Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçinKampanyalı alışverişte ana ürün iade edilirken hediye ürünün bedelinin kesilmesi her durumda otomatik olarak geçerli değildir. Kampanyanın gerçek yapısı, iadenin cayma mı ayıp hakkı mı olduğu, hediyenin birlikte geri verilip verilmediği ve kesinti koşulunun satıştan önce açıklanması incelenir. Bedelsiz olduğu belirtilen ürün için sonradan keyfî fiyat belirlenmesi ile açıkça birlikte satılmış bir ürün paketinin çözülmesi aynı hukuki durum değildir.
Hediye, set ürünü ve indirim ayrı işlemlerdir
Reklamda hediye yazması, satışın bütün mali yapısını tek başına açıklamayabilir. İki ürün tek toplam fiyatla satılmış olabilir; ayrıca ikinci ürün ücretsiz eklenmiş veya belirli tutarı aşan sepete promosyon verilmiş olabilir. Bu üç durumda iade hesabının soruları değişir. Fatura satırları, kampanya açıklaması ve sipariş özeti karşılaştırılmalıdır. Bedel dağılımı tüketiciye başlangıçta gösterilmişse bu kayıt önem taşır. Sonradan hazırlanan iç fiyat listesi aynı bilgiyi sağlamaz.
“Telefon alana kulaklık hediye” kampanyası ile “telefon ve kulaklık seti” aynı ifadeyi içermez. İlkinde promosyonun ana alışverişle bağlantısı, ikincisinde paket içeriğinin birlikte satıldığı gösterilebilir. Tüketici iadeyi sadece bir parça için istiyorsa hangi sözleşme kapsamının sona erdirildiği belirlenir. Ayrı ürünlerin aynı sepette bulunması da bütün alışverişin tek bölünmez paket olduğunu kendiliğinden göstermez. Ödeme ve ürün ilişkisi somut kayıtlarla açıklanmalıdır.
Cayma ile ayıp nedeniyle iade neden ayrılır?
Mesafeli satışta geçerli cayma hakkı kullanılması, ürünün kusurlu olduğu iddiasını gerektirmez. Ayıp nedeniyle sözleşmeden dönme ise sözleşmeye aykırılık üzerine kurulur. Hediye ürünle ilgili hesap bu nedenler üzerinden ayrıca değerlendirilir. Satıcının her iki durumda aynı standart kesinti şablonunu kullanması yeterli olmayabilir. Tüketici hangi hakkı kullandığını ve hangi ürünleri geri göndermeye hazır olduğunu açık yazmalıdır. Özellikle ana ürünün arızalı olduğu başvuruda belirtilmelidir.
İade edilen ana ürünü satıcı kusurlu kabul etmişse, tüketicinin kanuni haklarını kullanması için kampanya nedeniyle ek mali yük yaratıldığı iddiası incelenebilir. Tüketici hediye ürünü de geri veriyorsa kesinti için hangi gerçek dayanağın kaldığı sorulmalıdır. Hediye kullanılmış veya kaybolmuşsa ayrı sorular doğar. Ancak bu durum satıcının istediği her fiyatı kabul etmeyi gerektirmez. Kesinti miktarı, ürün değeri ve başlangıç koşulu açıklanmalıdır.
Kampanya koşulu önceden nasıl bildirilmiş olmalı?
Satıcı iade hâlinde promosyonun geri verilmesi veya belirli hesap uygulanması koşuluna dayanıyorsa, bunun tüketiciye ne zaman ve nasıl gösterildiği önemlidir. Sonradan gönderilen “kampanya şartlarımız böyle” mesajı, başlangıçta bilgi verildiğini kendiliğinden kanıtlamaz. Sipariş ekranı, ön bilgilendirme ve kampanya metni saklanmalıdır. Tüketicinin küçük yazıdaki hükmü onaylamış olması iddiası varsa metnin açıklığı ve tüketici hukukuna uygunluğu ayrıca değerlendirilir. Her kabul kaydı koşulu geçerli hâle getirmez.
Kampanya koşulunun yalnızca satıcının ayrı sayfasında bulunması, her olayda tüketicinin o bilgiyle sözleşme kurduğunu göstermez. Bağlantının görünümü, ödeme öncesi erişim ve onay işlemi incelenir. Paket fiyatı veya promosyon bedeli yazılıysa rakamın ürünle ilişkisi belirlenir. Kampanya devam ederken koşul değişmişse alışveriş tarihindeki sürüm esas alınır. Yeni ekran görüntüsü eski şartları anlatmayabilir. Tüketici satın alma anındaki onay e-postasını bu nedenle korumalıdır.
Hediye de geri gönderilirse
Ana ürün ve hediye birlikte geri verilmişse teslim edilen bütün parçaların kaydı alınmalıdır. Kargo etiketi yalnızca paket gönderildiğini gösterebilir; içinde hangi ürünlerin bulunduğunu her zaman kanıtlamaz. Paketleme fotoğrafları, ürün kodları, aksesuar listesi ve satıcının teslim cevabı kullanılabilir. Hediye iade edilmişken satıcının hediye bedelini kesmesi, gerçek teslim kaydıyla karşılaştırılır. Satıcı eksiklik söylüyorsa hangi parça ve hangi tutarın neden eksik sayıldığını açıklamalıdır.
Hediyenin ayrı depoya gönderilmesi istenmiş olabilir. Bu durumda satıcının talimatı ve iki gönderinin kayıtları korunmalıdır. Ana ürün teslim alınmış, hediye henüz başka depoda görünmemişse bedel hesabı zaman yönünden tartışılabilir. Tüketici hangi ürünü hangi gün hangi adrese gönderdiğini açık göstermelidir. Satıcının farklı takip sistemleri kullanması tüketicinin gerçekten teslim ettiği ürünü yok sayan otomatik bir gerekçe olmamalıdır. Teslim kayıtlarının karşılaştırılması gerekir.
Hediye ürünün kullanılmış olması
Tüketici promosyon ürününü olağan biçimde incelemiş veya kullanmış olabilir. Kullanımın niteliği, iadenin dayanağı ve değer kaybı iddiası ayrı incelenir. Bir kutunun açılması, bütün ürün bedelinin kesileceği şeklinde genel kural değildir. Buna karşılık tüketicinin ürünü tüketmesi, zarar vermesi veya geri gönderememesi hesaplaşmayı etkileyebilir. Satıcı gerçek durumla bağlantılı açıklama yapmalıdır. Ürünün hangi hâlde teslim edildiği belgelenirse soyut kullanılmış ürün tartışması azalır.
Hijyen, kişiselleştirme veya çabuk bozulma gibi özellikler nedeniyle bir ürünün cayma istisnası bulunabilir. Bu durum hediyenin bağlı olduğu ana ürünün bütün iade haklarını kendiliğinden kaldırdığı anlamına gelmez. Sözleşmenin kapsamı ve her ürünün niteliği birlikte değerlendirilir. Ürünler bölünebilir mi, promosyon koşulu neyi amaçlıyor ve tüketici hangi hakka dayanıyor soruları sorulur. Tek bir istisna başlığı bütün kampanyayı açıklamak için yeterli olmayabilir.
Sonradan belirlenen hediye fiyatı
Satıcı faturada sıfır bedelle gösterilmiş ürüne iade anında yüksek liste fiyatı yazabilir. Bu rakamın başlangıç kampanyasında açıklanıp açıklanmadığı, gerçek satış fiyatı ve kesinti koşulunun geçerliliği araştırılır. Promosyonun sıfır olarak yazılması da bütün hesaplaşma sorularını tek başına çözmez. Fakat satıcının herhangi bir kanıt olmadan istediği bedeli oluşturması kabul edilmemelidir. Tüketici kesintinin hangi sözleşme hükmüne ve hangi ürün değerine dayandığını açık sorabilir.
Örneğin hediye kulaklığın piyasa fiyatı 1.500 TL iken satıcı 6.000 TL kesinti isteyebilir. Tüketici benzer ürün fiyatını gösteren kayıtları başlangıç hesabında kullanabilir; ancak yalnızca güncel internet fiyatı satın alma tarihindeki değerle aynı olmayabilir. Ürün modelinin eşleşmesi ve fiyatın tarihi önemlidir. Kesinti hesabı hukuki koşulla birlikte ele alınır. Fahiş rakam iddiası, doğru model ve fiyat bağlantısı gösterildiğinde daha somut olur.
Sepet alt sınırına bağlı promosyonlar
Belirli sepet tutarı aşıldığında verilen promosyonda, ürünlerden birinin iadesi sonrasında alt sınırın kalıp kalmadığı tartışılabilir. Önce kampanya hesap yöntemi görülmelidir. Tüketici yalnızca bir ürünü iade etmiş ve kalan bedel hâlen eşik üzerinde olabilir. Satıcının bütün promosyonu otomatik geri alması bu kayıtla denetlenir. Kampanyanın iade halinde uygulanması koşulu tüketiciye başlangıçta gösterilmiş olmalıdır. Sonradan eşik veya değer değiştirilmesi ayrı bir sorundur.
Sepette farklı satıcılardan ürün bulunuyorsa promosyonun hangi kişi tarafından verildiği de belirlenir. Platformun sağladığı kupon ile satıcının fiziksel hediyesi aynı borç ilişkisi değildir. Bedelin kim tarafından tahsil edildiği, iade tutarını kimin hesapladığı ve kampanya koşulunu kimin belirlediği görülmelidir. Tüketici şikâyetinde bütün tarafları aynı varsayımla sorumlu tutmak yerine rollerini açıklamalıdır. Platform başvuru numarası ve satıcının yazılı cevabı birlikte saklanabilir.
İade süreleri ve ürünlerin birlikte takibi
Mesafeli satışta cayma hakkı varsa temel bildirim süresi ve geri gönderme yükümlülüğü güncel düzenlemeye göre kontrol edilir. Ticaret Bakanlığının 2026 açıklamasında cayma bildirimi sonrası malın on dört gün içinde geri gönderilmesi belirtilmektedir. Bedel iadesinin başlangıcı kullanılan taşıyıcı ve teslim durumuna göre değişebilir. Hediye tartışması nedeniyle ana ürünün bildirimi geciktirilmemelidir. Tüketici bütün ürünleri hangi nedenle iade etmek istediğini açıklaştırmalıdır.
Satıcı hediye ürünün iadesini beklediğini söylüyorsa bu talebin hangi sözleşme ve mevzuat gerekçesine dayandığı sorulur. Ön bilgilendirmede gösterilen kargo yöntemi kullanılabilir; farklı kargo seçiminin iade süresine etkisi ayrıca değerlendirilir. Gönderi kaybolmuşsa taşıyıcı ve teslim durumu ayrı mesele olur. Tüketicinin ana ürünü zamanında gönderdiği, promosyonu ise yanlış talimat nedeniyle farklı adrese ilettiği iddiası varsa her olay kendi tarihleriyle anlatılmalıdır.
İade tutarı hangi kalemlerle kontrol edilir?
Başlangıçta ödenen ürün bedeli, uygulanan kupon, teslimat gideri, yapılan kısmi iade ve hediye nedeniyle ileri sürülen kesinti ayrı satırlara yazılabilir. Gerçek ödeme toplamı satıcının ürün liste fiyatıyla aynı olmayabilir. İade hesabında tüketicinin hiç ödemediği tutar talep edilmemelidir. Satıcının kuponu iptal etmesi ve hediye bedelini ayrıca düşmesi hâlinde mükerrer kesinti olup olmadığı kontrol edilir. Hesap hem sözleşme koşulu hem ödeme akışı üzerinden değerlendirilir.
Kart iadesi parça parça yapıldıysa bütün hareketler birlikte görülmelidir. İlk bildirimdeki eksik tutar, daha sonra tamamlanmış olabilir. Tüketici başvuruyu güncellerken kısmi ödemeleri düşmelidir. Satıcı belirli bir kesinti için mahsup açıklaması gönderirse hukuki dayanak ayrıca tartışılır. Bir rakamın ödeme ekranında görünmesi onun geçerli olduğu sonucunu doğurmaz. Tüketici nihai talepte hangi kalan tutarı neden istediğini göstererek hesap karışıklığını azaltabilir.
Örnek hesaplarda farklılık
Bir telefon için 25.000 TL ödenmiş ve aynı siparişte kulaklık hediye verilmiş olsun. Tüketici her ikisini de sağlam biçimde geri göndermişse, satıcının kulaklık için 3.000 TL kesinti istemesinin teslim ve koşul dayanağı araştırılır. Başka örnekte tüketici yalnızca telefonu göndermiş, kulaklık elinde kalmıştır. Burada promosyonun geri verilmesi ve kesinti hesabı ayrıca tartışılır. İki olayda aynı kampanya bulunmasına rağmen fiilî iade farklıdır.
Üçüncü örnekte 10.000 TL sepet karşılığında promosyon verilmiş, tüketici 1.000 TL tutarlı ürünü iade etmiş ve kalan alışveriş 12.000 TL olmuş olabilir. Eşik hâlen karşılanıyorsa satıcının promosyonu neden geri istediği açıklanmalıdır. Başka sepette kalan bedel 9.000 TL olduğunda şartın uygulanması farklı değerlendirilebilir. Hiçbir örnek bütün kampanyalar için kesin sonuç oluşturmaz. Belirleyici olan başlangıç koşulu, gerçek bedel ve hangi ürünün geri verildiğidir.
Hediye vaadi yerine getirilmemişse
Bazı dosyalarda hediye ürün hiç teslim edilmemiştir. Satıcı buna rağmen ana ürün iade edilirken hediye bedeli kesiyorsa teslim kaydı özellikle araştırılmalıdır. Kampanya hediyesinin ayrı gönderileceği söylenmiş fakat tüketiciye ulaşmamış olması, elde tutulmuş ürün hesabıyla aynı değildir. Sipariş içeriği ve kargo kayıtları karşılaştırılır. Tüketici henüz almadığı promosyonu geri gönderemeyeceğini belirtirken satıcıdan hediyenin kim tarafından ve hangi tarihte teslim alındığının açıklanmasını isteyebilir.
Hediye yerine farklı model verilmişse model farkının başlangıç kampanyasıyla ilişkisi görülmelidir. Satıcı stok bittiği için değişiklik yaptığını söyleyebilir; tüketicinin buna açıkça onay verip vermediği incelenir. Sonradan farklı modelin yüksek fiyatıyla kesinti yapılması, gerçek teslim ve kabul kayıtlarıyla denetlenir. Fatura üzerinde bir ürün kodu yazması, o modelin fiilen tüketiciye verildiğini her zaman tek başına göstermez.
Promosyonun teslim edilmediği başvuruda ana ürün iadesinden ayrı talep de bulunabilir. Tüketici hangi çözümü istediğini açıklaştırmalı, aynı ürün için birbiriyle bağdaşmayan hesaplar ileri sürmemelidir. Sonradan gönderilen hediye teslim alınmışsa bu gelişme başvuru hesabına eklenir.
Başvuru ve hukuki yardım
İşletmeye yapılan başvuruda sipariş numarası, ana ve promosyon ürün kodu, ödenen tutar, iade nedeni ve gönderi kayıtları gösterilebilir. Satıcıdan kesintinin hesabı ve hukuki gerekçesi yazılı istenir. 2026 yılında 186.000 TL'nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında hakem heyeti yolu uygulanır. Eşit ve üzerindeki tutarlarda mahkeme ve ilgili dava şartları incelenir. Kampanya uygulamasına ilişkin idari şikâyet, kişisel para iadesi talebinden ayrı değerlendirilebilir.
Mersin merkezli ofisimiz, farklı illerdeki kampanyalı alışveriş uyuşmazlıklarında sözleşme, promosyon ve ödeme belgeleri üzerinden süreci yönetebilir. İnceleme için satış tarihindeki kampanya metni özellikle önemlidir. Hediye ürünün hâlen kimde olduğu, hangi durumla geri gönderildiği ve satıcının hangi tutarı neden kestiği açıklanmalıdır. Tüketici talebini yalnızca reklamda hediye yazmasına veya satıcının sözlü cevabına dayandırmadan, bütün alışveriş akışını bir araya getirmelidir.
Sık sorulan sorular
Hediye ürünün bedeli her iadede kesilebilir mi?
Hayır. Kampanya yapısı, iade nedeni, başlangıç koşulu ve hediyenin durumu birlikte değerlendirilir. Ana ve hediye ürün birlikte geri verilmişse kesinti dayanağı ayrıca açıklanmalıdır. Satıcının istediği her liste fiyatı otomatik olarak kabul edilmez.
Hediye ürün de geri gönderildiyse hangi kayıt gerekir?
Gönderi takip numarası yanında paket içeriğini gösteren kayıt yararlıdır. Ürün kodu, seri numarası ve aksesuar listesi belirlenebilir. Satıcı teslimi eksik sayıyorsa hangi parçanın bulunmadığını yazılı açıklamalıdır. Ayrı depoya gönderim talimatı da saklanmalıdır.
Faturada sıfır TL yazması bütün sorunu çözer mi?
Tek başına bütün hesaplaşma sorularını çözmez. Promosyonun hangi ana alışveriş koşuluyla verildiği ve geçerli iade düzeni incelenir. Ancak sonradan keyfî yüksek fiyat oluşturulması da kabul edilmez. Başlangıç açıklaması ve gerçek ürün değeri karşılaştırılır.
Hediyeyi kullandım, ana ürünün arızası için iade yapamaz mıyım?
Hediye kullanımı ana üründeki ayıp haklarını kendiliğinden bütünüyle ortadan kaldırmaz. Hediyenin geri verilebilirliği ve değer kaybı iddiası ayrıca değerlendirilir. Ana ürün arızası, kullanılan hak ve kampanya koşulu birlikte açıklanmalıdır.
İki ürün set olarak satıldıysa sadece birini iade edebilir miyim?
Sözleşmenin bölünebilirliği, ürünlerin bağımsız niteliği ve iade dayanağı incelenir. Aynı sepette bulunmak her zaman bölünmez set değildir. Paket içeriği ve fiyat dağılımı önemlidir. Bütün setten dönme ile tek ürüne ilişkin talep ayrılmalıdır.
Sepet tutarı kampanya eşiğinin üstünde kaldıysa hediye geri istenir mi?
Başlangıç koşulu ve hesap yöntemi görülmelidir. Kalan alışveriş eşiği karşılıyorsa satıcının geri alma gerekçesi ayrıca açıklanır. Ürünlerin hangi satıcıdan alındığı ve promosyonu kimin verdiği de değerlendirilir. Sonradan değiştirilen eşik otomatik uygulanamaz.
Platform kuponu ve satıcı hediyesi aynı mı?
Aynı olmayabilir. Kuponu platform, fiziksel ürünü satıcı sağlamış olabilir. İade tutarını kimin hesapladığı ve bedeli kimin tahsil ettiği belirlenir. Her kişinin sorumluluğu rolüyle değerlendirilir; bütün kampanya kalemleri tek sözleşme gibi varsayılmaz.
Hediye tartışılırken cayma süresi uzar mı?
Bu tartışma cayma bildirimi süresini kendiliğinden uzatmaz. Hak varsa bildirim ve geri gönderme yükümlülüğü ayrıca izlenir. Satıcıyla kampanya hesabı konuşulurken ana ürün için seçilen hak ve gönderilecek ürünler açıkça belirtilmelidir.
Hediye kaybolduysa satıcının her fiyatını ödemem gerekir mi?
Geri verilememe hesabı etkileyebilir; ancak talep edilen bedelin dayanağı ve tutarı incelenir. Başlangıç koşulu, ürünün gerçek değeri ve kullanılan hak önemlidir. Satıcının sonradan belirlediği rakam, hiçbir açıklama olmadan kesin borç sayılmamalıdır.
İade talebinde bütün bedeli mi farkı mı göstermeliyim?
Gerçek ödenen tutar, yapılan iadeler ve çekişmeli kesinti ayrı hesaplanır. Kısmi iade alınmışsa kalan tutar talep edilir. Kuponun iptali ve hediye kesintisinin birlikte uygulanması hâlinde aynı avantajın iki kere kesilip kesilmediği de kontrol edilir.
İlgili hukuki konular
Resmî kaynaklar
- Ticaret Bakanlığı: 2026 mesafeli sözleşme ve iade kuralları
- 6502 sayılı Kanun
- Ayıplı malda seçimlik haklar
- 2026 başvuru sınırı
Uyuşmazlığınıza ilişkin belgelerle hukuki değerlendirme talep etmek için iletişim sayfasından büromuza ulaşabilirsiniz. Mersin merkezli büromuz, farklı şehirlerdeki dosyaların takibini yetkili mahkeme ve başvuru usullerine göre planlar.
