Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları

riskli yapı tespitine itiraz konusunda sonuç, olayın adıyla değil kanuni şartların gerçekleşmesiyle belirlenir. 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespiti malike usulüne uygun bildirildikten sonra malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir. İtiraz teknik heyetçe dosya ve gerektiğinde yapı verileri üzerinden incelenir; süre geçirilirse tespit kesinleşir ve tahliye-yıkım süreci ilerler.

Kısa cevap: 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespiti malike usulüne uygun bildirildikten sonra malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir. İtiraz teknik heyetçe dosya ve gerektiğinde yapı verileri üzerinden incelenir; süre geçirilirse tespit kesinleşir ve tahliye-yıkım süreci ilerler. Riskli yapı tespitine itiraz, usulüne uygun bildirimden itibaren on beş gündür. Teknik heyet sonrası kesin icrai işleme karşı idari dava kural olarak tebliğden itibaren altmış gün içinde açılır; özel işlem ve yeni tebligat ayrıca değerlendirilir.

Son hukuki kontrol: 6 Eylül 2026. Bu çalışma 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 2644 sayılı Tapu Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu esas alınarak hazırlanmıştır. Hukuki inceleme: Av. Emirhan Keskin.

riskli yapı tespitine itiraz: Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları: kısa ve kesin hukuki cevap

6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespiti malike usulüne uygun bildirildikten sonra malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir. İtiraz teknik heyetçe dosya ve gerektiğinde yapı verileri üzerinden incelenir; süre geçirilirse tespit kesinleşir ve tahliye-yıkım süreci ilerler.

Riskli yapı tespiti, belediyenin İmar Kanunu uyarınca verdiği yıkım veya idari para cezası değildir. Teknik tespit raporuna itiraz ile sonradan kurulan tahliye, yıkım, rezerv alan veya pay satışı işlemlerine karşı dava sebepleri ayrıdır.

İtiraz, yalnız “bina sağlamdır” cümlesiyle değil; numune alma, taşıyıcı sistem modeli, zemin verisi, malzeme dayanımı ve yönetmelik hesaplarındaki somut teknik hatalarla hazırlanır. Kesinleşen tespit ve sonraki icrai işlemler için idare mahkemesinde süre, her yazılı bildirime göre ayrıca hesaplanır. İnceleme, işlem tarihi ile hukuki sonucu aynı tabloda birleştirmelidir.

Hukuki dayanak ve temel kurallar

6306 sayılı Kanun 3

Riskli yapı tespiti kanun ve uygulama yönetmeliğindeki usulle lisanslı kuruluşlarca yapılır ve ilgililere bildirilir. Bu kural uygulanırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de korunur.

Rapor, yapı kimliği ve malik bildirimi denetlenir. İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

6306 uygulama düzeni

Malikler tebliğden itibaren on beş gün içinde riskli yapı tespitine itiraz edebilir; teknik heyet itirazı inceler. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

İtiraz evrak kaydı ve teknik gerekçe süre içinde sunulur. Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı açıklanır.

İYUK 7 ve 27

Kesin idari işleme karşı dava süresi ve yürütmenin durdurulması şartları uygulanır. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Açık teknik hukuka aykırılık ve telafisi güç yıkım sonucu birlikte gösterilir. Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte incelenir.

riskli yapı tespitine itiraz için tamamlayıcı usul çerçevesi: Taşınmaz uyuşmazlığında tapu kaydı, sözleşme, zilyetlik, ödeme ve tarafların gerçek iradesi ayrı ayrı incelenir. Tapu siciline güven ilkesi sınırsız değildir; yolsuz tescil, sahtecilik, ehliyetsizlik, vekâlet görevinin kötüye kullanılması ve muvazaa kendi koşullarıyla değerlendirilir. Bu kural uygulanırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de korunur.

Aranan şartlar ve karar ölçütleri

Yetkili tespit kuruluşu

Raporu düzenleyenin lisansı ve yapı bilgisi doğru olmalıdır. Bu kural uygulanırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de korunur.

Lisans, rapor kapağı ve yapı kimliği Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte incelenir.

Numune ve saha usulü

Karot, donatı, zemin ve taşıyıcı eleman seçimi yönetmeliğe uygun yürütülmelidir. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

Numune tutanağı, fotoğraf ve laboratuvar raporu Talep edilen kurum kaydı kişi, dönem ve işlem türü bakımından somutlaştırılır.

Hesap modeli

Kat, malzeme, düzensizlik ve zemin parametreleri gerçek yapıyla uyuşmalıdır. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Analiz dosyası, proje ve röleve Delilin hangi unsuru ispatladığı açıkça yazılmadığında dosyada bulunması tek başına sonuç vermez.

Usulüne uygun bildirim

On beş günlük süreyi başlatan tebligat muhatap ve içerik yönünden geçerli olmalıdır. Aksi yaklaşım, hukuki kurumların birbirine karıştırılmasına ve yanlış talep sonucuna yol açar.

Tebliğ mazbatası/e-tebligat İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

İtirazın teknik içeriği

Her hata rapor sayfası ve etkisiyle somutlaştırılır. Mahkeme sonucu isimlendirmeden değil, kanuni unsurların somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinden çıkarır.

Karşı uzman raporu ve hesap tablosu Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı açıklanır.

Karşı iddialar ve hukuki cevaplar

Bir riskli yapı tespitine itiraz dosyasında sonuca ulaşmak için yalnız ilk anlatım değil, karşı tarafın hangi unsuru tartışacağı da önceden belirlenir. Aşağıdaki denetim, iddia ve savunmanın aynı kanuni ölçüt üzerinde karşılaştırılmasını sağlar.

Yetkili tespit kuruluşu yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Raporu düzenleyenin lisansı ve yapı bilgisi doğru olmalıdır. Bu kural uygulanırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de korunur.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Lisans, rapor kapağı ve yapı kimliği Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu kontrol edilir. Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı açıklanır.

Numune ve saha usulü yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Karot, donatı, zemin ve taşıyıcı eleman seçimi yönetmeliğe uygun yürütülmelidir. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Numune tutanağı, fotoğraf ve laboratuvar raporu Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu kontrol edilir. Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte incelenir.

Hesap modeli yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Kat, malzeme, düzensizlik ve zemin parametreleri gerçek yapıyla uyuşmalıdır. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Analiz dosyası, proje ve röleve Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu kontrol edilir. Talep edilen kurum kaydı kişi, dönem ve işlem türü bakımından somutlaştırılır.

Usulüne uygun bildirim yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: On beş günlük süreyi başlatan tebligat muhatap ve içerik yönünden geçerli olmalıdır. Aksi yaklaşım, hukuki kurumların birbirine karıştırılmasına ve yanlış talep sonucuna yol açar.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Tebliğ mazbatası/e-tebligat Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu kontrol edilir. Delilin hangi unsuru ispatladığı açıkça yazılmadığında dosyada bulunması tek başına sonuç vermez.

İtirazın teknik içeriği yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Her hata rapor sayfası ve etkisiyle somutlaştırılır. Mahkeme sonucu isimlendirmeden değil, kanuni unsurların somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinden çıkarır.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Karşı uzman raporu ve hesap tablosu Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu kontrol edilir. İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

Deliller ve ispat planı

Bir riskli yapı tespitine itiraz dosyasında deliller olay kronolojisine bağlanır. Tapu kaydının yolsuz olduğunu, sözleşmeye aykırılığı, ayıbı, ödemeyi veya kötü niyeti ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî sicil ve teknik inceleme birlikte değerlendirilir. Delilin hangi unsuru ispatladığı açıkça yazılmadığında dosyada bulunması tek başına sonuç vermez.

• Lisans, rapor kapağı ve yapı kimliği
• Numune tutanağı, fotoğraf ve laboratuvar raporu
• Analiz dosyası, proje ve röleve
• Tebliğ mazbatası/e-tebligat
• Karşı uzman raporu ve hesap tablosu
• Riskli yapı tespit raporunun tüm teknik ekleri
• Numune alma ve laboratuvar kayıtları
• Onaylı proje, tadilat ve röleve belgeleri
• Tebligat ile süresinde itiraz evrak numarası

Lisans, rapor kapağı ve yapı kimliği ile Tebligat ile süresinde itiraz evrak numarası aynı kronolojide karşılaştırılır. Tapu kaydının yolsuz olduğunu, sözleşmeye aykırılığı, ayıbı, ödemeyi veya kötü niyeti ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî sicil ve teknik inceleme birlikte değerlendirilir. Kurumdan kayıt istenirken kişi, hesap veya taşınmaz, işlem türü ve dönem belirtilir; ilgisiz üçüncü kişi verilerini kapsayan sınırsız talep kurulmaz.

Süre, görev, yetki ve ön başvuru

Başvuru ve dava süresi

Riskli yapı tespitine itiraz, usulüne uygun bildirimden itibaren on beş gündür. Teknik heyet sonrası kesin icrai işleme karşı idari dava kural olarak tebliğden itibaren altmış gün içinde açılır; özel işlem ve yeni tebligat ayrıca değerlendirilir.

Görevli mahkeme veya merci

İtiraz idarenin belirlediği birime sunularak teknik heyetçe incelenir; kesin idari işleme karşı idare mahkemesi görevlidir.

Yetkili yer

Taşınmazın bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin İYUK özel yetkisi uygulanır.

Arabuluculuk ya da idari ön başvuru

Riskli yapı tespiti ve yıkım işleminin iptalinde arabuluculuk yoktur.

Geçici koruma ve acil işlem

Yıkım uygulanmadan İYUK 27’deki iki koşul birlikte gerekçelendirilerek yürütmenin durdurulması istenir. Teknik delil hızla yok olabileceği için proje, numune ve mevcut yapı durumu korunur.

Korunacak hak, yakın tehlike ve istenen önlemin sınırı riskli yapı tespitine itiraz uyuşmazlığına özgü olarak aynı talepte gösterilir. Kararın uygulanacağı kurum veya sicil ile uygulama süresi açık yazılır; geçici kararın esası peşinen çözmediği gözetilir.

Adım adım başvuru ve dava planı

1. Güncel ve tedavüllü tapu kaydını, takyidatları ve malik zincirini alın.
2. Ada, parsel, bağımsız bölüm ve pay bilgisini sözleşme ve ödeme belgeleriyle eşleştirin.
3. Talebi tapu iptal ve tescil, bedel, tazminat, ecrimisil, ortaklığın giderilmesi veya müdahalenin önlenmesi olarak ayırın.
4. Hak düşürücü süre, zamanaşımı ve arabuluculuk şartını işlem türüne göre hesaplayın.
5. Üçüncü kişiye devir veya yapı değişikliği riski varsa ölçülü ihtiyati tedbir talep edin.
6. Belediye, tapu, noter ve banka kayıtlarını kişi, işlem ve dönem belirterek isteyin.
7. Keşif ve bilirkişide değerleme tarihi, emsal, proje ve hesap yöntemini somutlaştırın.
8. Hükmün tapu sicilinde ve gerekiyorsa icra dosyasında uygulanmasını takip edin.

Karara karşı başvuru yolu bakımından temel kural şudur: Nihai hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf edilir; temyiz yolu karar türü ve yürürlükteki parasal sınıra göre kontrol edilir. Kanun yolu dilekçesi yalnız sonucu tekrar etmez; kararın hangi maddi veya hukuki noktada hatalı olduğunu gösterir.

Karar sonrası uygulama ve sonuç kontrolü

Mahkeme veya yetkili merci karar verdiğinde ilk kontrol hüküm sonucunun talep edilen hukuki korumayı açıkça içerip içermediğidir. İtiraz, yalnız “bina sağlamdır” cümlesiyle değil; numune alma, taşıyıcı sistem modeli, zemin verisi, malzeme dayanımı ve yönetmelik hesaplarındaki somut teknik hatalarla hazırlanır. Kesinleşen tespit ve sonraki icrai işlemler için idare mahkemesinde süre, her yazılı bildirime göre ayrıca hesaplanır. Kararın gerekçesi ile hüküm fıkrası çelişiyorsa kanun yolu veya tavzih-tashih koşulları süresinde değerlendirilir.

Geçici koruma bakımından dosyada benimsenen yaklaşım şudur: Yıkım uygulanmadan İYUK 27’deki iki koşul birlikte gerekçelendirilerek yürütmenin durdurulması istenir. Teknik delil hızla yok olabileceği için proje, numune ve mevcut yapı durumu korunur. Esas karar verildikten sonra tedbirin ne zaman sona ereceği, sicil ya da kurum kaydının nasıl düzeltileceği ve daha önce yapılan işlemlerin akıbeti ayrıca izlenir.

Kararın uygulanması için yalnız kesinleşme şerhi beklenmez; karar türünün kesinleşmeden icra veya uygulanma imkânı olup olmadığı kontrol edilir. Gerekli mahkeme yazısı, icra emri, kurum başvurusu, harç ve tebligat tamamlanır. İdare veya karşı taraf kararı yerine getirmezse yeni başvuru yolu ve tazminat sonucu doğabilir.

Dosya kapanışında tebligat, kanun yolu, ödeme, sicil kaydı, teslim ve masraf kalemleri bir kontrol listesinde işaretlenir. Böylece lehde karar alınmasına rağmen tapu, nüfus, banka, işveren, kolluk, idare veya icra kaydında sonucun uygulanmadan kalması önlenir.

Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları hakkında sık sorulan sorular

Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları konusunda temel kural nedir?

6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespiti malike usulüne uygun bildirildikten sonra malik veya kanuni temsilcisi on beş gün içinde itiraz edebilir. İtiraz teknik heyetçe dosya ve gerektiğinde yapı verileri üzerinden incelenir; süre geçirilirse tespit kesinleşir ve tahliye-yıkım süreci ilerler.

Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları hangi kanun hükümlerine dayanır?

6306 sayılı Kanun 3: Riskli yapı tespiti kanun ve uygulama yönetmeliğindeki usulle lisanslı kuruluşlarca yapılır ve ilgililere bildirilir. 6306 uygulama düzeni: Malikler tebliğden itibaren on beş gün içinde riskli yapı tespitine itiraz edebilir; teknik heyet itirazı inceler. İYUK 7 ve 27: Kesin idari işleme karşı dava süresi ve yürütmenin durdurulması şartları uygulanır.

Riskli Yapı Tespitine İtiraz ve Maliklerin Hakları için hangi şartlar aranır?

Raporu düzenleyenin lisansı ve yapı bilgisi doğru olmalıdır. Karot, donatı, zemin ve taşıyıcı eleman seçimi yönetmeliğe uygun yürütülmelidir. Kat, malzeme, düzensizlik ve zemin parametreleri gerçek yapıyla uyuşmalıdır. On beş günlük süreyi başlatan tebligat muhatap ve içerik yönünden geçerli olmalıdır.

Hangi belgeler ve kayıtlar gerekir?

Lisans, rapor kapağı ve yapı kimliği; Numune tutanağı, fotoğraf ve laboratuvar raporu; Analiz dosyası, proje ve röleve; Tebliğ mazbatası/e-tebligat; Karşı uzman raporu ve hesap tablosu; Riskli yapı tespit raporunun tüm teknik ekleri.

Başvuru veya dava süresi nedir?

Riskli yapı tespitine itiraz, usulüne uygun bildirimden itibaren on beş gündür. Teknik heyet sonrası kesin icrai işleme karşı idari dava kural olarak tebliğden itibaren altmış gün içinde açılır; özel işlem ve yeni tebligat ayrıca değerlendirilir.

Görevli mahkeme veya merci hangisidir?

İtiraz idarenin belirlediği birime sunularak teknik heyetçe incelenir; kesin idari işleme karşı idare mahkemesi görevlidir.

Yetkili yer nasıl belirlenir?

Taşınmazın bulunduğu yerdeki idare mahkemesinin İYUK özel yetkisi uygulanır.

Arabuluculuk veya ön başvuru zorunlu mudur?

Riskli yapı tespiti ve yıkım işleminin iptalinde arabuluculuk yoktur.

İhtiyati tedbir veya başka geçici koruma istenir mi?

Yıkım uygulanmadan İYUK 27’deki iki koşul birlikte gerekçelendirilerek yürütmenin durdurulması istenir. Teknik delil hızla yok olabileceği için proje, numune ve mevcut yapı durumu korunur.

İspat yükü kimdedir?

Tapu kaydının yolsuz olduğunu, sözleşmeye aykırılığı, ayıbı, ödemeyi veya kötü niyeti ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî sicil ve teknik inceleme birlikte değerlendirilir.

Bilirkişi incelemesi gerekir mi?

Rayiç değer, sınır, proje, ayıp, inşaat seviyesi veya gelir kaybı teknik bilgi gerektiriyorsa harita, inşaat, mimarlık, mali müşavirlik ya da gayrimenkul değerleme uzmanından rapor alınır. Hukuki sonuç mahkemece belirlenir.

Karara karşı hangi kanun yolu kullanılır?

Nihai hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf edilir; temyiz yolu karar türü ve yürürlükteki parasal sınıra göre kontrol edilir.

İlgili yayınlar

• Gayrimenkul Hukuku Yayınları
• Avukat Emirhan Keskin
• İletişim

Resmî kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — resmî metin
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — resmî metin
• 2644 sayılı Tapu Kanunu — resmî metin
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — Adalet Bakanlığı
• 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun
• 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu — resmî metin

Bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Yayın tarihi sonrasında yürürlüğe giren değişiklikler ve somut olayın milletlerarası unsuru sonucu değiştirebilir; kişisel hukuki görüş için dosya incelemesi gerekir. Somut dosyada güncel mevzuat, tebliğ tarihi, deliller ve tarafların hukuki durumu ayrıca incelenir.