Yazar ve hukuk bürosu hakkında
Avukat Emirhan Keskin
Türkiye’deki hukuki süreçlere ilişkin içerikler hazırlar ve Mersin’den hukuki hizmet sunar. Yayınlar güncel resmî kaynaklar üzerinden denetlenir.
Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçinCinsel taciz şikâyeti nereye yapılır?
Cinsel taciz iddiası Cumhuriyet Başsavcılığına veya polis/jandarma birimine bildirilebilir. Başvuruda olayın tarihini, yerini, eylemleri ve tarafları kronolojik anlatın; mesaj, e-posta, hesap bilgisi, kamera kaydı ve tanık gibi delillerin özgün hâllerini koruyun. Suçun hukukî niteliğini başvuranın kusursuz adlandırması gerekmez; olguları eksiksiz anlatmak önemlidir.
Şikâyet süresi ve soruşturmanın şikâyete bağlı olup olmadığı olayın vasfına göre kontrol edilmelidir. Cinsel saldırı, ısrarlı takip, tehdit, şantaj veya kişisel veri ihlali ihtimali varsa bunlar ayrıca değerlendirilir. Acil tehlikede 112 aranmalı; uygun olaylarda 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruyucu veya önleyici tedbirler sorulmalıdır.
Gizlilik bütün dosyanın otomatik olarak karşı tarafa kapatılması anlamına gelmez. Adres, iletişim bilgisi ve güvenlik riskine ilişkin somut koruma talepleri, uygulanacak kanun ve yetkili makamın kararı çerçevesinde ayrı kurulmalıdır.
Acil riskte güvenlik ve 112
Devam eden saldırı, takip, tehdit veya yakın tehlike varsa delil toplamaya çalışırken güvenliği riske atmayın; 112’yi arayın ve bulunduğunuz yer için kolluk desteği isteyin. Güvenli bir yere geçmek, güvendiğiniz bir kişiye haber vermek ve sağlık ihtiyacı varsa muayene olmak ilk adımlar arasındadır.
Savcılık, polis ve jandarma başvurusu
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 158. maddesi çerçevesinde Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa başvurulabilir. Başvuruda olayın tarihini, saatini, yerini, eylemleri ve tarafları kronolojik biçimde anlatın. Hukukî nitelendirmeyi eksik veya farklı yapmanız, olguları açık anlatmanızdan daha önemli değildir.
İşyeri veya kurum içi başvuru, ceza şikâyetinin yerine her olayda geçmez. Disiplin, iş hukuku ve ceza süreçlerinin amaçları ile süreleri farklı olabilir.
Şikâyet süresi nasıl hesaplanır?
TCK 105 kapsamındaki cinsel taciz iddiasında suçun şikâyete bağlı olup olmadığı ve sürenin başlangıcı olayın vasfına göre incelenir. Şikâyete bağlı hâllerde TCK 73’teki altı aylık süre, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren gündeme gelir. Çocuğa karşı eylem, nitelikli hâl veya aynı olayda başka suç ihtimali değerlendirmeyi değiştirebilir.
Sadece kurum içine e-posta göndermek ya da sözlü bildirim yapmak, ceza şikâyetinin süresini her durumda korumaz. Tarih konusunda tereddüt varsa gecikmeden savcılık veya kolluk başvurusu yapılmalıdır.
Dijital deliller ve kamera kayıtları nasıl korunur?
- Mesaj ve e-postaların yalnız ekran görüntüsünü değil, mümkünse özgün dosya ve tam konuşma akışını koruyun.
- Kullanıcı adı, profil bağlantısı, tarih-saat ve hesap bilgilerini görünür biçimde kaydedin.
- Kamera kaydının bulunduğu yeri ve yaklaşık zaman aralığını başvuruda açıkça belirtin.
- Tanıkların neyi gördüğünü veya duyduğunu kısa notla birlikte yazın.
- Delilleri değiştirmeyin; farklı bir cihaza veya güvenli depoya yedekleyin.
Kamera ve platform verilerinin saklama süresi kuruma göre değişir; 7, 15 veya 30 gün gibi tek bir evrensel süre yoktur. Kayıtların ivedilikle istenmesini talep etmek önemlidir. Şüpheliyle yeniden iletişim kurup itiraf almaya çalışmak güvenlik ve delil bakımından risk yaratabilir. Gizli ses kaydının hukuka uygunluğu dosyaya göre değişir; genel bir “kayıt alın” önerisi doğru değildir.
Gizlilik talebi ne sağlar, neyi garanti etmez?
“Gizlilik” tek bir işlem değildir ve soruşturma dosyasının tamamının otomatik olarak şüpheliye kapatılmasını garanti etmez. Korunması istenen bilgi, somut risk, hukukî dayanak ve talebin yöneltildiği makam açıklanmalıdır. Adres ve iletişim bilgilerinin korunması, ifadenin mahremiyet içinde alınması veya tebligatın vekil üzerinden yürütülmesi gibi talepler olayın koşullarına göre kurulabilir.
Güvenlik riski varsa tehdidin kimden, nasıl ve ne zaman geldiğini tutanağa yazdırın. Dijital içeriklerin özel hayatla ilgisiz bölümlerinin gereksiz yayılmaması için kapsamı belirli talepler oluşturun.
6284 tedbirleri hangi olaylarda gündeme gelir?
Olay 6284 sayılı Kanun’un kişi ve ilişki kapsamına giriyor ve şiddet ya da takip riski taşıyorsa koruyucu veya önleyici tedbirler ayrıca istenebilir. Yaklaşmama, iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme ve uygun diğer tedbirler olayın niteliğine göre değerlendirilir. Ceza şikâyeti ile koruma tedbiri başvurusu farklı amaçlara hizmet eder; biri diğerinin sonucunu beklemek zorunda olmayabilir.
Cinsel taciz, cinsel saldırı ve ısrarlı takip ayrımı
Cinsel taciz, kişinin vücut dokunulmazlığını ihlal etmeyen cinsel amaçlı davranışlarla gündeme gelir. Bedensel temas, cebir, tehdit, takip, şantaj veya kişisel verinin yayılması varsa cinsel saldırı ya da başka suçlar ayrıca incelenebilir. Cinsel taciz suçunun unsurları genel rehberde; ısrarlı takip ve dijital iletişim ayrı yazıda açıklanmıştır. Uygun olaylarda 6284 kapsamında uzaklaştırma ve iletişim yasağı da değerlendirilir.
Doğru taraf sıfatlarıyla kısa dilekçe iskeleti
NÖBETÇİ CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA
MÜŞTEKİ/ŞİKÂYETÇİ: [Ad, soyad ve gerekli iletişim bilgileri]
VEKİLİ: [Varsa avukat bilgisi]
ŞÜPHELİ: [Biliniyorsa kimlik; bilinmiyorsa ayırt edici bilgiler]
KONU: Olayın bildirilmesi, şikâyet, delillerin ivedilikle toplanması ve varsa somut koruma talepleridir.
AÇIKLAMALAR: Olayları tarih-saat sırasıyla, kullanılan söz veya davranışları ve sonrasındaki gelişmeleri yorum eklemeden anlatın.
DELİLLER: Özgün mesaj/e-posta kayıtları, hesap bilgileri, kamera kayıtları, tanıklar, kurum yazışmaları ve somut olaya uygun diğer deliller.
TALEP: Şikâyetin kayda alınması, belirtilen delillerin toplanması ve somut güvenlik riskine ilişkin koruma taleplerinin değerlendirilmesi.
Bu iskelet her dosyada aynı şekilde kullanılmaz. Olayın vasfı, süre, tarafların ilişkisi ve delil kaybı riski başvuru metnini değiştirir.
Sık sorulan sorular
Tanık yoksa şikâyet yapılabilir mi?
Evet. Mesajlar, kamera kayıtları, hesap bilgileri, olay sonrası anlatımlar, sağlık kayıtları ve kurum yazışmaları birlikte değerlendirilebilir.
Ekran görüntüsü tek başına yeterli midir?
Başlangıç delili olabilir; ancak kaynağı, bütünlüğü ve hesapla bağlantısı tartışılabilir. Özgün kayıt ve tam konuşma akışını da korumak gerekir.
Şikâyet geri çekilirse dosya kapanır mı?
Sonuç suçun hukukî niteliğine ve aynı olayda başka suç bulunup bulunmadığına göre değişir. Karar vermeden önce dosyaya özgü değerlendirme yapılmalıdır.
Gizlilik talebi adresin hiç görünmeyeceğini garanti eder mi?
Hayır. Hangi bilginin hangi risk nedeniyle korunmasının istendiği somutlaştırılmalı; karar yetkili makam ve uygulanacak mevzuata göre verilir.
Resmî kaynaklar
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — m. 105 ve m. 73
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — m. 158
- 6284 sayılı Kanun
Bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Somut olayda güncel mevzuat, şikâyet koşulu, süre, güvenlik riski ve deliller birlikte değerlendirilmelidir.