Yazar ve hukuk bürosu hakkında
Avukat Emirhan Keskin
Türkiye’deki hukuki süreçlere ilişkin içerikler hazırlar ve Mersin’den hukuki hizmet sunar. Yayınlar güncel resmî kaynaklar üzerinden denetlenir.
Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçinPark halindeki aracıma çarpıp kaçtılar, plaka bilinmiyor: önce çarpmanın zamanı, yeri ve aracın park durumunu belgeleyin; ardından polis veya jandarmaya başvurarak olay kaydı oluşturun. Yakındaki kamera ve tanık bilgilerini gecikmeden bildirin. Kasko poliçenizde çarpma teminatı varsa kendi sigortacınızla hasar dosyası açma imkânını değerlendirin. Plakası belirsiz araç için karşı tarafın trafik sigortacısına doğrudan başvurmak mümkün olmaz; Güvence Hesabı da sırf park halindeki aracınızın onarım bedelini genel olarak karşılamaz. Bu ayrım, yanlış kuruma başvurarak zaman kaybetmenizi önler.
Park halindeki araca vurup kaçan sürücü için ilk adımlar
Hasarı fark ettiğiniz anda aracın yerini, plakasını, hasar alanlarını, çevredeki cam veya boya parçalarını ve yol çizgilerini farklı açılardan fotoğraflayın. Park yerine giriş ve çıkışın hangi yönlerden mümkün olduğunu not edin. Güvenlik nedeniyle aracı hareket ettirmek gerekiyorsa hareket öncesindeki konumu görsel olarak kaydedin. Görüntüleri düzenleyip üstüne yazı eklemeyin; asıl dosyayı tarih ve saat bilgisiyle saklayın. Varsa aracın çizilmeden önceki fotoğrafı veya servis kaydı, yeni hasarı eski hasardan ayırmaya yarar.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin sık sorulan sorularında evinin önünde park halindeki araca birinin vurup kaçması halinde en yakın polis ya da jandarma karakoluna başvurup zabıt tutturulması gerektiği belirtilir. Bir taraf olay yerinde yokken, iki sürücünün birlikte düzenlediği olağan maddi hasarlı kaza tutanağı formunu sonradan kendi kendinize doldurup karşı taraf imzası varmış gibi sunmayın. Yaralı varsa önce acil yardım ve kolluk süreci işletilir. Resmî olay kaydına kamera konumlarını, tanıkları, muhtemel kaçış yönünü ve hasar saat aralığını ekletin.
Plaka bilinmiyorsa hangi deliller sürücünün bulunmasına yardımcı olur?
“Görgü tanığı yok” demek her zaman iz bulunmadığı anlamına gelmez. Olay yerinin yakınındaki işyeri, site, otopark, belediye veya araç kameralarının görüntü saklama süreleri sınırlı olabilir. Bu nedenle kamera yerlerini ve kameranın baktığı açıyı hızla tespit edin; görüntünün korunması için işletmeye yazılı bildirim ve gerekiyorsa yetkili makamlara başvuru yapın. Kamera sahibinin her görüntüyü doğrudan size vermek zorunda olduğunu varsaymayın; kişisel veri ve soruşturma usulleri nedeniyle kolluk veya mahkeme aracılığıyla temin gerekebilir.
Parkın yanındaki dükkân çalışanı, güvenlik görevlisi veya ev sakini çarpma anını değil bir aracın gürültüden sonra ayrılışını görmüş olabilir. Kısa ve doğru bir tanık iletişim kaydı tutun. Kırık far parçası veya boya izi araç sınıfı hakkında fikir verebilir; parçaları atmayın, fotoğrafını çekip kolluğa bildirin. Çevre aracının kamerası varsa görüntü sürücünün plakası tam görünmese bile marka, renk ve güzergâhı gösterebilir. Her delilin güvenilirliği ve kazayla bağlantısı ayrıca incelenir.
Kamera görüntüsünün korunması için yazılı talep nasıl hazırlanır?
Talep, “Dün arabam çizildi” gibi genel bir ifade yerine açık bir saat aralığı, park alanı, aracınızın plaka ve tanımını, hasarın fotoğraflarını ve görüntünün saklanması isteğini içersin. Örneğin 14.00–18.00 arasında giriş kapısı ile park sırasını gören kameralar ayrı yazılabilir. İşletmeden görüntünün inceleme için muhafazasını ve yetkili kolluk birimine iletilmesini isteyin; teslim edilen dilekçenin örneğini saklayın. Kolluğa da hangi işletmede hangi açıyı gören kameralar olduğunu bildirin. Görüntünün varlığını, içeriğini görmeden kesin kanıt gibi sunmayın; kameranın çalışmaması veya ilgili köşeyi görmemesi mümkündür.
Güvence Hesabı park halindeki aracın hasarını öder mi?
Plakası belirlenemeyen aracın yarattığı bedensel zararlar ile araçtaki maddi hasar farklıdır. Güvence Hesabı’nın resmî açıklaması, tespit edilemeyen sigortalının neden olduğu bedensel zararları kapsam içinde sayar; bedensel zarar dışındaki maddi zararları, devredilmiş iflas/ruhsat iptali sigortacı istisnası dışında, kapsam dışında tutar. Dolayısıyla bilinmeyen aracın park halindeki otomobilinizde açtığı kaporta hasarı için “Güvence Hesabı kesin öder” denemez. Sırf plakanın bilinmemesi, araç hasarını bedensel zarar haline dönüştürmez.
Kazada aracın içindeki kişi yaralanmış ya da araç yanında duran yayaya zarar gelmişse bedensel zarar yönünden farklı talep değerlendirilebilir. O durumda bilinmeyen aracın kazaya gerçekten neden olduğu da kanıtlanmalıdır. Güvence Hesabı sitesindeki hasar başvuru sayfası, bu dosyalarda kaza zabtı ve resmî belgeleri istemektedir. Sitedeki sigortasız araç ve Güvence Hesabı yazısı bedeni zarar teminatını ayrıca anlatır; bu yazı ise plakası bulunamayan araç nedeniyle park hasarına odaklanır.
Kasko varsa kendi sigortamdan onarım isteyebilir miyim?
Aracınızda kasko poliçesi varsa çarpma/çarpılma teminatı, muafiyet, anlaşmalı servis ve hasar bildirim koşullarını poliçeden kontrol edin. Kasko, kendi aracınızın hasarına yönelik bir mal sigortasıdır; karşı sürücünün bulunmaması tek başına bu teminatın hiç işlemediği anlamına gelmez. Ancak poliçe özel şartları, istisnalar ve olayın ispatı önemlidir. Resmî kaza kaydı, fotoğraflar, kamera bilgisi ve servis ön ekspertiziyle sigortacınıza başvurun. Sigorta şirketinin hangi belgeyi ve neden istediğini yazılı alın.
Kasko ödeme yaparsa daha sonra sorumlu araç tespit edildiğinde sigortacının halefiyet veya rücu imkânı olabilir. Sizin bakımınızdan temel mesele önce hasarın gerçekten poliçe kapsamına girip girmediği ve ödenecek bedelin doğru hesaplanmasıdır. Hasar sonrası yenileme priminin, hasarsızlık indiriminin veya muafiyetin etkisi poliçeye göre değişebilir; bunları sigortacıdan yazılı öğrenin. Sırf indirim bozulur korkusuyla delilleri toplama ve poliçedeki hasar bildirimi yükümlülüğünü ihmal etmeyin.
Kasko yoksa bilinmeyen sürücünün trafik sigortasını sorgulamak için önce araç veya işletenin tespit edilmesi gerekir. Kendi zorunlu trafik sigortanız, kural olarak kendi park hasarınızı ödeyen bir kasko yerine geçmez; üçüncü kişilere karşı sorumluluğunuz için yapılır. Karşı aracın plakası bulunduğunda o aracın sigorta bilgisi, sürücüsü ve işleteni ile kaza tarihi limitleri ayrı araştırılır.
Otoparkta veya site içinde çarpıp kaçıldıysa kim sorumludur?
Ücretli otopark işletmesi, vale hizmeti veya site yönetimi her olayda otomatik olarak kusurlu değildir. Aracın anahtarı teslim edilmiş mi, gözetim taahhüdü var mı, kamera ve giriş çıkış kayıtları nasıl tutulmuş, çarpma alanı kimin kontrolündeymiş gibi sorular önemlidir. Vale aracı bizzat kullanırken hasar vermişse başka bir sorumluluk; yabancı sürücü otoparka girip park halindeki araca çarpmışsa başka bir sorumluluk doğar. Otopark fişi, sözleşme, ödeme belgesi ve teslim kayıtlarını saklayın.
2918 sayılı Kanun’un uygulama alanı yalnız yolun hareketli kısmıyla sınırlı değildir; kamuya açık park yeri, garaj ve benzeri trafik alanları da kanunda sayılır. Bununla birlikte her özel mülk kazasının sigorta kapsamı aynı olmaz. Olay yerinin niteliği ve araçların kullanım şekli somut olarak incelenmelidir. “Site içinde oldu, trafik kazası sayılmaz” veya “site yönetimi tüm zararı öder” gibi kestirme sonuçlar bu nedenle yanıltır.
Karşı araç sonra bulunursa nasıl tazminat istenir?
Kamera veya kolluk araştırması sonucunda plaka ve araç tespit edilirse kaza tarihinde geçerli zorunlu trafik sigortası poliçesi, işleten ve sürücü bilgileri bulunur. Zarar gören, aracın sigortacısına hasar ve değer kaybı talebini belgeleriyle yöneltebilir; kusur ve gerçek zarar incelenir. 2026 dahil yürürlükteki genel şart ve kaza tarihindeki değişiklikler dikkate alınmalıdır. Plaka tespit edilmiş olması tek başına o aracın kusurunu kanıtlamaz; görüntünün saatini ve araç eşleşmesini olayın izleriyle doğrulayın.
Onarım faturasını, hasar tespit raporunu ve değişen parçaları saklayın. Araç daha önce aynı bölgede hasar görmüşse eski kayıtları gizlemek yerine farkı açıklayın; onarım maliyeti ile değer kaybı iki ayrı zarar kalemi olabilir. Karşı sigortacı ile uyuşmazlıkta başvuru ve dava/tahkim seçenekleri dosyanın niteliğine göre değerlendirilir. Araç bulundu fakat zorunlu sigortası yoksa bedensel zararla araç onarımını yine ayırın; Güvence Hesabı’nın araç maddi zararına ilişkin genel kuralı değişmez. İşleten ve sürücünün kişisel sorumluluğu incelenebilir.
Onarım, değer kaybı ve kullanım kaybı aynı talep midir?
Hayır. Onarım, aracın hasarlı parçasının düzeltilmesi veya değiştirilmesine ilişkin masraftır. Değer kaybı, onarımdan sonra aracın piyasa değerindeki kazayla bağlantılı azalmayı ifade eder. Aracın kullanılmaması nedeniyle doğan masraflar ise farklı ispat ve teminat tartışması yaratabilir. Her kalem için zarar tarihini, faturayı, gerçek ihtiyaç ve piyasa verisini ayırın. Poliçenin bütün kalemleri aynı biçimde güvence altına aldığını varsaymayın. Karşı sigortacı bir kaleme ödeme yapsa bile diğer kalemin otomatik kabul veya reddedildiği sonucu çıkmaz. Ayrıca zararın çarpan araçtan kaynaklandığını ispatlamaya yarayan aynı olay kaydı bütün bu kalemlerin temelidir.
Plaka hiç bulunamazsa araç sahibinin seçenekleri nelerdir?
Kasko teminatı yok ve sorumlu kişi tespit edilemiyorsa araç hasarının karşı tarafa yöneltilmesi fiilen güçleşir. Kolluk kaydı, kamera talebi ve tanıkların korunması yine önemlidir: Daha sonra araç veya sürücü ortaya çıkarsa bu ilk kayıtlar bağlantıyı kurabilir. Olayın bir tesisin gözetim veya vale hizmeti sırasında gerçekleşmiş olması halinde işletmenin sözleşmesel ya da kusura dayanan ayrı sorumluluğu da incelenebilir. Ancak yalnızca bir işletmenin yakınında park etmiş olmak tazminat hakkını o işletmeye otomatik yüklemez.
Onarım masrafının boyutu için teklif ve ekspertiz alın. Sigortaya bildirim yapılamayacağı kanaatine varmadan önce poliçenizi gerçekten okuyun; ek teminat, muafiyet veya ikame araç maddeleri olabilir. Hasar nedeniyle aracı güvenle kullanamıyorsanız masraf ve çekici belgelerini de saklayın. “Birini bulamadık, hiçbir belgeye gerek yok” yaklaşımı ileride bulunacak sorumluya karşı ispatı zayıflatır.
Aracın zorunlu trafik sigortası bulunması, kendi hasarınız için kaskonuz olduğu anlamına gelmez. Poliçeler aynı sigorta şirketinden alınmış olsa bile sözleşme numaraları ve teminatları ayrıdır. Bir acenteden “hasar karşılanır” sözü aldıysanız hangi poliçenin hangi maddesi uyarınca ödeme yapılacağını yazılı netleştirin. Kasko eksperi hasarın çarpma yerine park sırasında başka bir nedenle oluştuğunu öne sürerse olay yerindeki parça, temas yüksekliği ve fotoğraflar uyuşmazlıkta önem kazanır. Bu nedenle tüm parçaları imha etmeden önce fotoğraflayın ve servis kayıtlarına hasarın ilk durumunu işletin.
Hasar yerindeki aracınız daha önce de aynı noktada bekletilmişse olaydan önce çekilmiş ve tarih bilgisi korunan bir fotoğraf yeni hasarın hangi zaman aralığında oluştuğunu göstermeye yardım edebilir. Komşu araçların sahiplerine, gece vardiyası çalışanlarına ve site güvenliğine olayı ayrı ayrı sorun. Anlatılanları birbirinden kopyalanmış ifadeler halinde değil, görgüye dayanan doğru bilgiler olarak kayda geçirin.
Sigortaya başvuru ve delil korumada yapılan hatalar
En yaygın hata, tanık ve kamera aramayı günlerce ertelemektir. Görüntüler üzerine kayıt yapılabilir. Otopark işletmesine kısa ve açık bir yazıyla tarih, saat aralığı, park yeri ve görüntünün korunması talebi gönderin; kişisel verilerin paylaşımı için yetkili makam yolunu izleyin. Bir başka hata hasarlı parçayı hiç fotoğraflamadan onarım yaptırmaktır. Güvenli sürüş ve acil onarım gerekiyorsa bunu geciktirmeyin; ancak tamir öncesi belge ve sigorta bildirimini mümkün olduğu ölçüde tamamlayın.
Üçüncü hata, kazaya karışmamış bir araçla anlaşmalı kaza tutanağı düzenlemektir. Bu, dosyanın güvenilirliğini ve hukuki durumunuzu ciddi biçimde zedeler. Dördüncü hata, sorumlu bulunmasa da karşı aracın trafik poliçesi varmış gibi bir sigorta şirketine gelişigüzel başvurmaktır. Doğru sıra olayın resmî kaydı, delil, kendi kasko değerlendirmesi, karşı aracın tespiti ve varsa ilgili talep yoludur.
Sık sorulan sorular
Park halindeki araca vurup kaçan kişi bulunamazsa polis tutanak tutar mı?
SBM bu durumda en yakın polis veya jandarma karakoluna başvurulup zabıt tutturulmasını önerir. Somut olayın kaydı ve araştırma biçimi kolluk tarafından yürütülür; kamera ve tanık bilgilerini siz de zamanında bildirin.
Plaka olmadan karşı aracın trafik sigortasına başvurabilir miyim?
Hangi araç ve poliçenin sorumlu olduğu belirlenmeden belli bir karşı sigortacıya hasar talebi yöneltmek mümkün değildir. Kendi kaskonuz varsa poliçe kapsamında ayrıca başvurabilirsiniz.
Güvence Hesabı park halindeki aracın kaporta masrafını öder mi?
Bilinmeyen araç nedeniyle ortaya çıkan sırf araç maddi hasarı genel olarak Güvence Hesabı kapsamında değildir. Tespit edilemeyen araç için bedensel zarar ayrı bir kapsamdır; kapsam istisnalarını resmî açıklamadan kontrol edin.
Kasko kullanırsam sürücü sonra bulununca haklarım ne olur?
Ödenen bedel bakımından sigortacının halefiyet hakları ve sizin karşılanmamış zararınız birlikte incelenir. Aynı zarar için iki kez ödeme alınamaz; muafiyet ve eksik ödeme kalemlerini poliçeye göre ayırın.
Sitedeki kamerayı doğrudan isteyebilir miyim?
Görüntünün korunmasını hemen yazılı talep edebilirsiniz. Kopyasının paylaşımı kişisel veri ve soruşturma kurallarıyla sınırlanabilir; kolluk veya mahkeme aracılığıyla temin yolunu da değerlendirin.
Park ettiğim yer özel otoparksa işletmeci kesin sorumlu mudur?
Hayır. Vale veya gözetim sözleşmesi, aracın kime teslim edildiği, giriş çıkış ve işletmenin kusuru incelenir. Sırf park ücretinin ödenmesi her üçüncü kişi çarpmasını otomatik olarak işletmeye yüklemez.
Dosyanız için hangi kayıtlar gerekir?
Fotoğraf, olay kaydı, kamera konumu, tanık, varsa otopark fişi ve kasko poliçesini bir araya getirin. Mersin merkezli Av. Emirhan Keskin ofisi, Türkiye genelinden iletilen park hasarı dosyalarında sorumlu aracın tespiti ve sigorta yolunu belgeler üzerinden değerlendirir. İletişim sayfasından olayın tarihini ve mevcut belgeleri belirterek başvurabilirsiniz.
Resmî kaynaklar: Türk Borçlar Kanunu (6098)