sorumlusu başvuruyu en kısa sürede ve en geç 30 gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırır; işlemin ayrıca maliyet gerektirmesi hâlinde Kurulca belirlenen tarife koşulları gündeme gelebilir. Sürenin başlangıcı, başvurunun veri sorumlusuna ulaştığı tarihle ilişkilidir. Gönderim değil teslim kaydı bu nedenle önem taşır.
Kurula şikâyette iki sınır birlikte izlenir: Veri sorumlusunun cevabı öğrenilmişse bu tarihten itibaren 30 gün; her hâlde ilk başvurudan itibaren 60 gün. Cevap 25. günde gelirse kişi, cevaptan sonraki 30 günlük süreyi kullanırken 60 günlük üst sınırı da geçmemelidir. Cevap hiç gelmezse 30 günlük cevap süresi bittikten sonra 60. gün geçmeden başvuru yapılması gerekir. Son gün, elektronik sistem, tatil ve tebligat sorunları dosyaya göre kontrol edilmelidir; başvuruyu son saate bırakmamak en güvenli yaklaşımdır.
Eksik cevap gelirse yeniden başvuru yapmak gerekir mi?
Şirket talebin yalnız bir bölümünü cevapladıysa eksik kalan noktaları açıklayan kısa bir tamamlayıcı başvuru pratikte yararlı olabilir; fakat bu yazışmanın ilk cevaba karşı Kurul şikâyeti süresini kendiliğinden yeniden başlattığı varsayılmamalıdır. Özellikle 60 günlük üst sınır işlerken yeni cevabı beklemek hak kaybına yol açabilir. İlk başvuru, cevap ve tamamlayıcı yazışma ayrı tarihlerle süre çizelgesine işlenmelidir.
Başvurudan sonra yeni bir veri işleme faaliyeti öğrenilmişse durum farklıdır. Örneğin ilk talep reklam mesajlarıyla ilgiliyken daha sonra hesabın üçüncü kişiye aktarıldığı ortaya çıkabilir. Yeni olgu için veri sorumlusuna somut ek başvuru yapılabilir; önceki ret bakımından sürenin korunduğu varsayılmadan paralel takvim tutulur. Şirket de talebi farklı birimlere dağıtıp cevapsız bırakmak yerine tek koordinatör üzerinden sonuçlandırmalı, hangi teknik işlemin ne zaman yapıldığını kayıt altına almalıdır.
| Durum | İlk işlem | Kurul şikâyeti için pratik takvim |
|---|---|---|
| 10. günde açık ret cevabı | Cevabın öğrenildiği tarihi belgeleyin | Cevaptan itibaren 30 gün; başvurudan itibaren 60 günlük üst sınır |
| 30 gün boyunca cevap yok | Teslim tarihini ve sessiz kalındığını belgeleyin | 30. günden sonra, ilk başvurudan itibaren 60 gün dolmadan |
| 45. günde geç cevap | Hem gecikmeyi hem içeriği dosyalayın | İlk başvurudan itibaren 60 günlük üst sınırı kaçırmayın |
| Eksik/oyalayıcı cevap | Hangi sorunun cevapsız kaldığını karşılaştırın | Cevabın öğrenilmesinden itibaren 30 gün ve her hâlde 60 gün |
Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet nasıl yazılır?
Şikâyet dilekçesi bir olay kronolojisiyle başlamalıdır: verinin nasıl öğrenildiği, veri sorumlusuna hangi tarihte ve hangi taleple başvurulduğu, başvurunun ne zaman teslim edildiği ve cevabın neden yetersiz olduğu. Ardından her iddia, ilgili belgeyle eşleştirilmelidir. Kuruldan ne istendiği açık olmalı; soyut bir “ceza verilsin” talebi yerine hukuka aykırı işlem, eksik cevap, düzeltme/silme veya güvenlik tedbiri sorunu somutlaştırılmalıdır.
Kurulun çevrim içi şikâyet modülü kullanılabilir; sistemin istediği alanlar eksiksiz doldurulmalı ve ekler okunabilir biçimde yüklenmelidir. Kuruma yapılacak ihbar ile Kanun’un 14. maddesindeki ilgili kişi şikâyeti aynı şey değildir. İlgili kişi şikâyetinde ön başvuru ve süre koşulları özellikle incelenir.
Şikâyet dosyasına hangi belge ve deliller eklenir?
| Belge/delil | Neyi ispatlar? | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Veri sorumlusuna başvuru metni | Hangi hakkın, hangi kapsamda kullanıldığını | İmzalı veya değişmez gönderim nüshası |
| Teslim/KEP/e-posta kaydı | 30 ve 60 günlük sürenin başlangıcını | Alıcı adresi ve teslim zamanı |
| Veri sorumlusu cevabı | Ret, eksik cevap veya gerekçeyi | Cevabın öğrenildiği tarih ve ekleri |
| SMS, e-posta ve ekran görüntüsü | Verinin işlendiğini veya iletinin sürdüğünü | Tarih, URL, gönderen ve tam ekran |
| Sözleşme/fatura/hesap kaydı | Taraf ve veri kaynağı ilişkisini | Gereksiz üçüncü kişi verisini maskeleme |
| Aydınlatma/rıza metni | İşleme sırasında hangi bilginin sunulduğunu | Olay tarihindeki sürüm |
| Teknik kayıt veya uzman raporu | Yanlış kayıt, yetkisiz erişim veya silmeme iddiasını | Kaynak ve bütünlük bilgisini koruma |
| Vekâlet/temsil belgesi | Başvuruyu yapanın yetkisini | İlgili işleme uygun yetki kapsamı |
İspat yükü ve şirketin cevap sorumluluğu
İlgili kişi, başvuru şartlarını ve iddiasını destekleyen mevcut delilleri sunmalıdır. Veri sorumlusu ise veriyi hangi hukuki sebeple, amaçla ve süreyle işlediğini; talebi neden kabul veya reddettiğini kendi kayıtlarıyla açıklayabilmelidir. Kişiden şirketin elindeki logları baştan sunmasını beklemek gerçekçi değildir. Bununla birlikte yalnız şüpheyi yazmak yerine hesap, işlem, mesaj veya tarih gibi somutlaştırıcı bilgi verilmesi incelemeyi güçlendirir.
Şirket cevabında genel aydınlatma metnini kopyalamak yerine başvurucunun sorularını tek tek yanıtlamalıdır. “Mevzuata uygun işliyoruz” ifadesi; veri kaynağını, alıcıyı, saklama süresini veya silme sonucunu göstermiyorsa yetersiz bulunabilir. Ret gerekçesi açıklanmalı ve başvuru kayıt altına alınmalıdır.
Kurul incelemesinde hangi sonuçlar ortaya çıkabilir?
Kurul şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrendiğinde resen inceleme yapabilir. Veri sorumlusundan bilgi ve belge isteyebilir; hukuka aykırılık tespit ederse giderilmesine karar verebilir. Kurul kararının veri sorumlusuna tebliğinden itibaren gecikmeksizin ve en geç 30 gün içinde yerine getirilmesi gerekir. Somut ihlale göre idari yaptırım gündeme gelebilir; değişken ceza tutarları karar tarihindeki resmî tarifeden kontrol edilmelidir.
Kurulun kişiye doğrudan maddi veya manevi tazminat ödenmesine hükmeden bir hukuk mahkemesi gibi çalışmadığı ayrıştırılmalıdır. Zararın giderilmesi talebi için özel hukuk yolu gerekebilir. Kurul işlemlerine karşı yargı yolu da işlemin niteliği ve güncel usul hükümlerine göre ayrıca değerlendirilir.
Kurul şikâyeti, tazminat ve ceza başvurusu nasıl ayrılır?
Hukuka aykırı veri işleme nedeniyle somut maddi kayıp veya kişilik hakkı zararı varsa kişisel veri ihlalinde maddi ve manevi tazminat koşulları ayrıca incelenir. Mahkemenin görevi; taraf ilişkisi, talebin dayanağı ve olayın niteliğine göre belirlenir. Kurula başvurulmuş olması, tüm dava sürelerini otomatik olarak durdurmaz.
Verinin hukuka aykırı kaydedilmesi, ele geçirilmesi veya yayılması suç şüphesi doğuruyorsa savcılık süreci ayrıdır. kişisel verileri ele geçirme suçu yönünden dijital delillerin korunması gerekir. Sağlık kaydı söz konusuysa sağlık verilerinin izinsiz paylaşılması özel nitelikli veri ve sır yükümlülüğü nedeniyle ayrıca değerlendirilir.
Tedbir ve delil tespiti ne zaman düşünülür?
Kurula şikâyet süreci devam ederken veri internette yayılıyor, hesap kapatılıyor veya logların silinme ihtimali bulunuyorsa başka koruma yolları gündeme gelebilir. Noter tespiti, bilirkişi delil tespiti, içeriğe erişimin sınırlandırılması ya da ihtiyati tedbir her dosyada otomatik değildir; görevli merci, yaklaşık ispat, aciliyet ve ölçülülük incelenir.
Başvurucu delil toplarken yeni bir ihlal yaratmamalıdır. Başkasının hesabına girmek, yetkisiz sistem erişimi yapmak veya üçüncü kişilerin verilerini topluca yayımlamak yerine hukuka uygun ekran kaydı ve resmî başvuru yolları kullanılmalıdır.
Üç süre ve başvuru senaryosu
Senaryo 1: Şirket 18. günde eksik cevap verdi
Kişi, numarasının kaynağını ve aktarılan şirketleri sormuş; cevap yalnız “verileriniz güvenle tutulur” demiştir. Cevabın teslim tarihi kaydedilir. Hangi iki sorunun yanıtsız olduğu tabloyla gösterilir. Cevaptan itibaren 30 günlük süre ile ilk başvurudan itibaren 60 günlük üst sınır birlikte hesaplanarak şikâyet yapılır.
Senaryo 2: Hiç cevap verilmedi
KEP kaydı başvurunun 1 Mart’ta teslimini gösterir; 30 gün boyunca cevap yoktur. İlgili kişi sessizliği belgeleyerek cevap süresi sonrasında Kurula başvurur ve ilk başvurudan itibaren 60 günlük sınırı geçmez. Şirketin “ilgili birime iletildi” otomatik mesajı, esas talepler cevaplanmadıysa nihai cevap sayılmayabilir.
Senaryo 3: Başvuru yanlış grup şirketine gitti
Kampanya mesajı A markasıyla gelmiş, kişi B grup şirketine yazmıştır. B yalnız “biz işlemiyoruz” cevabı verir. Aydınlatma ve mesaj kayıtlarından gerçek veri sorumlusu belirlenir; doğru şirkete gecikmeden yeni ön başvuru yapılır. İlk yanlış başvurunun süre etkisi garanti kabul edilmez.
KVKK şikâyetinde sık yapılan 10 hata
- Veri sorumlusuna başvurmadan Kurula gitmek: Ön başvuru eksikliği şikâyetin incelenmesini engelleyebilir.
- Gönderim tarihini teslim tarihi sanmak: Cevap süresi başvurunun şirkete ulaşmasıyla ilişkilidir.
- Yalnız 30 günlük süreyi izlemek: İlk başvurudan itibaren 60 günlük üst sınır da vardır.
- Yanlış tüzel kişiye başvurmak: Marka ile veri sorumlusu aynı olmayabilir.
- Talebi belirsiz bırakmak: Hangi veri ve hangi hak olduğu anlaşılmazsa cevap ve inceleme zorlaşır.
- Kimliği gereğinden fazla paylaşmak: Başvuru için gerekli ölçüde kimlik doğrulama yapılmalıdır.
- Ekran görüntüsünü kırpmak: Tarih, gönderen, URL veya hesap bilgisi kaybolabilir.
- Kuruldan doğrudan tazminat beklemek: İdari inceleme ile özel hukuk tazminatı farklıdır.
- Geç cevabı beklerken 60 günü geçirmek: Şirketin oyalayıcı yazışması üst süreyi kendiliğinden uzatmaz.
- Başka dava sürelerinin durduğunu varsaymak: Kurul başvurusu her hukuki sürenin askıya alınması anlamına gelmez.
KVKK Kurul şikâyeti hakkında sık sorulan sorular
1. Şirket 30 günde cevap vermezse otomatik ceza alır mı?
Otomatik sonuç yoktur. Kurul somut başvuru, yükümlülük ve şirketin davranışını inceleyerek karar verir.
2. Cevap gelmeden 20. günde Kurula şikâyet edebilir miyim?
Başvuru henüz cevap süresi içindeyse erken şikâyet sorunu doğabilir. Açık ret varsa cevap tarihine göre değerlendirme yapılır.
3. Hiç cevap yoksa şikâyet için son gün nedir?
İlk başvurunun tesliminden itibaren 60 günlük üst sınır esas alınır; 30 günlük cevap süresi bittikten sonra gecikmeden başvurulmalıdır.
4. Normal e-posta ile başvuru geçerli midir?
Tebliğ’deki koşullar incelenir. Daha önce şirkete bildirilmiş ve sistemde kayıtlı e-posta olması gibi şartlar önem taşıyabilir.
5. Şirket benden kimlik fotokopisi isteyebilir mi?
Kimlik doğrulama gerekir; fakat istenen veri başvurunun niteliğiyle ölçülü olmalı ve yeni risk yaratmamalıdır.
6. Kurula avukatsız başvurulabilir mi?
Evet. Ancak karmaşık rol, süre, delil veya paralel dava bulunan dosyada hukuki yardım başvurunun çerçevesini netleştirebilir.
7. Şikâyet ücretsiz midir?
Kurul şikâyeti için genel bir başvuru harcı öngörülmez; temsil, noter veya teknik rapor gibi yan giderler ayrı olabilir.
8. Kurul verilerimin silinmesine karar verebilir mi?
Hukuka aykırılık tespitinde giderim yönünde karar verebilir. Silme şartları, saklama zorunluluğu ve somut veri ayrıca incelenir.
9. Kurul başvurusu dava açma süresini durdurur mu?
Her dava için böyle genel bir sonuç kabul edilmemelidir. İlgili talebin kendi süreleri ayrıca takip edilmelidir.
10. Anonim ihbar ile şikâyet aynı mıdır?
Hayır. Kendi hakkını kullanan ilgili kişinin şikâyeti; kimlik, ön başvuru ve süre şartlarına tabidir.
11. Şirket başvurumu reddederse tekrar başvurabilir miyim?
Yeni olgu veya talep için başvuru mümkün olabilir; ancak mevcut ret bakımından Kurul şikâyet süresi yeni başvuruyla güvenli biçimde sıfırlanmış sayılmaz.
Dosya incelemesine hazırlanırken
Başvuru metni, teslim belgesi, şirket cevabı, cevap zarfı veya elektronik tebliğ kaydı, ilgili SMS/e-posta, sözleşme, ekran görüntüleri ve 30/60 günlük süre çizelgesi tek dosyada toplanmalıdır. Türkiye’nin her yerinden çevrim içi ön inceleme yapılabilir. Süre başlangıcı ve veri sorumlusu kesinleşmeden başvurunun kabul edileceği ya da tazminat sonucu garanti edilemez.
Resmî kaynaklar
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
- Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ
- Kişisel Verileri Koruma Kurumu Şikâyet Modülü
- KVKK – İlgili kişinin şikâyet hakkı
Yazar: Av. Emirhan Keskin
Son kontrol tarihi: 19.09.2026
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Başvurunun teslimi, cevap tarihi, veri sorumlusu ve paralel hukuki yollar somut dosyada ayrıca incelenmelidir.
