Ana içeriğe geç

Ölen Kiracının Depozitosu Tek Mirasçıya İade Edilebilir mi?

Avukat Emirhan Keskin

Yazar ve hukuk bürosu hakkında

Avukat Emirhan Keskin

Türkiye’deki hukuki süreçlere ilişkin içerikler hazırlar ve Mersin’den hukuki hizmet sunar. Yayınlar güncel resmî kaynaklar üzerinden denetlenir.

Mersin Barosu · Sicil No: 5507

Tek mirasçı olmak ile mirasçılardan biri olmak farklıdır

Ölen kiracının geri alınabilir depozito alacağı, kural olarak miras ilişkisi içinde değerlendirilir. Birden fazla mirasçı varsa, mirasçılardan birinin ev sahibine başvurması tek başına bütün depozitoyu kendi hesabına alma yetkisi sağlamaz. Önce kira sözleşmesinin sona erip ermediği, alacağın kime ait olduğu ve tahsil için uygun temsil veya paylaşım bulunup bulunmadığı araştırılır. Tek mirasçı ile birden çok mirasçı arasından başvuran tek kişi aynı konumda değildir.

Mirasçı rehberi

Bu sorun çoğunlukla cenaze sonrasında evin boşaltılması sırasında ortaya çıkar. Anahtarı teslim eden çocuk, ev sahibinden depozitoyu isteyebilir. Diğer mirasçı ise paranın kendisinden habersiz alınmasına itiraz edebilir. Anahtar teslimi, bütün mirasçılar adına para tahsil yetkisiyle aynı işlem değildir. Ev sahibi de yalnız en çok görüştüğü kişiye ödeme yapmanın borcu kesin sona erdireceğini varsaymamalıdır. Belge, yetki ve kira hesabı birlikte tamamlanmalıdır.

Depozito alacağının mirasa geçişi

Türk Medenî Kanunu 599 mirasın bütün olarak ölümle geçişini düzenler.640 ise birden fazla mirasçı bulunması hâlinde paylaşmaya kadar hak ve borçları kapsayan miras ortaklığını öngörür. Depozito iade alacağı gerçekten ölen kiracıya aitse, bu ortaklığın içindeki alacaklardan biri olabilir. Mirasçılık belgesindeki oranlar, alacağın kendiliğinden herkes tarafından ayrı tahsil edilebilen parçalara bölündüğünü her durumda göstermez.

Bütün mirasçılar birlikte talepte bulunabilir veya uygun yetkiyle temsil edilebilir. Alacağın paylaşım yoluyla belirli mirasçıya bırakılması ya da başka geçerli hukuki işlem varsa bunun belgesi incelenir. Bir mirasçının “kendi payımı alıyorum” diyerek kiraya verenin depozito borcunu tek taraflı bölmesi uyuşmazlık yaratabilir. Kimin ödeme alacağı, ödemenin hangi alacağı sona erdireceği ve diğer mirasçıların hukuki durumu açıklaştırılmalıdır. Ödeme makbuzu doğru sıfatla hazırlanır.

Depozitoyu kim ödediği araştırılmalıdır

Kira sözleşmesinde kiracı olarak ölen kişinin görünmesi önemlidir, ancak depozito ödemesinin kaynağı ve taraflar arasındaki anlaşma da araştırılır. Para başka bir aile üyesinin hesabından gönderilmiş olabilir. Bu durum tek başına her zaman iade alacağının o kişiye ait olduğunu göstermez; ödemenin kiracı adına mı, ödünç mü veya başka ilişkiyle mi yapıldığı değerlendirilir. Sözleşme, açıklamalı banka dekontu ve yazışmalar birlikte okunur.

Aynı şekilde sağ kalan eşin sözleşmeye ayrıca taraf olmuş olması ya da birden fazla kiracı bulunması ayrı sonuçlar doğurabilir. Ölen kiracının kişisel alacağı ile birlikte kiracıların depozito hakkı karıştırılmamalıdır. Ev sahibinin tuttuğu makbuzdaki isim, banka hesap sahibinin adı ve sözleşmedeki güvence maddesi eşleştirilir. Başvuru yalnız mirasçılık belgesine dayanıp alacağın kime ait olduğu sorusunu tamamen atlamamalıdır. İade edilecek miktarın aidiyeti belirlenmeden aile içi dağıtım yapılmaz.

Ölüm kira sözleşmesini hemen bitirir mi?

Kiracının ölümü her durumda kira sözleşmesinin o gün kendiliğinden sona erdiği anlamına gelmez. Türk Borçlar Kanunu 333 mirasçıların yasal bildirim süresiyle en yakın fesih dönemi sonu için fesih olanağını düzenler. Konut ve çatılı işyeri bakımından 356, ölen kiracıyla aynı konutta oturanlar veya ilgili diğer kişilerin şartlara uyarak sözleşmeyi sürdürmesini öngörür. Somut ilişkinin hangi hükme tabi olduğu araştırılır.

Kira devam ediyorsa depozitonun güvence işlevi de devam edebilir. Ölüm belgesini sunmak, sözleşme henüz sürerken bütün güvencenin hemen çekileceği anlamına gelmez. Sağ kalan eş veya aynı evdeki kişi kira ilişkisine devam edecekse eski güvence, taraf sıfatı ve yeni düzenleme birlikte açıklanmalıdır. Eski ilişki gerçekten sona erdirilip ayrı sözleşme yapılıyorsa hesap ve güvence işlemleri yazılı düzenlenir. Ölüm, tahliye ve kira bitişi ayrı tarihler olarak kaydedilir.

Anahtar teslimi ve kira bitişinin belgelenmesi

Ev boşaltılmış olsa bile anahtarın teslimi ve kira ilişkisinin sona erdiği tarih konusunda anlaşmazlık çıkabilir. Teslim tutanağı; taşınmazın adresini, teslim tarihini, anahtar sayısını ve tarafların sıfatını içermelidir. Sayaç, eşya ve kiralananın durumu da belgeye eklenebilir. Anahtarın komşuya bırakılması veya aile üyesinin sözlü “evi boşalttık” açıklaması, karşı tarafa usulüne uygun teslim konusunda tek başına yeterli görülmeyebilir.

Depozito hesabı kira bitişiyle bağlantılı olduğu için bu tarih önemlidir. Fesih bildirimi, ev sahibinin kabul yazısı ve anahtar teslimi birlikte incelenir. Bir mirasçının kiralananı geri vermeye ilişkin yetkisiyle bütün alacaktan feragat etme yetkisi ayrıdır. Tutanaktaki “hiçbir alacağımız kalmadı” ifadesi depozitoyu da etkileyebilir. Böyle bir beyanın kapsamı ve imzalayanın yetkisi okunmadan standart tutanak kullanılmamalıdır. Ev sahibinin kabul ettiği teslim ve ileri sürdüğü kesintiler açıkça yazılmalıdır.

Bankaya yatırılmış güvencenin çözülmesi

342, konut ve çatılı işyeri kira güvencesinin üç aylık kira bedelini aşamayacağını düzenler. Para veya kıymetli evrak güvencesi için bankadaki özel yöntem ve çekim şartları öngörülür. Bankanın iki tarafın rızası, kesinleşmiş icra takibi veya kesinleşmiş mahkeme kararıyla geri verme koşulları önemlidir. Kiracının ölmesi bankanın bu şartları veya mirasçıların yetkisini araştırmasına engel olmaz.

Başvuruda hesap ve kira sözleşmesi, ölüm kaydı, mirasçılık belgesi ve gerekiyorsa temsil belgesi sunulur. Hesabın teknik olarak kimin adına göründüğüyle güvence ilişkisindeki hak sahipliği birlikte incelenir. Bankanın istediği belgeler yazılı olarak alınabilir. Tek mirasçının kimlik göstermesi çok mirasçılı bir tereke için otomatik yeterli kabul edilmez. Banka ve ev sahibi karşısında farklı açıklamalar yapmak yerine, alacağın aidiyeti ve tahsil yetkisi aynı belge dizisiyle gösterilir.

Üç aylık bildirim ölüm tarihinden başlamaz

342 kapsamında kiraya veren, kira sözleşmesinin sona ermesini izleyen üç ay içinde kira ilişkisiyle ilgili dava açtığını veya icra ya da iflas yoluyla takibe giriştiğini bankaya yazılı bildirmemişse, banka kiracının istemi üzerine güvenceyi geri vermekle yükümlüdür. Buradaki başlangıç ölüm tarihi değil kira sözleşmesinin sona ermesidir. Önceki bölümlerdeki fesih ve teslim belgeleri bu nedenle gereklidir.

Bu üç ay, mirasçıların bütün depozito taleplerini kullanabileceği genel hak düşürücü süre olarak anlatılmamalıdır. Ayrıca ev sahibinin yalnız bankaya “borç var” demesiyle dava veya takip bildirim koşulunun aynı olduğu varsayılmaz. Başvurunun ve bankaya ulaşan bildirimin içeriği incelenir. Banka mekanizmasından yararlanmak isteyen mirasçıların hak sahipliği ve uygun temsilini göstermesi gerekir. Kira sürüyorsa veya bitiş tarihi tartışmalıysa, ölümden üç ay geçti diye otomatik ödeme sonucu kurulmaz.

Depozito doğrudan ev sahibine verilmişse

Uygulamada para bankadaki güvence hesabına yatırılmadan doğrudan kiraya verene verilmiş olabilir. Bu durumda 342’deki bankaya bildirim ve bankanın geri verme mekanizması, mevcut olmayan banka hesabına aynen uygulanamaz. Güvencenin verildiği tutar, makbuz, sözleşme ve ödeme kaydıyla gösterilir. Kira bitişindeki alacak, kesinti ve faiz konuları bu fiilî ödeme yapısına göre ayrıca değerlendirilir.

Ev sahibi para aldığını inkâr ederse, mirasçılar ölen kişinin ödeme belgelerini araştırmalıdır. Banka havalesindeki açıklama, imzalı depozito makbuzu veya güvence alındığını doğrulayan mesajlar önemlidir. Her elektronik kayıt tek başına bütün uyuşmazlığı çözmez; kayıtların bütünlüğü ve taraf bağlantısı korunur. Para elden verilmişse eldeki yazılı deliller, sözleşme hükmü ve diğer ispat imkânları birlikte incelenir. “Bankaya yatırılmamıştı” gerekçesi depozitonun hiç ödenmediğini veya ev sahibinin parayı kesin tutabileceğini göstermez.

Mirasçı için kontrol listesi

Hasar ve normal eskime için kesinti

334, sözleşmeye uygun kullanımdan doğan eskime ve bozulmalar bakımından kiracının sorumlu olmadığını düzenler. Her boya ihtiyacı veya zamanla eskimiş eşya doğrudan depozito kesintisi sayılmaz. Başlangıçtaki durum, kullanım süresi ve teslimdeki somut hasar araştırılır. Ev sahibinin yenileme masrafını bütünüyle ölen kiracının borcu olarak göstermesi doğru hesap olmayabilir. Hasarın sebebi ve kiracıya yüklenebilir kısmı açıklanmalıdır.

335 kapsamında teslimdeki inceleme ve sorumlu tutulan eksikliklerin hemen yazılı bildirimi önemlidir. Olağan incelemeyle anlaşılamayan gizli eksikliklerde, sonradan belirleme üzerine hemen bildirim ayrı değerlendirilir. Bu düzenleme kira borcunu bütün hâllerde otomatik ortadan kaldıran genel bir kural değildir. Mirasçılar hasar iddiasının yazısını, fotoğrafları, eski teslim belgelerini ve fatura veya maliyet dayanağını istemelidir. Belgeli bir karşılaştırma, sırf taraflardan birinin “ev kötüydü” demesinden daha sağlıklı değerlendirme sağlar.

Kira ve kullanım giderleriyle hesap kapatma

Depozito iadesinde ödenmemiş kira, kiracıya ait kullanım gideri veya belgelenen zarar iddiası bulunabilir. Hangi dönemin borcu olduğu ve kimin sözleşmeyi sürdürdüğü belirlenir. Ölüm öncesi tereke borcu ile ölüm sonrasında aynı evde devam eden yeni dönem ilişkisi tarihler üzerinden ayrılır. Aynı tutarın hem depozitodan düşülüp hem ayrı dosyada yeniden tahsil edilmesi önlenmelidir.

Hesap cetvelinde alınan güvence, banka getirisi varsa ilgili hesap, ileri sürülen her kesinti ve ödenen bakiye ayrı gösterilir. Depozito son ay kirası yerine otomatik kullanılacak para değildir; tarafların anlaşması ve gerçek hesap incelenir. Dövizle verilmiş güvence için de ödeme tarihi, sözleşme ve para türü değerlendirilmeden tek genel kur uygulanmaz. Mirasçıların aile içindeki masraflarını kiraya verenin depozito borcuna karıştırmaması gerekir. Cenaze masrafı veya başka tereke gideri, kira hesabından ayrı kaydedilir.

Ev sahibi tek mirasçıya ödeme yaptıysa

Ödemenin borcu sona erdirip erdirmediği, parayı alanın geçerli tahsil yetkisine ve alacağın hukuki durumuna bağlıdır. Diğer mirasçıların adına hareket yetkisi, ortak başvuru veya alacağın paylaşımı incelenir. Parayı alan kişinin kira süresince ölenle ilgilenmiş olması tek başına bütün tereke alacağını tahsil yetkisini göstermez. Ödeme yapan ev sahibi, belge ve temsil ilişkisini araştırmadan yalnız aile içindeki sözlü açıklamalara dayanırsa uyuşmazlık çıkabilir.

Ödeme zaten yapılmışsa banka dekontu, makbuz ve ev sahibine sunulan belgeler temin edilir. Mirasçılar kendi aralarında hesap isteme ve alacağın terekeye aktarılması konusunu değerlendirebilir. Kiraya verenin borcunun devam ettiği iddiasıyla aile içindeki paylaşım iddiası aynı hukuki talep değildir. Aynı para iki defa elde edilmeye çalışılmamalıdır. İlk ödeme geçerli mi, yetki var mı ve hangi kişiye karşı hangi talep kurulmalı soruları belgelerden yanıtlanmalıdır.

Mirasın reddi düşünülüyorsa tahsil öncesi inceleme

Mirası reddetmeyi düşünen kişinin tereke alacağını kendi hesabına tahsil etmesi ve kullanması miras işlemleri yönünden ayrıca değerlendirilmelidir. Terekeyi koruyan işlemle malvarlığına kişisel sahiplenme amacıyla müdahale aynı değildir. Her depozito başvurusunun otomatik kabul veya otomatik red hakkı kaybı doğurduğu söylenmez. İşlemin amacı, kapsamı, paranın nereye geçtiği ve diğer davranışlar birlikte incelenir.

Borçlu bir tereke varsa, güvenceyi almak için imzalanacak borç kapatma veya feragat metni de önemlidir. Ev sahibinin ölümden sonraki bütün kiraları bir kişiye yeni şahsi borç olarak yükleyen formu ayrıca okunmalıdır. Red süresi ve ilgili kararlar ihmal edilmemelidir. Tereke alacağını korumak için gerekli başvuru ile kişinin kendi adına borç kabulü farklı işlemlerdir. İlk görüşmede ölenin yalnız depozitosu değil bilinen diğer borçları ve yapılmış miras işlemleri de açıklanır.

Uzlaşma ve dava öncesinde kim başvurur?

Kira ilişkisinden kaynaklanan depozito uyuşmazlığında,6325 sayılı Kanun 18/B kapsamında dava öncesi arabuluculuk değerlendirilir. İlamsız icra yoluyla tahliyeye ilişkin istisna, sırf konu depozito olduğu için bütün taleplere uygulanmaz. Başvuruda mirasçılar, temsil yetkisi, kiraya veren ve talebin dayanağı doğru gösterilir. Tereke temsilcisi seçeneği gerekiyorsa 640 kapsamı ayrıca incelenir. Koruma talebiyle nihai tahsil talebi birbirinden ayrılır.

Uzlaşma yapılacaksa toplam güvence, kabul edilen kesinti, bakiye, ödeme hesabı ve borcun hangi kapsamda sona erdiği açık yazılır. Her mirasçı adına imza atanın yetkisi kontrol edilir. Kira ve miras belgeleri farklı şehirlerde olsa da inceleme ve dosya hazırlığı koordinasyonla yürütülebilir. Mersin merkezli bürodan Türkiye’nin farklı illerindeki belge ve yargılama işlemleri planlanabilir. Doğru başlangıç, para istemeden önce alacağın kime ait olduğunu, kira bitişini ve geçerli tahsil yetkisini birlikte göstermektir.

Başvuru öncesinde hazırlanacak belgeler

  • Kira sözleşmesinin tamamı, depozito makbuzu, ödeme dekontu ve varsa bankadaki güvence hesabı bilgisi.
  • Ölüm kaydı, mirasçılık belgesi, red veya paylaşım kararı; tahsil için verilen vekâlet ve temsil belgesi.
  • Fesih bildirimi, kiraya verenin kabul yazısı, anahtar teslim tutanağı ve teslimin tarihini gösteren kayıtlar.
  • Başlangıç ve çıkış fotoğrafları, ev sahibinin hasar bildirimi, ileri sürülen kesintiler ve ödeme hesabı.
  • Bankaya yapılan başvurular, ev sahibinin dava veya takip bildirimi, varsa icra evrakı ve arabuluculuk tutanağı.

Sık sorulan sorular

Mirasçılardan biri bütün depozitoyu kendi hesabına alabilir mi?

Birden çok mirasçı varsa tek başvuru otomatik tam tahsil yetkisi vermez. Uygun temsil, ortak talep, paylaşım veya başka hukuki dayanak incelenir. Tek mirasçı olan kişiyle birden çok mirasçı arasındaki başvuran farklıdır. Kira bitişi ve alacağın aidiyeti de doğrulanmalıdır.

Anahtarı teslim eden mirasçı parayı almaya da yetkili midir?

Anahtar teslimiyle para tahsil yetkisi aynı değildir. Teslim işleminin ve imzalanan belgenin kapsamı araştırılır. Bütün mirasçılar adına ibra veya feragat ayrıca yetki gerektirebilir. Tutanakta depozito alacağının ne şekilde ele alındığı açıkça gösterilmeli, standart ifadeler okunmalıdır.

Kiracının ölümüyle depozito hemen istenebilir mi?

Ölüm her durumda kirayı kendiliğinden bitirmez.333 uyarınca fesih ve 356 kapsamındaki devam ilişkisi incelenir. Kira sürerken güvence işlevi devam edebilir. İade talebinin zamanı, sözleşmenin bitişi ve mevcut borç hesabıyla belirlenir; yalnız ölüm belgesi otomatik ödeme sağlamaz.

Bankadaki üç aylık süre ölüm günü mü başlar?

342’deki bildirim süresi kira sözleşmesinin sona ermesinden sonra işler. Ölüm tarihi bununla her durumda aynı değildir. Ev sahibinin ilgili dava veya takip için bankaya yazılı bildirimi incelenir. Mirasçıların hak sahipliği ve tahsil yetkisini de uygun belgelerle göstermesi gerekir.

Üç ay içinde istemezsek depozito hakkı kaybolur mu?

342’deki üç ay, kiraya verenin bankaya dava veya takip bildirimi açısından düzenlenmiştir. Mirasçıların bütün depozito hakları için genel hak düşürücü süre olarak anlatılamaz. Alacağın talep koşulları ve zamanaşımı ayrıca değerlendirilir. Kira bitişi ve başvuru belgeleri önemlidir.

Depozito ev sahibine elden verilmişse banka iade eder mi?

Mevcut olmayan banka güvence hesabından ödeme yapılamaz. Fiilî ödeme ve iade alacağı kiraya verene karşı değerlendirilir. Makbuz, sözleşme ve ödeme kayıtları toplanır. Bankaya yatırılmaması tek başına depozitonun yok sayılmasını veya ev sahibinin parayı kesin tutmasını sağlamaz.

Ev sahibi eskiyen boya için tamamını kesebilir mi?

334 uyarınca sözleşmeye uygun kullanım eskimeleri kiracının sorumluluğunda değildir. Somut hasar, başlangıç durumu ve kullanım süresi incelenir.335’teki yazılı bildirim şartları da önemlidir. İade hesabı yalnız yenileme faturası gösterilerek otomatik kurulmaz; kiracıya yüklenebilir zarar açıklanmalıdır.

Depozitoyu sağ kalan eşin hesabından ödemiştik; kime aittir?

Ödeme kaynağı önemlidir ancak tek başına her durumda iade alacağının sahibini belirlemez. Kira tarafları, güvence maddesi ve ödemenin hangi ilişkiyle yapıldığı incelenir. Kiracı adına ödeme, ödünç veya ortak kiracılık farklı sonuçlar doğurabilir. Dekont ve sözleşme birlikte değerlendirilir.

Mirası reddetmek istiyorsam depozitoyu alabilir miyim?

Terekeye müdahalenin red hakkına etkisi somut işlem üzerinden değerlendirilir. Alacağın korunmasıyla kişisel tahsil ve kullanım aynı değildir. Her başvuru otomatik aynı sonucu doğurmaz. Tahsil, para kullanım amacı ve diğer miras işlemleri birlikte incelenmeden yeni belge imzalanmamalıdır.

Ev sahibi ödeme yapmazsa doğrudan dava açılır mı?

Kira ilişkisinden kaynaklanan depozito davasında 18/B kapsamında dava şartı arabuluculuk araştırılır. Başvuran mirasçıların veya temsilcinin yetkisi doğru kurulmalıdır. Kira bitişi, güvence ödeme kanıtı ve kesinti belgeleri hazırlanır. İlamsız tahliye istisnası bütün depozito taleplerine genellenmez.

İlgili hukuki rehberler

Resmî kaynaklar ve güncellik

Bu içerik 30 Eylül 2026 tarihinde erişilen resmî mevzuat metinleri esas alınarak hazırlanmıştır. İlk kabul metinleri sonradan değişen hükümler bakımından ayrıca kontrol edilmelidir. Somut uyuşmazlıkta kararın hüküm fıkrası ve belgeler birlikte değerlendirilir.

Uyuşmazlığınıza ilişkin belgelerle hukuki değerlendirme talep etmek için iletişim sayfasından büromuza ulaşabilirsiniz. Mersin merkezli büromuz, farklı şehirlerdeki dosyaların takibini yetkili mahkeme ve başvuru usullerine göre planlar.

Resmî kaynaklar: Türk Borçlar Kanunu (6098)

WhatsApp

Yayın şeffaflığı

Yayınlayan profil: Av. Emirhan Keskin

Mesleki kayıt beyanı: Mersin Barosu, sicil no 5507 · TBB Avukat Arama üzerinden doğrulayın

Yayın tarihi: · Sayfa değişikliği: . Sayfa değişikliği tarihi hukuki kontrol tarihi değildir.

Hukuki inceleme: Hukukçu incelemesi yalnız mevcut içerik sürümüne bağlı onay kaydı oluştuğunda gösterilir.

Genel resmî doğrulama portalları: Mevzuat · Resmî Gazete · UYAP. Bu bağlantılar genel portallardır; tek başına sayfadaki her iddiaya kaynak sayılmaz.