Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası

Bir bakışta hukuki sonuç

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası

Türk vatandaşlığını kazanma kararı, yalan beyan veya kazanıma esas önemli hususların gizlenmesi nedeniyle kararı veren makamca 5901 sayılı Kanun m.31 uyarınca iptal edilir.

Süre

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için uygulanacak süre kuralı: M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; 60 günlük dava süresi bu kanuni tebliğe göre hesaplanır. M.31 iptal ve m.40 geri alma işlemlerinde özel süre yoksa geçerli bireysel tebliği izleyen günden itibaren 60 gün uygulanır.

Görevli merci

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından görevli merci: Cumhurbaşkanı kararında ilk derece mahkemesi olarak Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerinde kararı tesis eden makama göre görevli idare mahkemesi

İlk işlem

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için ilk işlem: Kararın m.31 iptal, m.29 kaybettirme veya m.40 geri alma olduğunu belirle

İnceleme kapsamı: 5901 sayılı Kanun m.31 iptal, m.29 kaybettirme ve m.40 geri alma ayrımı; işlemi kuran makama göre Danıştay veya idare mahkemesinde 60 günlük dava.

Mevzuat kontrol tarihi: 6 Eylül 2026. Sorumlu avukat: Av. Emirhan Keskin.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası: kısa ve kesin hukuki cevap

İptal m.31'de başlangıçtaki yalan beyan veya önemli olgunun gizlenmesine; geri alma m.40'ta hukuki şartları oluşmadan ya da mükerrer verilen karara; kaybettirme m.29'da kanunda sınırlı sayılan vatandaşlık sonrası fiillere dayanır. Çıkma izni ve seçme hakkı da bunlardan farklı kayıp yollarıdır. Sebep, karar makamı, tebliğ ve aile bireylerine etki her rejimde ayrı belirlenir.

M.31 işleminde yalan beyan veya gizlenen olgunun kazanma kararına etkisi kanıtlanamazsa iptal sebep yönünden sakatlanır. M.40 işleminde ilk kararın hangi hukuki şart oluşmadan veya nasıl mükerrer verildiği gösterilmelidir. M.29 işleminde ise kanuni fiil, Cumhurbaşkanı kararı ve kişisellik ilkesi denetlenir. Mahkemenin iptal kararı kayıt düzeltmesini gerektirir; dava işlemin sonuçlarını kendiliğinden durdurmaz.

Kontrol noktası	Hukuki ölçüt	İspat kaynağı
Kararın türü	M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır.	Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı
Karar makamı ve görev	Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir.	İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı
Süre başlangıcı	M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; diğer işlemlerde geçerli bireysel tebliğ esas alınır.	Resmî Gazete nüshası veya tebligat belgesi
İsnat edilen beyan	İdare hangi beyanın yalan veya hangi olgunun gizlendiğini açıkça göstermelidir.	Başvuru formu, mülakat, arşiv ve araştırma dosyası
Esaslılık	Gizlenen olgu vatandaşlık kazanma kararının şartlarına gerçekten etkili olmalıdır.	Kazanma türü, yasal şartlar, karar tarihindeki belgeler
Bağlı aile kazanımı	Eş/çocuğun vatandaşlığı bağımsız mı bağlı mı kazandığı belirlenir.	Nüfus kayıtları ve her kişi için vatandaşlık kararları

Hukuki dayanak ve temel kurallar

Dayanak — İptal sebebi

5901 m.31 yalnız yalan beyan veya vatandaşlığı kazanmaya esas önemli hususların gizlenmesi hâlinde kazanma kararının iptaline izin verir. Resmî kaynak: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi.

Her belge hatası veya sonradan değişen olgu iptal sebebi değildir; kararın oluşumuna etkili maddi bağlantı kurulmalıdır.

Dayanak — Aile etkisi

İptal kararı, ilgili kişiye bağlı olarak vatandaşlığı kazanan eş ve çocuklar hakkında da uygulanır. Resmî kaynak: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi.

Her aile ferdinin kazanma biçimi ve bağlı kazanım ilişkisi nüfus dosyasından doğrulanır.

Dayanak — Kaybettirme

5901 m.29'daki fiiller nedeniyle kaybettirme Cumhurbaşkanı kararıyla olur, kişiseldir ve eş ile çocuklara etki etmez. Resmî kaynak: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi.

Karar Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır ve ilk derece davası Danıştayda açılır.

Dayanak — Geri alma

5901 m.40 uyarınca kazanma veya kayıp kararı, hukuki şartlar oluşmadan ya da mükerrer verildiği sonradan anlaşılırsa kararı veren makamca geri alınır. Resmî kaynak: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi.

Geri alma, m.31 iptali veya m.29 kaybettirme adıyla değerlendirilemez.

Dayanak — Görev ve dava süresi

Özel süre bulunmayan iptal davası 60 gün içinde açılır; Cumhurbaşkanı kararları ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda görülür. Resmî kaynak: 2575 sayılı Danıştay Kanunu.

M.29'da süre Resmî Gazete yayımıyla tebliğ edilmiş sayılan tarihten; diğer işlemlerde geçerli bireysel tebliğden hesaplanır.

Tamamlayıcı çerçeve: Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından Pasaport, giriş-çıkış, adres, aile bağı, gelir, sigorta, eğitim, çalışma ve adli kayıtlar yalnız ilgili işlem dönemiyle eşleştirilir. Eksik belgenin neyi ispatlayacağı açıklanmadan yapılan başvuru yeterli sayılmaz.

Deliller ve ispat planı

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında İdare yalan beyan/gizleme fiilini, esaslılığı ve kararla nedensellik bağını ispatlayan dosyayı sunar; davacı beyanın doğruluğunu, iyi niyeti ve olgunun karar şartlarına etkisizliğini karşı delille gösterir.

Delil — İptal, kaybettirme veya geri alma kararının tam metni

İptal, kaybettirme veya geri alma kararının tam metni kaydı kararın türü başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı

Delil — Tebliğ veya Resmî Gazete yayımlanma kaydı

Tebliğ veya Resmî Gazete yayımlanma kaydı kaydı karar makamı ve görev başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir.

Bu delilin doğrulama yöntemi: İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı

Delil — İlk vatandaşlık başvuru formu ve ekleri

İlk vatandaşlık başvuru formu ve ekleri kaydı süre başlangıcı başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; diğer işlemlerde geçerli bireysel tebliğ esas alınır.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Resmî Gazete nüshası veya tebligat belgesi

Delil — Mülakat/komisyon ve arşiv araştırması kayıtları

Mülakat/komisyon ve arşiv araştırması kayıtları kaydı isnat edilen beyan başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. İdare hangi beyanın yalan veya hangi olgunun gizlendiğini açıkça göstermelidir.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Başvuru formu, mülakat, arşiv ve araştırma dosyası

Delil — İsnat edilen belge veya beyanın aslı

İsnat edilen belge veya beyanın aslı kaydı esaslılık başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Gizlenen olgu vatandaşlık kazanma kararının şartlarına gerçekten etkili olmalıdır.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Kazanma türü, yasal şartlar, karar tarihindeki belgeler

Delil — Belgenin düzenlendiği ülkeden resmî doğrulama

Belgenin düzenlendiği ülkeden resmî doğrulama kaydı bağlı aile kazanımı başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Eş/çocuğun vatandaşlığı bağımsız mı bağlı mı kazandığı belirlenir.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Nüfus kayıtları ve her kişi için vatandaşlık kararları

Delil — Eş ve çocukların bağımsız/bağlı kazanım kararları

Eş ve çocukların bağımsız/bağlı kazanım kararları kaydı kararın türü başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır.

Bu delilin doğrulama yöntemi: Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı

Delil — Nüfus kayıt örnekleri, kimlik ve pasaport sonuçları

Nüfus kayıt örnekleri, kimlik ve pasaport sonuçları kaydı karar makamı ve görev başlığına bağlanır. Kaynak, tarih, aidiyet ve bütünlük denetlenir. Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir.

Bu delilin doğrulama yöntemi: İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı

Süre, görev, yetki ve ön başvuru

Başvuru ve dava süresi

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; 60 günlük dava süresi bu kanuni tebliğe göre hesaplanır. M.31 iptal ve m.40 geri alma işlemlerinde özel süre yoksa geçerli bireysel tebliği izleyen günden itibaren 60 gün uygulanır. İYUK m.11 başvurusu düşünülen olağan idari işlemlerde başvuru 60 gün dolmadan yapılır ve yalnız kalan süreyi korur; görevli yargı yeri ayrıca karar makamına göre belirlenir.

Görevli mahkeme veya merci

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından Cumhurbaşkanı kararında ilk derece mahkemesi olarak Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerinde kararı tesis eden makama göre görevli idare mahkemesi

Yetkili yer

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında M.29 kaybettirme ve diğer Cumhurbaşkanı kararlarında Danıştay görevlidir. Bakanlık veya başka idari makamın kesin işleminde İYUK görev ve yetki kuralları uygulanır; görev yalnız işlemin vatandaşlıkla ilgili olmasına bakılarak belirlenmez.

Arabuluculuk veya ön başvuru

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından Zorunlu arabuluculuk yoktur.

Geçici koruma ve acil işlem

Dava vatandaşlık kaydındaki sonuçları kendiliğinden durdurmaz. Kimlik, pasaport, aile birliği, çalışma ve mülkiyet bakımından telafisi güç sonuçlar ile açık hukuka aykırılık birlikte belgelenerek yürütmenin durdurulması istenir.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında korunacak hak, yakın tehlike ve istenen önlemin kapsamı aynı talepte gösterilir. Geçici koruma nihai hükmün yerine geçmez.

Sınır aşan veya dijital işlemlerde ek kontrol

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasındaki yabancı veya dijital belge; düzenleyen kişi, ülke, tarih, elektronik imza, apostil ya da tasdik ve tercüme gerekliliği yönünden ayrı kontrol edilir. Belgenin Türk makamında kullanılabilirliği ile ispat gücü aynı konu değildir.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası konusunda yurt dışındaki tarafın vekâletnamesi, gereken özel yetkileri ve Türkiye’de kullanılma şekli gözetilerek hazırlanır. Tebligat adresi ve elektronik bildirim kanalı dosyanın başında sabitlenir.

Adım adım başvuru ve dava planı

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında aşağıdaki sıra, süre kaybını önlemek ve her hukuki iddiayı doğrulanabilir kayıtla eşleştirmek için uygulanır. Dosyanın niteliği gerektiriyorsa eş zamanlı koruma talepleri ayrıca yürütülür.

1. Kararın m.31 iptal, m.29 kaybettirme veya m.40 geri alma olduğunu belirle
2. Kararı imzalayan makamı ve görevli yargı yerini belirle
3. M.29'da Resmî Gazete yayımını, diğer işlemlerde bireysel tebliği doğrula
4. Kanuni tebliğe göre 60 günlük son günü hesapla
5. İlk vatandaşlık dosyasının tamamını talep et
6. İsnat edilen her beyanı belgeyle eşleştir
7. Beyanın karar şartına etkisini test et
8. Eş ve çocukların kazanım zincirini çıkar
9. Yabancı belgeler için resmî doğrulama ve tercüme sağla
10. İptal ve yürütmenin durdurulması taleplerini kur
11. Cumhurbaşkanı kararında Danıştayda, diğer işlemde görevli idare mahkemesinde dava aç
12. Karar türüne göre temyiz veya istinaf ile kayıt düzeltme işlemlerini takip et

1. Kararın m.31 iptal, m.29 kaybettirme veya m.40 geri alma olduğunu belirle

Kararın m.31 iptal, m.29 kaybettirme veya m.40 geri alma olduğunu belirle işlemi, İptal, kaybettirme veya geri alma kararının tam metni kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır. Her belge hatası veya sonradan değişen olgu iptal sebebi değildir; kararın oluşumuna etkili maddi bağlantı kurulmalıdır.

Kararın m.31 iptal, m.29 kaybettirme veya m.40 geri alma olduğunu belirle adımında doğrulama yöntemi: Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

2. Kararı imzalayan makamı ve görevli yargı yerini belirle

Kararı imzalayan makamı ve görevli yargı yerini belirle işlemi, Tebliğ veya Resmî Gazete yayımlanma kaydı kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir. Her aile ferdinin kazanma biçimi ve bağlı kazanım ilişkisi nüfus dosyasından doğrulanır.

Kararı imzalayan makamı ve görevli yargı yerini belirle adımında doğrulama yöntemi: İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

3. M.29'da Resmî Gazete yayımını, diğer işlemlerde bireysel tebliği doğrula

M.29'da Resmî Gazete yayımını, diğer işlemlerde bireysel tebliği doğrula işlemi, İlk vatandaşlık başvuru formu ve ekleri kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; diğer işlemlerde geçerli bireysel tebliğ esas alınır. Karar Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır ve ilk derece davası Danıştayda açılır.

M.29'da Resmî Gazete yayımını, diğer işlemlerde bireysel tebliği doğrula adımında doğrulama yöntemi: Resmî Gazete nüshası veya tebligat belgesi Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

4. Kanuni tebliğe göre 60 günlük son günü hesapla

Kanuni tebliğe göre 60 günlük son günü hesapla işlemi, Mülakat/komisyon ve arşiv araştırması kayıtları kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: İdare hangi beyanın yalan veya hangi olgunun gizlendiğini açıkça göstermelidir. Geri alma, m.31 iptali veya m.29 kaybettirme adıyla değerlendirilemez.

Kanuni tebliğe göre 60 günlük son günü hesapla adımında doğrulama yöntemi: Başvuru formu, mülakat, arşiv ve araştırma dosyası Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

5. İlk vatandaşlık dosyasının tamamını talep et

İlk vatandaşlık dosyasının tamamını talep et işlemi, İsnat edilen belge veya beyanın aslı kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Gizlenen olgu vatandaşlık kazanma kararının şartlarına gerçekten etkili olmalıdır. M.29'da süre Resmî Gazete yayımıyla tebliğ edilmiş sayılan tarihten; diğer işlemlerde geçerli bireysel tebliğden hesaplanır.

İlk vatandaşlık dosyasının tamamını talep et adımında doğrulama yöntemi: Kazanma türü, yasal şartlar, karar tarihindeki belgeler Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

6. İsnat edilen her beyanı belgeyle eşleştir

İsnat edilen her beyanı belgeyle eşleştir işlemi, Belgenin düzenlendiği ülkeden resmî doğrulama kaydıyla belgelenir. Bu aşamada uygulanan ölçüt şudur: Eş/çocuğun vatandaşlığı bağımsız mı bağlı mı kazandığı belirlenir. Her belge hatası veya sonradan değişen olgu iptal sebebi değildir; kararın oluşumuna etkili maddi bağlantı kurulmalıdır.

İsnat edilen her beyanı belgeyle eşleştir adımında doğrulama yöntemi: Nüfus kayıtları ve her kişi için vatandaşlık kararları Bu kayıt tamamlanmadan sonraki aşamaya geçilmesi, görev, süre veya talep kapsamı bakımından giderilmesi güç bir hata doğurur.

Kanun yolu: İlk derece Danıştay dava dairesinin kararına karşı tebliğden itibaren 30 gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunda temyiz yoluna gidilir; bu dosyada bölge idare mahkemesi istinafı yoktur. İdare mahkemesinin ilk derece kararına karşı 30 gün içinde istinaf, İYUK m.46 koşullarında 30 gün içinde temyiz mümkündür.

Karar sonrası uygulama

Karar verildiğinde hüküm fıkrasının talebi açık biçimde içerip içermediği, tebliğ ve kanun yolu süresi, kesinleşme gereği ve uygulanacağı sicil veya kurum ayrı ayrı kontrol edilir. M.31 işleminde yalan beyan veya gizlenen olgunun kazanma kararına etkisi kanıtlanamazsa iptal sebep yönünden sakatlanır. M.40 işleminde ilk kararın hangi hukuki şart oluşmadan veya nasıl mükerrer verildiği gösterilmelidir. M.29 işleminde ise kanuni fiil, Cumhurbaşkanı kararı ve kişisellik ilkesi denetlenir. Mahkemenin iptal kararı kayıt düzeltmesini gerektirir; dava işlemin sonuçlarını kendiliğinden durdurmaz.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından ödeme, tescil, terkin, teslim veya gerekli idari işlem tamamlanmadan dosya sonuçlanmış sayılmaz. Kararın uygulanmaması yeni icra, idari başvuru veya tazminat yolunu gündeme getirir.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası — sık sorulan sorular

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası: kesin hukuki kural nedir?

Uygulamadaki sonuç şudur: M.31 işleminde yalan beyan veya gizlenen olgunun kazanma kararına etkisi kanıtlanamazsa iptal sebep yönünden sakatlanır. M.40 işleminde ilk kararın hangi hukuki şart oluşmadan veya nasıl mükerrer verildiği gösterilmelidir. M.29 işleminde ise kanuni fiil, Cumhurbaşkanı kararı ve kişisellik ilkesi denetlenir.

İptal sebebi hangi sonucu doğurur?

5901 m.31 yalnız yalan beyan veya vatandaşlığı kazanmaya esas önemli hususların gizlenmesi hâlinde kazanma kararının iptaline izin verir. Her belge hatası veya sonradan değişen olgu iptal sebebi değildir; kararın oluşumuna etkili maddi bağlantı kurulmalıdır.

Aile etkisi uyuşmazlığı nasıl etkiler?

İptal kararı, ilgili kişiye bağlı olarak vatandaşlığı kazanan eş ve çocuklar hakkında da uygulanır. Her aile ferdinin kazanma biçimi ve bağlı kazanım ilişkisi nüfus dosyasından doğrulanır.

Kararın türü nasıl ispatlanır?

M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır. Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı

Karar makamı ve görev eksikse ne yapılır?

Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir. İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için başvuru veya dava süresi nedir?

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için süre hesabının ilk kontrolü şudur: M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; 60 günlük dava süresi bu kanuni tebliğe göre hesaplanır. M.31 iptal ve m.40 geri alma işlemlerinde özel süre yoksa geçerli bireysel tebliği izleyen günden itibaren 60 gün uygulanır. Tebliğ ve son gün kaydı dosyada ayrıca saklanır.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından görevli ve yetkili merci hangisidir?

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası uyuşmazlığında Cumhurbaşkanı kararında ilk derece mahkemesi olarak Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerinde kararı tesis eden makama göre görevli idare mahkemesi M.29 kaybettirme ve diğer Cumhurbaşkanı kararlarında Danıştay görevlidir. Bakanlık veya başka idari makamın kesin işleminde İYUK görev ve yetki kuralları uygulanır; görev yalnız işlemin vatandaşlıkla ilgili olmasına bakılarak belirlenmez.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında ön başvuru veya arabuluculuk gerekir mi?

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından dava şartı denetimi şöyledir: Zorunlu arabuluculuk yoktur. Başvuru belgesi gerekiyorsa dava dilekçesine eklenir.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için hangi geçici koruma istenir?

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için acil koruma talebi somut riskle sınırlandırılır: Dava vatandaşlık kaydındaki sonuçları kendiliğinden durdurmaz. Kimlik, pasaport, aile birliği, çalışma ve mülkiyet bakımından telafisi güç sonuçlar ile açık hukuka aykırılık birlikte belgelenerek yürütmenin durdurulması istenir.

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası kararına karşı hangi kanun yolu kullanılır?

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası hakkında verilen kararın tebliğinden sonra uygulanacak yol şudur: İlk derece Danıştay dava dairesinin kararına karşı tebliğden itibaren 30 gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunda temyiz yoluna gidilir; bu dosyada bölge idare mahkemesi istinafı yoktur. İdare mahkemesinin ilk derece kararına karşı 30 gün içinde istinaf, İYUK m.46 koşullarında 30 gün içinde temyiz mümkündür.

İlgili yayınlar

• Evlilik Yoluyla Türk Vatandaşlığı: Üç Yıl ve Araştırma Süreci
• Çalışma İzni Muafiyeti: Kimler Yararlanır ve İhlalin Sonuçları
• Yabancı Şirket Ortağının Türkiye’de Çalışma İzni
• Yabancılar Hukuku Yayınları
• Aile Hukuku Yayınları
• Avukat Emirhan Keskin
• Hukuki Yayınlar
• İletişim

Resmî kaynaklar

• 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu
• Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi
• Nüfus ve Vatandaşlık İşleri – Türk Vatandaşlığının Kazanılması
• 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu
• 2575 sayılı Danıştay Kanunu

Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası hakkındaki bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır; sonuç garantisi vermez. Somut dosyada güncel mevzuat, tebliğ tarihi, deliller ve tarafların statüsü ayrıca incelenir.

{"@context":"https://schema.org","@type":"FAQPage","mainEntity":[{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası: kesin hukuki kural nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Uygulamadaki sonuç şudur: M.31 işleminde yalan beyan veya gizlenen olgunun kazanma kararına etkisi kanıtlanamazsa iptal sebep yönünden sakatlanır. M.40 işleminde ilk kararın hangi hukuki şart oluşmadan veya nasıl mükerrer verildiği gösterilmelidir. M.29 işleminde ise kanuni fiil, Cumhurbaşkanı kararı ve kişisellik ilkesi denetlenir."}},{"@type":"Question","name":"İptal sebebi hangi sonucu doğurur?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"5901 m.31 yalnız yalan beyan veya vatandaşlığı kazanmaya esas önemli hususların gizlenmesi hâlinde kazanma kararının iptaline izin verir. Her belge hatası veya sonradan değişen olgu iptal sebebi değildir; kararın oluşumuna etkili maddi bağlantı kurulmalıdır."}},{"@type":"Question","name":"Aile etkisi uyuşmazlığı nasıl etkiler?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"İptal kararı, ilgili kişiye bağlı olarak vatandaşlığı kazanan eş ve çocuklar hakkında da uygulanır. Her aile ferdinin kazanma biçimi ve bağlı kazanım ilişkisi nüfus dosyasından doğrulanır."}},{"@type":"Question","name":"Kararın türü nasıl ispatlanır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"M.31 iptal, m.29 kaybettirme, m.40 geri alma, seçme hakkı ve çıkma izni birbirinden ayrılır. Kararın kanun maddesi, makamı, tarih ve sayısı"}},{"@type":"Question","name":"Karar makamı ve görev eksikse ne yapılır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Cumhurbaşkanı kararına karşı Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerine karşı görevli idare mahkemesi belirlenir. İmza makamı, karar başlığı, Resmî Gazete ve bireysel tebliğ kaydı"}},{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için başvuru veya dava süresi nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için süre hesabının ilk kontrolü şudur: M.29 kaybettirme kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte tebliğ edilmiş sayılır; 60 günlük dava süresi bu kanuni tebliğe göre hesaplanır. M.31 iptal ve m.40 geri alma işlemlerinde özel süre yoksa geçerli bireysel tebliği izleyen günden itibaren 60 gün uygulanır. Tebliğ ve son gün kaydı dosyada ayrıca saklanır."}},{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından görevli ve yetkili merci hangisidir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası uyuşmazlığında Cumhurbaşkanı kararında ilk derece mahkemesi olarak Danıştay; diğer kesin vatandaşlık işlemlerinde kararı tesis eden makama göre görevli idare mahkemesi M.29 kaybettirme ve diğer Cumhurbaşkanı kararlarında Danıştay görevlidir. Bakanlık veya başka idari makamın kesin işleminde İYUK görev ve yetki kuralları uygulanır; görev yalnız işlemin vatandaşlıkla ilgili olmasına bakılarak belirlenmez."}},{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası dosyasında ön başvuru veya arabuluculuk gerekir mi?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası bakımından dava şartı denetimi şöyledir: Zorunlu arabuluculuk yoktur. Başvuru belgesi gerekiyorsa dava dilekçesine eklenir."}},{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için hangi geçici koruma istenir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası için acil koruma talebi somut riskle sınırlandırılır: Dava vatandaşlık kaydındaki sonuçları kendiliğinden durdurmaz. Kimlik, pasaport, aile birliği, çalışma ve mülkiyet bakımından telafisi güç sonuçlar ile açık hukuka aykırılık birlikte belgelenerek yürütmenin durdurulması istenir."}},{"@type":"Question","name":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası kararına karşı hangi kanun yolu kullanılır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Vatandaşlık İptali ve Kaybettirme Davası hakkında verilen kararın tebliğinden sonra uygulanacak yol şudur: İlk derece Danıştay dava dairesinin kararına karşı tebliğden itibaren 30 gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunda temyiz yoluna gidilir; bu dosyada bölge idare mahkemesi istinafı yoktur. İdare mahkemesinin ilk derece kararına karşı 30 gün içinde istinaf, İYUK m.46 koşullarında 30 gün içinde temyiz mümkündür."}}]}