E-Ticaret Sitesi Hukuki Yükümlülükleri 2026: ETBİS, KVKK, Cayma Hakkı

Türkiye'de bir e-ticaret sitesi üzerinden mal veya hizmet satan her işletme; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği ile 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na uymak zorundadır. Temel yükümlülükler; Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'ne (ETBİS) kayıt, sitede künye bilgilerinin yayımlanması, ön bilgilendirme formu ve mesafeli satış sözleşmesinin sunulması, tüketicinin 14 günlük cayma hakkına uyulması, kişisel veriler için aydınlatma metni ve açık rıza alınması ile ticari elektronik ileti için onay alınmasıdır. Bu yükümlülüklere uymamak idari para cezası, tüketici davaları ve itibar kaybı doğurabilir.

İnternet üzerinden satış yapmak, fiziksel bir mağaza açmaya göre çok daha düşük maliyetle geniş bir müşteri kitlesine ulaşma imkânı sunar. Bu nedenle küçük işletmelerden büyük markalara kadar pek çok girişimci kendi sitesini kurmakta veya pazaryerlerinde mağaza açmaktadır. Ancak elektronik ticaret, tüketiciyi korumaya yönelik sıkı kurallara tabidir. Satıcının bu kuralları bilmemesi, kısa süre içinde ciddi yaptırımlarla karşılaşmasına neden olabilir. Bu rehberde bir e-ticaret sitesi kurarken ve işletirken uyulması gereken hukuki yükümlülükleri adım adım açıklıyoruz.

E-ticaret sitesi için şirket kurmak zorunlu mu?

E-ticaret faaliyeti, ticari bir faaliyet olduğu için vergi mükellefiyeti gerektirir. Satıcı, şahıs şirketi veya limited ya da anonim şirket kurarak bu faaliyeti yürütebilir. Ev hanımlarının ve küçük üreticilerin evde ürettikleri ürünleri internetten satmasına yönelik esnaf muafiyeti gibi istisnalar bulunsa da, bu istisnaların sınırları dar tutulmuştur. Düzenli ve kazanç amacıyla yapılan satışlarda vergi kaydı yaptırılmaması, vergi ziyaı cezası ve diğer yaptırımlar doğurabilir.

Şirket türünün seçimi, işletmenin büyüklüğüne, ortak sayısına ve sorumluluk tercihlerine göre yapılmalıdır. Şahıs şirketinde işletme sahibi tüm malvarlığıyla sorumluyken, limited şirkette ortakların sorumluluğu kural olarak koydukları sermayeyle sınırlıdır. Yüksek hacimli satış yapacak, yatırım alacak veya birden fazla ortakla çalışacak girişimciler için sermaye şirketi daha uygun olabilir. Hangi yapının tercih edileceği, vergi planlaması bakımından da önem taşır.

ETBİS kaydı ve künye bilgileri

6563 sayılı Kanun ve Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi Yönetmeliği'ne göre, internet üzerinden satış yapan hizmet sağlayıcılar ve pazaryeri gibi aracı hizmet sağlayıcılar ETBİS'e kayıt olmak zorundadır. Kayıt, Ticaret Bakanlığı'nın sistemine e-Devlet üzerinden yapılır ve işletmenin unvanı, vergi numarası, alan adı ve iletişim bilgileri sisteme işlenir. Kayıt sonrasında verilen doğrulama kodu ve karekod, e-ticaret sitesi üzerinde yayımlanmalıdır. Bilgilerde değişiklik olması hâlinde de güncelleme yapılması gerekir.

Ayrıca sitenin kolayca erişilebilir bir yerinde satıcının ticaret unvanı, MERSİS numarası, adresi, telefon ve e-posta bilgileri, meslek odası kaydı ve vergi bilgileri gibi künye bilgileri yer almalıdır. Tüketicinin satıcıya kolayca ulaşabilmesi, hem kanuni bir zorunluluk hem de güvenilirlik açısından önemlidir. Künye bilgilerinin eksik olması, idari para cezası sebebidir.

Ön bilgilendirme formu ve mesafeli satış sözleşmesi

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, tüketicinin sözleşmeyi kurmadan önce satıcı, ürün, fiyat, ödeme, teslimat ve cayma hakkı konularında açık şekilde bilgilendirilmesini zorunlu kılar. Bu bilgiler, ön bilgilendirme formu ile sunulur ve tüketicinin bu formu okuduğunu onaylaması gerekir. Onay alınmadan sözleşme kurulduğunda, ispat yükü satıcı aleyhine işler ve sözleşme tüketici lehine yorumlanır.

Mesafeli satış sözleşmesi ise satıcı ile tüketici arasındaki hak ve yükümlülükleri belirleyen temel belgedir. Bu sözleşmenin bir örneği, siparişin tamamlanmasından sonra tüketiciye e-posta veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla iletilmelidir. Sözleşmede ürünün temel nitelikleri, toplam fiyat, teslimat süresi ve cayma hakkının kullanım koşulları açıkça yazılmalıdır. Teslimat süresi, siparişten itibaren en geç otuz günü geçemez.

Cayma hakkı ve iade süreci

Tüketici, mesafeli sözleşmelerde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin on dört gün içinde sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Bu süre, mal satışlarında ürünün tüketiciye teslim edildiği tarihten, hizmet sözleşmelerinde ise sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren başlar. Satıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaşmasından itibaren on dört gün içinde ürün bedelini ve varsa teslimat masraflarını tüketiciye iade etmek zorundadır. İade, tüketicinin satın alırken kullandığı ödeme aracıyla ve herhangi bir ek masraf yüklenmeden yapılmalıdır.

Yönetmelik, bazı ürün ve hizmetleri cayma hakkının kapsamı dışında tutmuştur. Tüketicinin istekleri doğrultusunda kişiye özel olarak hazırlanan ürünler, çabuk bozulabilen gıdalar, ambalajı açılmış hijyen ürünleri, dijital içerikler ve belirli bir tarihte ifa edilecek konaklama ve etkinlik hizmetleri bu istisnalar arasındadır. Satıcının bu istisnaları ön bilgilendirme formunda açıkça belirtmesi gerekir; aksi hâlde tüketici cayma hakkını kullanabilir. E-ticaret sitesi üzerinde cayma ve iade koşullarının anlaşılır şekilde yayımlanması, uyuşmazlıkların önüne geçer.

E-ticaret sitesi ve kişisel verilerin korunması

Bir e-ticaret sitesi, müşterilerin ad, adres, telefon, e-posta ve ödeme bilgileri gibi kişisel verilerini işler. 6698 sayılı Kanun'a göre veri sorumlusu olan işletme, bu verileri işlemeden önce müşteriyi aydınlatma metni ile bilgilendirmek zorundadır. Aydınlatma metninde verilerin hangi amaçla işlendiği, kimlere aktarıldığı, toplama yöntemi ve hukuki sebebi ile ilgili kişinin hakları yer almalıdır. Pazarlama faaliyetleri ve yurt dışına veri aktarımı gibi durumlarda ayrıca açık rıza alınması gerekebilir.

Çerez kullanımı da kişisel verilerin korunması bakımından önemli bir konudur. Zorunlu çerezler dışındaki analitik ve pazarlama çerezleri için kullanıcının açık rızası alınmalı ve kullanıcıya çerez tercihlerini yönetme imkânı tanınmalıdır. Belirli büyüklüğü aşan işletmeler ayrıca Veri Sorumluları Sicil Bilgi Sistemi'ne (VERBİS) kayıt olmakla yükümlüdür. Veri güvenliği ihlali yaşanması hâlinde Kurul'a ve ilgili kişilere bildirim yapılması gerekir.

Ticari elektronik ileti ve İYS

E-ticaret sitesi sahipleri, kampanya ve indirim duyurularını e-posta, SMS veya telefon araması yoluyla müşterilerine iletmek isteyebilir. Ancak 6563 sayılı Kanun ve Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik'e göre, ticari elektronik ileti gönderilebilmesi için alıcının önceden onayının alınması zorunludur. Bu onaylar İleti Yönetim Sistemi'ne (İYS) kaydedilmeli ve alıcıya her iletide ret hakkını kullanma imkânı tanınmalıdır. Onaysız ileti gönderilmesi, her ileti için ayrı idari para cezası doğurabilir.

Esnaf ve tacirlere gönderilen iletiler bakımından onay alınması zorunlu olmasa da, bu kişilerin ret hakkı saklıdır. Ayrıca alışveriş sonrası gönderilen sipariş onayı, kargo bilgisi ve fatura gibi bilgilendirme mesajları ticari ileti sayılmaz. Bu ayrımın doğru yapılması, gereksiz cezaların önüne geçer.

Fiyat, indirim ve reklam kuralları

E-ticaret sitesi üzerinde gösterilen fiyatların, vergiler dahil toplam satış fiyatı olması gerekir. Kargo ücreti gibi ek masraflar varsa, bunların da sipariş tamamlanmadan önce açıkça gösterilmesi zorunludur. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'ne göre indirimli satışlarda, indirimden önceki fiyatın son otuz gün içinde uygulanan en düşük fiyat olması gerekir. Önce fiyatı artırıp ardından indirim yapılmış gibi göstermek, haksız ticari uygulama sayılır ve Reklam Kurulu tarafından yaptırıma bağlanabilir.

Ürün yorumları ve puanlamaları da denetim kapsamındadır. Sahte yorum yazdırılması, olumsuz yorumların gerekçesiz olarak gizlenmesi veya ücret karşılığı yazılan yorumların bu durum belirtilmeden yayımlanması, tüketiciyi yanıltıcı uygulamalar arasında değerlendirilir. Bu tür uygulamalar idari para cezasının yanında haksız rekabet davalarına da konu olabilir. E-ticaret sitesi sahibinin, yorum politikasını şeffaf şekilde belirlemesi önemlidir.

Ayıplı ürün ve garanti sorumluluğu

İnternetten satılan ürünlerde de satıcının ayıptan doğan sorumluluğu, fiziki mağazalardaki satışlarla aynıdır. Tüketici, ayıplı ürün nedeniyle sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim haklarından birini seçebilir. Satıcı, bu taleplerden tüketicinin seçtiğini yerine getirmekle yükümlüdür. Ayrıca garanti belgesi gerektiren ürünlerde, garanti belgesinin ürünle birlikte tüketiciye teslim edilmesi gerekir.

Ayıplı ürün nedeniyle doğan uyuşmazlıklarda tüketici, belirli parasal sınırın altındaki taleplerde tüketici hakem heyetine, üzerindeki taleplerde ise arabuluculuk sonrası tüketici mahkemesine başvurabilir. Satıcının iade ve değişim taleplerine zamanında ve olumlu yanıt vermesi, hem kanuni yükümlülüklerin yerine getirilmesini hem de müşteri memnuniyetinin korunmasını sağlar.

Pazaryeri satıcılarının sorumluluğu

Kendi sitesi yerine bir pazaryerinde mağaza açan satıcılar da yukarıdaki yükümlülüklerin büyük bölümüne tabidir. Pazaryeri aracı hizmet sağlayıcı sıfatıyla belirli denetim ve bildirim yükümlülüklerini üstlenirken, ürünün satıcısı olarak tüketiciye karşı asıl sorumluluk satıcıya aittir. 2022 yılında yapılan değişikliklerle, büyük ölçekli pazaryerleri için ek yükümlülükler ve rekabeti koruyucu kurallar getirilmiştir. Satıcıların pazaryeri sözleşmesindeki komisyon, iade ve hesap kapatma koşullarını dikkatle incelemesi gerekir.

Pazaryerinin satıcı hesabını haksız şekilde kapatması veya ödemeleri bloke etmesi hâlinde, satıcının sözleşmeden doğan hakları ile 6563 sayılı Kanun'daki aracı hizmet sağlayıcı yükümlülükleri birlikte değerlendirilir. Bu tür uyuşmazlıklarda yazışmaların ve hesap kayıtlarının saklanması, satıcının haklarını korumak için önemlidir.

E-ticaret sitesi için marka ve alan adı koruması

Başarılı bir e-ticaret sitesi, zamanla tanınan bir markaya dönüşür. Bu nedenle site adının ve logosunun Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde marka olarak tescil ettirilmesi, taklit ve haksız kullanımların önlenmesi bakımından büyük önem taşır. Alan adının da işletme adına kayıtlı olması ve süresinin takip edilmesi gerekir. Marka tescili bulunmayan bir işletme, rakiplerinin benzer ad kullanmasına karşı daha zayıf bir hukuki konumda kalır.

Ayrıca sitede kullanılan ürün fotoğrafları, açıklama metinleri ve tasarımlar için telif haklarına dikkat edilmelidir. Başka sitelerden kopyalanan görsel ve metinlerin kullanılması, fikri mülkiyet ihlali nedeniyle tazminat davalarına yol açabilir. Kendi çektiğiniz veya lisansını aldığınız içerikleri kullanmak, bu riski ortadan kaldırır.

E-ticaret sitesi yükümlülüklerine uyulmazsa ne olur?

Bir e-ticaret sitesi hukuki yükümlülüklerini yerine getirmediğinde, Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan denetimlerde idari para cezası uygulanabilir. ETBİS kaydının yapılmaması, künye bilgilerinin eksik olması, ön bilgilendirme yapılmaması ve onaysız ticari ileti gönderilmesi, en sık cezaya konu olan ihlallerdir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin ihlallerde ise Kişisel Verileri Koruma Kurulu ayrıca yaptırım uygulayabilir. Ceza tutarları her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir.

İdari yaptırımların yanında tüketicilerin açacağı davalar ve şikâyetler de işletme için önemli bir risk oluşturur. Bu nedenle e-ticaret sitesi açılmadan önce sözleşme metinlerinin, aydınlatma metinlerinin ve iade politikalarının bir hukukçu tarafından gözden geçirilmesi, ileride doğabilecek maliyetlerin önüne geçer. Düzenli aralıklarla mevzuat değişikliklerinin takip edilmesi ve metinlerin güncellenmesi de gereklidir.

Sık sorulan sorular

E-ticaret sitesi için ETBİS kaydı zorunlu mu?

Evet. İnternetten satış yapan hizmet sağlayıcılar ve aracı hizmet sağlayıcılar ETBİS’e kayıt olmak zorundadır.

İnternetten satılan üründe cayma süresi kaç gün?

Teslimden itibaren 14 gündür; yönetmelikte sayılan istisnalar hariçtir.

E-ticaret sitesinde KVKK metni zorunlu mu?

Evet. Kişisel veri işleyen her site aydınlatma metni yayımlamalı ve gerektiğinde açık rıza almalıdır.

Ticari e-posta göndermek için onay gerekir mi?

Kural olarak alıcının önceden onayı gerekir ve onaylar İleti Yönetim Sistemi’ne kaydedilmelidir.

Teslimat süresi en fazla ne kadar olabilir?

Siparişten itibaren en geç otuz gün içinde teslimat yapılmalıdır.

İndirimden önceki fiyat nasıl belirlenir?

Son otuz gün içinde uygulanan en düşük fiyat, indirimden önceki fiyat olarak gösterilmelidir.

Pazaryeri satıcısı tüketiciye karşı sorumlu mu?

Evet. Ürünün satıcısı olarak cayma, iade ve ayıp sorumluluğu satıcıya aittir.

İlgili konular ve resmî kaynak

İlgili yayınlar: İnternet fiyatı mağazada geçerli mi · Yabancı şirket KVKK temsilcisi atama · Marka tescili nasıl yapılır · Canlı müzayedede cayma hakkı

Resmî kaynaklar: Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (6563) · Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş veya sonuç taahhüdü değildir. Somut dosyanızda süreler ve deliller belgelerinizle birlikte değerlendirilmelidir.

Konunuzla ilgili belgelerinizi değerlendirmek için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.