Hukuki bilgilendirme
Bu yayın, belirtilen kontrol tarihi itibarıyla Türk hukuku hakkında genel bilgi verir. Avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz; belge, süre, görev, yetki ve güncel mevzuat somut dosyada ayrıca incelenir.
İletişime geçinEvet, birine ait mesajları onun izni olmadan başkasına göstermek bazı durumlarda suç olabilir. Ama her olay otomatik olarak aynı sonuca çıkmaz. Burada kritik ayrım şudur: Gösterdiğiniz içerik gerçekten iki kişi arasındaki özel haberleşme mi, siz bu içeriği hangi yolla elde ettiniz, kime ve hangi amaçla paylaştınız?

Özellikle WhatsApp yazışması, SMS, Instagram DM, Telegram mesajı, e-posta veya benzeri içerikler, kişiler arasında kalması gereken bir haberleşmeyse, mesajları başkasına göstermek haberleşmenin gizliliğini ihlal suçu yönünden risk doğurur. Ekran görüntüsü almak, aile grubuna atmak, arkadaşa okutmak, boşanma dosyasında kontrolsüz kullanmak ya da sosyal medyada paylaşmak aynı şey değildir; her biri ayrı değerlendirilir.
En sık hata şu: “Telefon zaten benim elimdeydi, ben sadece bir kişiye gösterdim, o yüzden suç olmaz.” Bu düşünce çoğu zaman yanlıştır. Mesajın görülebilir olması ile hukuka uygun paylaşılabilir olması aynı şey değildir. Özellikle karşı tarafın rızası yoksa ve içerik özel nitelikteyse, ceza hukuku yanında tazminat ve kişilik hakları yönünden de sorun çıkabilir.
mesajları başkasına göstermek: Hangi mesajlar “özel haberleşme” sayılır?
Her yazışma bu suç kapsamında değerlendirilmez. Örneğin herkese açık bir X paylaşımı, altına yazılan açık yorum veya binlerce kişinin gördüğü bir kanal duyurusu, kapalı ve kişisel haberleşme gibi ele alınmaz. Buna karşılık iki kişi arasında geçen DM, WhatsApp konuşması, e-posta, SMS, sesli mesaj, özel gruptaki sınırlı erişimli yazışmalar çoğu durumda özel haberleşme niteliği taşır.
Peki grup yazışmaları ne olacak? Burada da ayrım gerekir. 3-5 kişilik aile veya arkadaş grubunda yapılan konuşmalarla, yüzlerce kişinin yer aldığı açık katılımlı grup aynı kefeye konmaz. Mahkemeler genelde iletişimin kaç kişiye açık olduğuna, katılımcıların birbirini tanıyıp tanımadığına ve yazışmanın dışarı taşırılmaması yönünde makul bir beklenti olup olmadığına bakar.
Şunu pratik düşünün: Bir mesajı okuyan kişi, “Bu içerik sadece burada kalır” diye haklı olarak bekliyorsa, mesajları başkasına göstermek hukuki risk doğurmaya başlar. Özellikle şu içerikler daha hassastır:
- Duygusal ilişki konuşmaları
- Sağlık bilgileri içeren yazışmalar
- İşten çıkarma, maaş, disiplin süreci gibi işyeri mesajları
- Aile içi tartışmalar
- Fotoğraf, ses kaydı veya belge ekli özel konuşmalar
Sadece göstermek mi suç, yoksa ekran görüntüsü almak da mı riskli?
Sadece fiziksel olarak telefonu uzatıp “bak” demek de risklidir, ekran görüntüsü alıp göndermek de. Hatta ikinci durumda risk çoğu zaman daha büyür çünkü içerik kalıcı hale gelir, çoğaltılır ve delil olarak daha kolay ortaya çıkar. Yani “Ben paylaşmadım, sadece arkadaşım okudu” savunması her zaman kurtarmaz.
Burada fiilin ağırlığı, ifşa alanı genişledikçe artar. Mesajları başkasına göstermek ile onları onlarca kişiye yaymak arasında ciddi fark vardır. Sosyal medyada hikâye atmak, bir WhatsApp grubuna düşürmek, ekran görüntüsünü işyerindeki yöneticilere veya akrabalara yollamak, tek seferlik göstermeden daha ağır sonuç doğurabilir.
Şu üç örnek farkı net gösterir:
- Eşinizin telefonundaki DM’yi bir arkadaşınıza okutmanız: Özel haberleşmeyi başkasına açıklama tartışması doğar.
- Aynı mesajın ekran görüntüsünü aile grubuna atmanız: Açıklama ve yayma etkisi güçlenir.
- Mesajı X, Instagram veya TikTok’ta paylaşmanız: Ceza riski yanında açık kişilik hakkı ihlali ve tazminat riski doğar.
Kısacası mesajları başkasına göstermek masum bir davranış gibi dursa da hukuken hafif sayılmayabilir.
Mesajları size ait telefonda bulmanız sonucu değiştirir mi?
Çoğu kişi şu noktada yanılıyor: “Telefon benim adıma kayıtlı”, “hat benim üzerime”, “cihazı ben aldım”, “ortak tablet kullanıyoruz.” Bunlar tek başına izin vermez. Haberleşmenin sahibi cihaz değil, iletişimi yapan kişilerdir.
Örneğin eşiniz sizin satın aldığınız telefondan bir başkasıyla yazıştıysa, o yazışmanın içeriği otomatik olarak sizin serbest kullanım alanınıza girmez. Aynı şekilde şirket telefonu kullanan işçinin yazışmaları da her durumda sınırsız denetime açık sayılmaz. İş ilişkisinde ayrıca aydınlatma, politika, sınır ve meşru amaç tartışması vardır.
Şu ayrımı net tutun:
- Cihaza sahip olmak, mesajı dilediğiniz gibi yayma yetkisi vermez.
- Şifreyi biliyor olmak, hukuka uygunluk sağlamaz.
- Mesajı tesadüfen görmek, onu üçüncü kişilere aktarma hakkı doğurmaz.
- Size karşı işlenmiş bir haksızlığı ispatlamak istemeniz, her paylaşımı otomatik olarak serbest hale getirmez.
Yani “mesajları başkasına göstermek serbesttir” yaklaşımı en riskli hatalardan biridir.
Hangi durumlarda suç oluşmayabilir?
Her paylaşım suç değildir. Bazen hukuka uygunluk nedeni, bazen de olayın niteliği nedeniyle ceza sorumluluğu doğmayabilir. Ama bu alan gri bir alandır; küçük bir detay tüm dosyanın yönünü değiştirir.
Örneğin karşı taraf açıkça “Bunu avukatıma da gösterebilirsin” dediyse rıza gündeme gelir. Ya da size gönderilen tehdit, şantaj, cinsel taciz, dolandırıcılık içerikli mesajı doğrudan savcılığa, kolluğa veya avukatınıza iletmeniz, keyfi ifşa ile aynı değildir. Çünkü burada amaç merak gidermek değil, hak arama olabilir.
Buna rağmen sınır aşılırsa sorun çıkar. Mesela tehdit mesajını delil diye saklamak başka, aynı ekran görüntüsünü 20 kişiye dağıtmak başkadır. Suç oluşmayabileceği düşünülen başlıca senaryolar şunlardır:
- Açık rıza varsa
- Mesajı suç duyurusu için savcılığa veya kolluğa veriyorsanız
- İçeriği sadece avukatınızla hukuki değerlendirme amacıyla paylaşıyorsanız
- Yazışma zaten aleni hale gelmişse ve artık özel nitelik taşımıyorsa
- Somut olayda meşru savunma veya hakkın kullanılması sınırında kalan bir kullanım varsa
Ama burada ölçü kaçarsa tablo değişir. Delil sunmak için gerekli olandan fazlasını yaymak, isim-soyisim gizlemeden sosyal medyada dolaşıma sokmak veya tüm konuşma geçmişini paylaşmak gereksiz bir ihlal sayılabilir.
Şikâyet olursa süreç nasıl işler?
Mesajları başkasına göstermekle suçlandığınız iddiasıyla karşı taraf şikâyetçi olduysa süreç çoğu zaman savcılığa suç duyurusu ile başlar. Kolluk ifadenizi alabilir, telefon ekran görüntüleri dosyaya girebilir, mesajı gören kişiler tanık olarak dinlenebilir. Dosyanın ağırlığına göre cihaz incelemesi veya bilirkişi değerlendirmesi de gündeme gelebilir.
Şikâyetçi taraf genelde şu delilleri sunar: ekran görüntüsü, mesajın iletildiği grup kayıtları, sosyal medya paylaşım linkleri, tanık beyanı, tarih-saat bilgisi, cihaz yedeği, noterden tespit veya bazen uzman raporu. Siz de savunmanızda içeriği hangi amaçla, kaç kişiye, hangi tarihte gösterdiğinizi ve varsa rızayı ya da hak arama nedenini somut olarak anlatmanız gerekir.
Pratikte süreç şu şekilde ilerler:
- Şikâyet veya ihbar verilir.
- Savcılık ifade alır, delil toplar.
- Yeterli şüphe görürse iddianame düzenler.
- Dosya ceza mahkemesine gider.
- Mahkeme yazışmanın niteliğine, ifşa kapsamına ve kastınıza bakar.
Burada bir ayrıntı çok önemlidir: Olay sadece “gösterdim/göstermedim” tartışması değildir. Mesajın içeriği, paylaşımın kapsamı ve delilin elde ediliş şekli dosyanın kaderini etkiler.
Savcılığa veya mahkemeye giderken hangi belgeler iş görür?
Kuru iddia çoğu zaman yetmez. Elinizde tarih, saat ve paylaşım zincirini gösteren somut veri varsa dosya netleşir. Özellikle ekran görüntüsünde üst kısım, kullanıcı adı, saat ve konuşmanın bağlamı görünmüyorsa karşı taraf “montaj” savunması yapabilir.
Bu yüzden belgeyi rastgele değil, düzenli toplayın:
- Ekran görüntüsünü tam ekran alın; kişi adı, numara, tarih ve saat görünsün.
- Mümkünse konuşmanın sadece tek cümlesini değil, öncesi ve sonrasını da saklayın.
- Mesajın kime gösterildiğini ispatlayan ikinci kayıtları bulun; örneğin iletildiği grup, tanık mesajı, e-posta yönlendirmesi.
- İçerik silinme riski taşıyorsa noter tespiti veya uzman yardımı düşünün.
- Sosyal medya paylaşımı varsa URL, kullanıcı adı, tarih-saat ve ekran kaydını birlikte muhafaza edin.
Şunu da bilin: Delil toplarken siz yeni bir ihlal üretmeyin. “İspat lazım” diye konuşmayı onlarca kişiye yollamanız, ayrı bir sorun yaratır. Delili mümkün olduğunca sınırlı erişimle koruyun ve ilk fırsatta avukata gösterin.
Şikâyet süresi, dava süresi ve pratik riskler nelerdir?
Bu tip dosyalarda süreyi kaçırmak ciddi sorun yaratır. Somut suç vasfına göre farklı değerlendirme gerekebilse de, uygulamada şikâyete bağlı suçlarda mağdurun faili ve fiili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde şikâyet hakkını kullanması kritik olur. Hangi suç tipinin oluştuğu konusunda dosya bazlı değerlendirme gerektiği için takvimi avukatla netleştirmek gerekir.
Dava süresi ise sabit değildir. Basit bir dosya 8-14 ay bandında ilerleyebilir; bilirkişi, cihaz incelemesi, tanık ve ek deliller girerse süre uzar. Özellikle sosyal medya paylaşımı yapıldıysa içerik hızla silindiği için ilk 48 saat delil koruma açısından çok değerlidir.
Riskler sadece ceza davasıyla sınırlı kalmaz:
- Tazminat davası açılabilir.
- İşyerinde olduysa disiplin süreci veya iş akdine etkisi olabilir.
- Boşanma dosyasında davranışın aleyhinize yorumlanması mümkün olabilir.
- Sosyal medyada paylaşım varsa erişim engeli ve içerik kaldırma talepleri gündeme gelebilir.
Özellikle “Ben haklıydım” düşüncesi, ölçüsüz paylaşımı meşrulaştırmaz. Haklı olduğunuzu düşündüğünüz konuda bile yanlış yöntem kullanırsanız ayrı bir hukuki problemle karşılaşırsınız.
Boşanma, aldatma ve aile içi tartışmalarda mesaj göstermek neden daha riskli?
Bu soru en çok sorulanlardan biri. Eşin sadakatsizliğini ispatlamak, tehdit içerikli mesajları başkasına göstermek veya kayın aileye “gerçeği anlatmak” isteyen kişi çoğu zaman kendini haklı görüyor. Fakat aile içi krizler, haberleşmenin gizliliği bakımından en çok hata yapılan alanlardan biridir.
Örneğin eşinizin başka biriyle yazışmasını alıp kardeşinize, anne-babanıza veya ortak arkadaşlara gösterirseniz, “ben mağdurum” demeniz tek başına yeterli olmaz. Mahkeme, bu paylaşımın hak arama amacıyla zorunlu olup olmadığına bakar. Boşanma davasında kullanılacaksa avukata vermek başka, aile içinde dolaştırmak başkadır.
Şu örnekler fark yaratır:
- Mesajı sadece dosya hazırlığı için avukatınıza iletmek: Daha savunulabilir.
- Ekran görüntüsünü eşin iş arkadaşlarına göndermek: Ağır risk.
- “Herkes gerçek yüzünü görsün” diye sosyal medyada paylaşmak: Ceza ve tazminat yönünden çok sorunlu.
Aile içi öfke anlarında atılan tek bir ekran görüntüsü, bazen asıl uyuşmazlıktan daha zor bir dosya çıkarır.
Avukat Emirhan Keskin böyle bir olayda hangi ayrıntılara bakar?
Somut olayda hukuki değerlendirme yaparken tek cümleye bakılmaz. Avukat Emirhan Keskin gibi bu alanda çalışan bir hukukçu önce yazışmanın özel haberleşme niteliğini, sonra içeriğin nasıl elde edildiğini, en son da kime ve hangi kapsamda açıklandığını inceler. Çünkü suçun varlığı çoğu zaman bu üç halka üzerinde kurulur.
Bir dosyada şu sorular belirleyici olur:
- Mesaj size mi gönderildi, yoksa başkasının telefonundan mı alındı?
- İçerik bir kişiye mi gösterildi, bir gruba mı dağıtıldı?
- Paylaşımın amacı delil sunmak mıydı, küçük düşürmek mi?
- Karşı tarafın açık veya örtülü rızası var mıydı?
- İçerik zaten kamuya açık hale gelmiş miydi?
- Ekran görüntüsünün bütünlüğü korunmuş mu, manipülasyon iddiası çıkabilir mi?
İyi bir ön değerlendirme, gereksiz paylaşımı durdurur ve delili daha güvenli toplamanızı sağlar. Özellikle savcılığa gitmeden önce hangi mesajın dosyaya konacağına, hangi kısmın karartılacağına, üçüncü kişilerin bilgilerinin nasıl gizleneceğine dikkat etmek gerekir. Bazen tüm konuşmayı vermek yerine sadece suç veya uyuşmazlıkla ilgili bölümü sunmak daha doğru olur.
Aynı şekilde size karşı şikâyet varsa da savunma çizgisi olayın detayına göre değişir. “Mesajları başkasına göstermek önemsizdir” demek yetmeyebilir; gösterme şekli, sürekliliği, kişi sayısı ve amaç savunmanın omurgasını oluşturur.
Bu durumda hemen ne yapmalısınız?
Panikle yeni hata yapmayın. İlk refleks olarak mesajı silmek, karşı tarafı tehdit etmek, tanıklara ne diyeceklerini söylemek veya paylaşımı daha da yaymak dosyayı kötüleştirir. Önce mevcut durumu sabitleyin.
Şu adımları izleyin:
- Paylaşımı sürdürmeyin; mesajı yeni kişilere göndermeyin.
- Elinizdeki ekran görüntülerini tarih-saat görünür şekilde saklayın.
- İçeriğin neden paylaşıldığını ve kime gittiğini not edin.
- Eğer siz mağdursanız, ilk öğrenme tarihini yazın; 6 aylık şikâyet süresi hesabında önemlidir.
- Sosyal medya paylaşımı varsa link, kullanıcı adı ve ekran kaydını alın.
- Somut olayın boşanma, işyeri, tehdit, şantaj veya hakaret boyutu varsa bunu ayrı başlıklar halinde avukata anlatın.
Küçük görünen bir detay, örneğin mesajın size ileri gönderilmiş olması ile sizin cihazınızdan doğrudan okunmuş olması arasında hukuken ciddi fark yaratabilir. Bu yüzden olayı “tek cümlelik özetle” değil, zaman sırasına koyarak anlatmanız gerekir.
İlgili Yazılar
Konumumuz
- Adres: İhsaniye Mah. 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23, Kat:3, Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin, Türkiye
- Telefon: +905522244366
- Yol tarifi: Google Maps konumunu aç
Sık Sorulan Sorular
Eşimin telefonundaki mesajları aileme gösterdim, suç olur mu?
Evet, olabilir. Mesajlar özel haberleşme niteliğindeyse ve eşinizin rızası yoksa, aile bireylerine göstermeniz haberleşmenin gizliliğini ihlal tartışması doğurabilir.
Bana atılan mesajı arkadaşlarıma göstermem serbest mi?
Her zaman değil. Mesaj size gelmiş olsa bile içerik özel nitelikteyse ve haklı bir neden olmadan üçüncü kişilere gösteriyorsanız hukuki risk doğar.
Tehdit mesajını polise veya savcıya verirsem suç işlemiş olur muyum?
Genelde hayır. Suç teşkil eden bir mesajı hak arama amacıyla kolluğa, savcılığa veya avukatınıza sunmanız, keyfi ifşa ile aynı değerlendirilmez.
Sadece bir kişiye gösterdim, yine de dava açılabilir mi?
Evet, açılabilir. Açıklamanın tek kişiye yapılmış olması riski azaltabilir ama suçu otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Ekran görüntüsü almak tek başına suç mudur?
Duruma göre değişir. Ekran görüntüsü, özel haberleşmeyi kayda alma ve sonradan yayma imkânı verdiği için özellikle paylaşım yapılırsa ciddi risk yaratır.
Mesajları sosyal medyada paylaşmak daha mı ağır sonuç doğurur?
Evet, çoğu zaman daha ağırdır. Çünkü içerik çok sayıda kişiye yayılır ve hem ceza hem tazminat yönünden aleyhinize daha güçlü delil oluşur.
Şikâyet için ne kadar sürem var?
Somut suç tipine göre değişmekle birlikte, şikâyete bağlı hallerde faili ve fiili öğrendiğiniz tarihten itibaren 6 ay kritik süredir. Dosyanıza uygun hesabı avukatla netleştirin.
Boşanma davasında kullanmak için mesajı avukatıma vermem suç sayılır mı?
Genelde bu, rastgele ifşadan daha savunulabilir bir durumdur. Yine de tüm konuşmayı kontrolsüz yaymak yerine, dosyayla ilgili kısmı ve uygun sunum şeklini avukatla belirlemek gerekir.
Mesajları Başkasına Göstermek Suç Mu? incelemesinin kapsamı nedir?
Evet, birine ait mesajları onun izni olmadan başkasına göstermek bazı durumlarda suç olabilir. Ama her olay otomatik olarak aynı sonuca çıkmaz. Burada kritik ayrım şudur: Gösterdiğiniz içerik gerçekten iki kişi arasındaki özel haberleşme mi, siz bu içeriği hangi yolla elde ettiniz, kime ve hangi amaçla paylaştınız?
Mesajları Başkasına Göstermek Suç Mu? bakımından başlangıçta hangi hususlar açıklanmalıdır?
En sık hata şu: “Telefon zaten benim elimdeydi, ben sadece bir kişiye gösterdim, o yüzden suç olmaz.” Bu düşünce çoğu zaman yanlıştır. Mesajın görülebilir olması ile hukuka uygun paylaşılabilir olması aynı şey değildir. Özellikle karşı tarafın rızası yoksa ve içerik özel nitelikteyse, ceza hukuku yanında tazminat ve kişilik hakları yönünden de sorun çıkabilir.
Hangi mesajlar “özel haberleşme” sayılır?
Her yazışma bu suç kapsamında değerlendirilmez. Örneğin herkese açık bir X paylaşımı, altına yazılan açık yorum veya binlerce kişinin gördüğü bir kanal duyurusu, kapalı ve kişisel haberleşme gibi ele alınmaz. Buna karşılık iki kişi arasında geçen DM, WhatsApp konuşması, e-posta, SMS, sesli mesaj, özel gruptaki sınırlı erişimli yazışmalar çoğu durumda özel haberleşme niteliği taşır. Peki grup yazışmaları ne olacak? Burada da ayrım gerekir. 3-5 kişilik aile veya arkadaş grubunda yapılan konuşmalarla, yüzlerce kişinin yer aldığı açık katılımlı grup aynı kefeye konmaz. Mahkemeler genelde iletişimin kaç kişiye açık olduğuna, katılımcıların birbirini tanıyıp tanımadığına ve yazışmanın dışarı taşırılmaması yönünde makul bir beklenti olup olmadığına bakar.
Mesajları size ait telefonda bulmanız sonucu değiştirir mi?
Çoğu kişi şu noktada yanılıyor: “Telefon benim adıma kayıtlı”, “hat benim üzerime”, “cihazı ben aldım”, “ortak tablet kullanıyoruz.” Bunlar tek başına izin vermez. Haberleşmenin sahibi cihaz değil, iletişimi yapan kişilerdir. Örneğin eşiniz sizin satın aldığınız telefondan bir başkasıyla yazıştıysa, o yazışmanın içeriği otomatik olarak sizin serbest kullanım alanınıza girmez. Aynı şekilde şirket telefonu kullanan işçinin yazışmaları da her durumda sınırsız denetime açık sayılmaz. İş ilişkisinde ayrıca aydınlatma, politika, sınır ve meşru amaç tartışması vardır. Şu ayrımı net tutun: Cihaza sahip olmak, mesajı dilediğiniz gibi yayma yetkisi vermez.Şifreyi biliyor olmak, hukuka uygunluk sağlamaz.Mesajı tesadüfen görmek, onu üçüncü kişilere aktarma hakkı
Mesajları Başkasına Göstermek Suç Mu?: ek uygulama ve doğrulama planı
mesajları — olay kronolojisi: İçindekiler başlığındaki olaylar tarih sırasına yerleştirilir; her tarih, belgenin aslı ve dosyadaki hukuki işleviyle eşleştirilir. mesajları incelemesinde başvuru, bildirim, ödeme, teslim ve öğrenme tarihleri ayrı sütunlarda tutulur. Böylece süre hesabı, ispat yükü ve talep sonucu aynı doğrulanabilir kayıt üzerinden kontrol edilir.
mesajları — taraf ve sıfat kontrolü: mesajları başkasına göstermek: Hangi mesajlar “özel haberleşme” sayılır? yönünden kişi, şirket, mirasçı, malik, borçlu veya idare sıfatları resmi kayıtlarla karşılaştırılır. mesajları dosyasında ad, unvan, kimlik ve tebligat adresindeki farklılıklar açıklanmadan işlem yapılmaz. Vekâlet kapsamı ile talep edilen işlem de ayrıca eşleştirilerek yanlış tarafa veya yetkisiz temsilciye yönelme riski azaltılır.
mesajları — delil matrisi: Sadece göstermek mi suç, yoksa ekran görüntüsü almak da mı riskli? için ileri sürülen her vakıa karşısına onu doğrulayan belge, kayıt veya tanık bilgisi yazılır. mesajları değerlendirmesinde ekran görüntüsü, yazışma ya da hesap özeti tek başına kopuk şekilde sunulmaz; kaynağı, tarihi, tam bağlamı ve elde edilme yöntemi korunur. Eksik veya üçüncü kişide bulunan deliller için yasal temin yolu önceden belirlenir.
mesajları — yürürlük ve resmi kaynak: Mesajları size ait telefonda bulmanız sonucu değiştirir mi? kapsamında uygulanacak düzenlemenin olay tarihindeki metni, geçiş hükmü ve özel usul kuralı birlikte okunur. mesajları hakkında yalnızca özet veya güncel olmayan ikincil metne dayanılmaz. Madde numarası, yürürlük tarihi ve resmi bağlantı dosya notunda gösterilir; sonraki değişikliklerin geçmiş olaya etkisi ayrıca değerlendirilir.
mesajları — süre ve tebligat: Hangi durumlarda suç oluşmayabilir? başlığındaki hak düşürücü süre, zamanaşımı, itiraz ve kanun yolu süreleri birbirinden ayrılır. mesajları dosyasında başlangıç olayı, geçerli tebligat, fiili öğrenme iddiası ve güvenli son başvuru günü açıkça kaydedilir. Başka bir başvuru yapılmasının süreyi kendiliğinden durdurduğu varsayılmaz; alındı ve gönderim kanıtı saklanır.
mesajları — görev, yetki ve ön koşul: Şikâyet olursa süreç nasıl işler? için görevli merci, yer itibarıyla yetki, dava şartı ve zorunlu ön başvuru ayrı sorular olarak çözülür. mesajları bakımından arabuluculuk, idari başvuru, itiraz veya özel bildirim gerekiyorsa taraflar ve uyuşmazlık konusu sonraki taleple uyumlu yazılır. Tamamlandığını gösteren belge, esas başvurunun ekleri arasında açıkça numaralandırılır.
mesajları — talep ve karşı iddia: Savcılığa veya mahkemeye giderken hangi belgeler iş görür? incelenirken ana talep, seçimlik talep, geçici koruma, savunma ve karar sonrası uygulama birbirine karıştırılmaz. mesajları dosyasında her talebin hukuki dayanağı, koşulu, ispatı ve istenen karar metni ayrı satırda gösterilir. Karşı tarafın süre, sıfat, ödeme, rıza veya kusur itirazına verilecek cevap da aynı matris üzerinde belgelenir.
mesajları — hesap ve ekonomik sonuç: Şikâyet süresi, dava süresi ve pratik riskler nelerdir? yönünden ana para, dönem, faiz, kur, ödeme, mahsup ve gider kalemleri kaynaklarıyla birlikte tabloya alınır. mesajları için aynı zarar veya borç iki kez hesaplanmaz; belirsiz kalemler varsayım olarak işaretlenir. Talebin hangi tarihte hangi veriye göre güncellendiği gösterilir ve kararın icrada uygulanabileceği açıklıkta sonuç oluşturulur.
mesajları — yabancı veya dijital belge: Boşanma, aldatma ve aile içi tartışmalarda mesaj göstermek neden daha riskli? kapsamında yabancı dildeki belge ile dijital kaydın aslı korunur; çeviri, onay, apostil veya teknik doğrulama ihtiyacı kullanım amacına göre belirlenir. mesajları dosyasında ad ve tarih uyumu, elektronik dosyanın kaynağı, bütünlüğü ve saklama yolu kaydedilir. Özet çeviri ya da kırpılmış görüntü, tam belgenin yerine geçirilmez.
mesajları — karar ve takip kontrolü: Avukat Emirhan Keskin böyle bir olayda hangi ayrıntılara bakar? hakkındaki karar, anlaşma veya kurum cevabı alındığında kesinleşme, tebliğ, kanun yolu ve icra adımları ayrı ayrı takvime bağlanır. mesajları sürecinde yapılan ödeme, kayıt değişikliği veya teslim belgesi dosyaya eklenir; tamamlanmayan adım açık bırakılır. Son kontrolde başlık, taraf, tutar, tarih ve ek numaraları karşılaştırılarak uygulanabilir bir dosya özeti hazırlanır.
