Köpek Isırdı: Sahipli ve Sahipsiz Köpek Saldırısında Tazminat Kimden İstenir?

Kısaca bu yazıda

Köpek ısırması hâlinde zarar gören kişi, sahipli köpeklerde hayvan bulunduranın, sahipsiz köpeklerde ise koşullara göre belediyenin sorumluluğuna dayanarak tazminat isteyebilir. Aşağıdaki maddeler, yazıda ayrıntılı olarak ele alınan başlıca noktaları özetler. Somut durumunuzda hangi kuralın uygulanacağı, olayın ayrıntılarına ve belgelere göre değişebilir.

• Sahipli köpeğin verdiği zarardan kim sorumludur: Türk Borçlar Kanunu’nun 67.
• Sahipsiz köpekte belediye otomatik borçlu mu: Sahipsiz hayvanın verdiği her zarar, sırf olay belediye sınırında meydana geldi diye belediyeden otomatik tahsil edilemez.
• İlk gün hangi deliller korunmalı: Önce tıbbi yardım alın; ısırık yeri, enfeksiyon ve kuduz yönünden hekim değerlendirmesini izleyin.
• Sahipli veya sahipsiz ayrımı nasıl ispatlanır: Köpek bir kafenin önünde sürekli tutuluyor ve çalışanlar tarafından beslenip yönlendiriliyorsa yalnız tasması olmadığı için sahipsiz sayılması doğru olmayabilir.
• Hukuki dayanak: 6098 sayılı Kanun; 5199 sayılı Kanun; 2577 sayılı Kanun.

Sahipli köpeğin verdiği zarardan kim sorumludur?

Türk Borçlar Kanunu’nun 67. maddesine göre bir hayvanın bakımını ve yönetimini sürekli veya geçici olarak üstlenen kişi, hayvanın verdiği zarardan sorumludur; gerekli özeni gösterdiğini ispat ederek sorumluluktan kurtulabilir. Tapudaki ev sahibi, hayvanın kayıtlı sahibi ve olay anında hayvanı gezdiren kişi mutlaka aynı kişi değildir. Fiilî kontrolün kimde olduğu, tasma ve kapı tedbirleri ile saldırının nasıl gerçekleştiği araştırılır.

Hayvanı provoke eden davranış, yasak alana izinsiz giriş veya başka kişinin eylemi varsa bunların tazminatın hesabına etkisi incelenebilir. Buna rağmen “köpek ilk kez ısırdı” savunması tek başına bütün sorumluluğu kaldırmaz. Sigorta poliçesi varsa kapsamı ayrıca kontrol edilir.

Sahipsiz köpekte belediye otomatik borçlu mu?

Sahipsiz hayvanın verdiği her zarar, sırf olay belediye sınırında meydana geldi diye belediyeden otomatik tahsil edilemez. 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu çerçevesinde ilgili idarenin görevleri, bölgedeki önceki ihbarlar, toplama ve barındırma kayıtları, olay yerindeki risk ile alınan önlemler incelenir. Hizmet kusuru ve zararla bağlantısı varsa idareye karşı başvuru ve tam yargı davası gündeme gelebilir.

Köpeğin gerçekten sahipsiz olup olmadığı da ispat meselesidir. Çip, sahiplenme, mahalledeki fiilî bakım veya yakın işyerinin kontrolü sorumluluğun yönünü değiştirebilir. Birden fazla olası sorumlu varsa gelişigüzel tek davalı seçmek, yargı yolu ve görev sorunu yaratabilir.

İlk gün hangi deliller korunmalı?

Önce tıbbi yardım alın; ısırık yeri, enfeksiyon ve kuduz yönünden hekim değerlendirmesini izleyin. Acil kayıtları, aşı ve tedavi belgeleri, olay yeri ve yara fotoğrafları, tanık iletişimleri, polis veya belediye ihbar numarası saklanmalıdır. Kamera kaydı kısa sürede silinebileceğinden yerini ve saatini ilgili kuruma yazılı bildirin. Hayvanın ayırt edici özellikleri ve sahibini gösteren bilgiler not edilmelidir.

Tedavi gideri, çalışamama, kalıcı etki ve manevi zarar ayrı ayrı belgelenir; her yaralanma aynı tutarda tazminat doğurmaz. İdareye yöneltilecek taleplerde 2577 sayılı Kanun’un eylemden doğan başvuru ve dava süreleri özel olarak hesaplanmalıdır. Özel kişiye karşı Türk Borçlar Kanunu’nun zamanaşımı ve görev kuralları incelenir.

Sahipli veya sahipsiz ayrımı nasıl ispatlanır?

Köpek bir kafenin önünde sürekli tutuluyor ve çalışanlar tarafından beslenip yönlendiriliyorsa yalnız tasması olmadığı için sahipsiz sayılması doğru olmayabilir. Tersine bir köpeğin fotoğrafının internette bir kişinin hesabında bulunması, olay gününde o kişinin hayvan bulunduran sıfatını kesin olarak ispatlamaz. Tanıklar, çip bilgisi, belediye kayıtları ve olay anındaki kontrol incelenir. Belediyeye karşı daha önce aynı bölgede tekrar eden saldırı ihbarları varsa tarih ve evrak numarası hizmet kusuru tartışmasında önemlidir.

Yaralanmanın fotoğrafı tedavi masrafını tek başına göstermez; reçete, fatura ve istirahat raporunu da ekleyin. Çocuk mağdurda ebeveynin kendi zararları ile çocuğun kişisel talepleri birbirinden ayrılır. Süreler bakımından saldırı gününü ve sorumlunun öğrenildiği tarihi kaydedin. Sağlık kayıtlarında yaranın nedeni yanlış yazılmışsa gecikmeden düzeltme veya açıklama talep edin. Mahkeme olay yerinin ve hayvanın kontrolünü kamera görüntüsüyle farklı değerlendirirse muhatap ve zarar payı değişebilir.

Köpek ısırmasında tazminat sorumluluğu

Türk Borçlar Kanunu’nun 67. maddesi, hayvan bulunduranın, hayvanın verdiği zarardan sorumlu olduğunu ve gözetim ile özen yükümlülüğünü yerine getirdiğini ispat etmedikçe kurtulamayacağını düzenler. Sahipsiz köpekler bakımından ise 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, sokak hayvanlarının toplanması ve bakımı konusunda yerel yönetimlere görev yükler. Köpek ısırması sonrası hemen sağlık kuruluşuna başvurulması, kuduz aşısı sürecinin başlatılması ve olayın tutanakla belgelenmesi gerekir. Köpek ısırması nedeniyle açılacak davalarda tedavi giderleri, iş göremezlik ve manevi tazminat talep edilebilir.

Hukuki dayanak

6098 sayılı Kanun; 5199 sayılı Kanun; 2577 sayılı Kanun. İlgili hükümler olayın tarihindeki yürürlük durumuyla birlikte değerlendirilmelidir.

İlgili konular için Tazminat Hukuku yayınlarını inceleyebilirsiniz.

Resmî kaynaklar: Türk Borçlar Kanunu (6098)