Markette Kayarak Yaralandım: İşletmeden Tazminat İstenebilir mi?

Market koridorunda yerdeki sıvıyı fark etmeyip düştünüz; olaydan sonra görevli “uyarı levhası vardı” dedi. Tazminat bakımından ilk soru kimin kusurlu olduğu değil, olayın hangi noktada ve hangi koşullarda gerçekleştiğinin güvenilir biçimde ortaya konmasıdır. Marketin önlem yükümlülüğü ve müşterinin dikkati somut delillerle birlikte değerlendirilir.

Kısa cevap ve hukuki ölçüt

Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiil ve uygun hâllerde sözleşmeden doğan sorumluluk hükümleri uygulanabilir. İşletmenin temizliğe, dökülen maddenin fark edilip giderilmesine ve makul uyarıya ilişkin davranışı incelenir. “Market sınırlarında olduysa her yaralanmayı işletme öder” ya da “müşteri yere bakmalıydı, hiçbir sorumluluk doğmaz” genellemeleri doğru değildir. Yaralanma ile düşme arasındaki tıbbi bağ, işletmenin kusuru ve varsa müşterinin birlikte kusuru miktarı etkiler. Bedensel zarar kapsamı TBK 54; uygun koşullarda manevi tazminat TBK 56 çerçevesinde değerlendirilir.

Hangi kayıtlar belirleyici?

Olay yeri fotoğrafı, zemindeki sıvının niteliği, uyarı levhasının yeri, mağaza kamera kaydı, olay tutanağı ve tanıkların bilgisi saklanır. Sağlık kuruluşuna ilk başvurunun tarihi, düşme hikâyesinin epikrizde nasıl geçtiği ve daha sonraki tedavi zinciri önemlidir. İş göremezlik iddiası varsa çalışma ve gelir belgeleri toplanır. Kamera kayıtları üzerine yazılabileceğinden işletmeye mümkün olan en kısa sürede belirli saat aralığının korunması yazılı istenir. Uyarı levhasının olaydan sonra konulduğu iddiası varsa bunun ayrı delili gerekir.

Başvuru ve dosya planı

İşletmeye olay tarihi, saat, mağaza, koridor ve zarar kalemleri belirtilerek yazılı bildirim yapılır. Sigortacı bilgisi varsa teminatın kapsamı sorulur; sigorta şirketinin bulunması işletmenin sorumluluğunu otomatik kaldırmaz. Tedavi tamamlanmadan kalıcı zarar miktarı kesinleşmeyebilir; erken ve kapsamı belirsiz bir ibraname imzalanmamalıdır. Dava veya arabuluculuk yolunun gerekip gerekmediği ilişkinin hukuki niteliğine, taleplere ve güncel usule göre belirlenir. Gider kalemleri fatura ve raporla, manevi zarar ise olayın ağırlığıyla gerekçelendirilir.

Somut bir örnek

Örneğin marketin süt dolabı önünde dökülen sıvı saatlerdir duruyor, kamera personelin yanından geçtiğini ve temizlik yapılmadığını gösteriyor. Müşteri bileğini kırıp işinden bir süre uzak kalmışsa önlem eksikliği, kırık ve kayıp gelir arasında bağ kurulabilir. Başka bir örnekte dökülme müşteri yere basmadan birkaç saniye önce gerçekleşmiş ve işletmenin fark etmesi objektif olarak mümkün olmamışsa sorumluluk değerlendirmesi farklılaşır.

Sınırlar ve olası itirazlar

Yalnız kaza sonrası çekilen fotoğraf olaydan önce uyarı levhası olup olmadığını her zaman göstermez. Önceki rahatsızlığın tedavi masrafına etkisi uzman incelemesi gerektirebilir. Aynı masraf SGK veya özel sigortaca karşılandıysa talep edilen kalemlerde mükerrer tahsil önlenir. Bedensel zararın gelecekteki kayıpları, olay tarihine ve TBK 55'in güncel kurallarına göre ayrıca hesaplanır; peşin tahmin yazısındaki rakam kesin mahkeme tutarı değildir.

Dosyada gözden kaçan ayrıntılar

Zemindeki tehlikenin nereden çıktığı da önemlidir. Soğutucu arızasının sürekli su akıtmasıyla müşterinin az önce döktüğü içecek arasında işletmenin fark edebilme ve müdahale imkânı farklıdır. Temizlik çizelgesinde son kontrolün yazılması, kontrolün gerçekten o noktada yapıldığını otomatik kanıtlamaz; kamera veya görevli beyanlarıyla karşılaştırılır. Girişteki genel “dikkat, kaygan zemin” levhası ile olay yerindeki görünür, somut uyarı eşdeğer olmayabilir. Mağdura ait kaymaz tabanlı ayakkabı veya düşüşteki başka davranışlar kusur oranını etkileyebilir ama önlemin olup olmadığını araştırma gereğini kaldırmaz. Tedavi masraflarına yol gideri, belgeli çalışamama ve kalıcı iş gücü kaybı eklenecekse her kalemin bağını gösteren kayıt sunulur. 31 Temmuz 2026 sonrası zarar doğuran olaylarda TBK 55'teki bedensel zarar faiz ve erken ödemenin mahsubuna ilişkin yeni kurallar, geleceğe uzanan çalışma gücü kaybı hesaplarında ayrıca dikkate alınır. Olay tarihi eskiyse geçiş hükmü gözden geçirilir. Yeni dava açılırken yürürlükten kaldırılan HMK 107'ye güvenerek “belirsiz alacak” ibaresi kullanmak yerine güncel dava türü ve talep kapsamı planlanmalıdır.

Sık sorulan sorular

Markette tutanak tutulmadıysa hak kaybolur mu?

Hayır, tutanak tek delil değildir. Kamera, tanık, aynı gün sağlık başvurusu ve işletmeye yapılan bildirimle olayın gerçekleşmesi araştırılabilir.

Manevi tazminat her düşmede verilir mi?

Otomatik değildir. Yaralanmanın ağırlığı, etkileri ve somut koşullar TBK 56 kapsamında değerlendirilir.

Sonuç

Market kazasında güvenlik eksikliği, düşmenin oluşu ve tıbbi zarar arasında ayrı ayrı bağlantı kurulmalıdır. Görüntü ve olay tutanağı çabuk kaybolabileceğinden ilk kayıtlar geciktirilmez. Sonradan beliren kalıcı kayıplar için tıbbi gelişim izlenirken usul ve zamanaşımı takvimi ayrıca planlanır.

Resmî kaynaklar: Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)

İlgili okumalar

• Otel Havuzunda Kaza: Yaralanan Misafir Tazminat İsteyebilir mi?
• Bedensel Zarar ve Sürekli İş Göremezlik Tazminatı

Hukuki dayanak

• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
• 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
• 7589 sayılı 2026 yargı değişikliği, TBMM kanun metni