Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali

miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali konusunda sonuç, olayın adıyla değil kanuni şartların gerçekleşmesiyle karara bağlanır. Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde, tarafların resmî memur önünde aynı anda iradelerini açıklayıp belgeyi iki tanık huzurunda imzalamasıyla kurulur. Taraflar yazılı anlaşmayla sözleşmeyi her zaman ortadan kaldırabilir; sözleşmeden dönme, mirastan yoksunluk veya karşı edimin yerine getirilmemesi özel şartlara tabidir. Tek taraflı sıradan vasiyetnameyle sözleşmesel bağlılık kaldırılamaz.

Kısa cevap: Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde, tarafların resmî memur önünde aynı anda iradelerini açıklayıp belgeyi iki tanık huzurunda imzalamasıyla kurulur. Taraflar yazılı anlaşmayla sözleşmeyi her zaman ortadan kaldırabilir; sözleşmeden dönme, mirastan yoksunluk veya karşı edimin yerine getirilmemesi özel şartlara tabidir. Tek taraflı sıradan vasiyetnameyle sözleşmesel bağlılık kaldırılamaz. İptal davası, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahipliğini öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl; iyiniyetli davalıya karşı her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılır. Kötüniyetli davalıya karşı üst süre yirmi yıldır.

Önceki kontrol kaydı (bu içerik sürümü için doğrulanmış değildir): 6 Eylül 2026. Bu çalışma 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu esas alınarak hazırlanmıştır. Hukuki inceleme: Av. Emirhan Keskin.

Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali: kısa ve kesin hukuki cevap

Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde, tarafların resmî memur önünde aynı anda iradelerini açıklayıp belgeyi iki tanık huzurunda imzalamasıyla kurulur. Taraflar yazılı anlaşmayla sözleşmeyi her zaman ortadan kaldırabilir; sözleşmeden dönme, mirastan yoksunluk veya karşı edimin yerine getirilmemesi özel şartlara tabidir. Tek taraflı sıradan vasiyetnameyle sözleşmesel bağlılık kaldırılamaz.

Miras sözleşmesi iki taraflı ölüme bağlı tasarruf; vasiyetname tek taraflı ve genel kural uyarınca her zaman geri alınabilir tasarruftur. Sözleşmenin sona erdirilmesi, iptali ve saklı pay nedeniyle tenkisi farklı taleplerdir.

Şekil, ehliyet, irade, bağlayıcı hükümler ve varsa karşı edim ayrı hukuki teste tabi tutulur. İptal için ehliyetsizlik, yanılma/aldatma/korkutma, hukuka veya ahlaka aykırılık ve şekil noksanı kanuni sebepleri olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Mahkeme sonucu isimlendirmeden değil, kanuni unsurların dosyaya konu olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinden çıkarır.

Kontrol noktası	Kesin yaklaşım	Dosyada aranacak kayıt
Şekil ve tanıklar	Resmî memur, eşzamanlı irade, imza ve tanık şartları işlem dosyasından teyit edilir.	Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri
Ehliyet ve irade	Tarafların ayırt etme gücü ile aldatma, korkutma veya yanılma iddiası işlem tarihine göre hukuki teste tabi tutulur.	Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları
Sona erme veya ihlal	Yazılı kaldırma, kanuni dönme sebebi veya karşı edim ihlali olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur.	Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları
Mirasçı çevresi ve ölüm tarihi	Mirasçılar, yakınlık, sağ olma ve temsil kuralları ölüm anına göre karara bağlanır.	Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi
Tereke ve işlem zinciri	Malvarlığı, borç, tasarruf ve devirler kişi, tarih ve değer bilgisiyle eşleştirilir.	Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları

Hukuki dayanak ve temel kurallar

TMK 545

Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde düzenlenir; taraflar iradelerini memura aynı zamanda bildirir ve iki tanık önünde imzalar. İnceleme, işlem tarihi ile hukuki sonucu aynı tabloda birleştirmelidir.

Şekil eksikliği iptal sebebi oluşturur. Talep edilen kurum kaydı kişi, dönem ve işlem türü bakımından olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur.

TMK 546-548

Miras sözleşmesi tarafların yazılı anlaşmasıyla kaldırılabilir; mirastan yoksunluk sebebi veya karşı edimin yerine getirilmemesi kanuni dönme/fesih sonucu doğurabilir. Bu kural esas alınırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de muhafaza edilir.

Tek taraflı sona erdirme yalnız kanunda düzenlenen hâllerde mümkündür. Delilin hangi unsuru ispatladığı duraksamaya yer vermeden yazılmadığında başvuru kayıtlarında bulunması başka veri olmaksızın sonuç vermez.

TMK 557-559

Ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil eksikliği ölüme bağlı tasarrufun iptal sebepleridir; dava özel sürelere tabidir. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

İptal kararı kendiliğinden değil, hak sahibi tarafından süresinde yetkili merciden talep edilir. İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

TMK 495 ve devamı

Yasal ve atanmış mirasçılık, ölüm anında terekenin kanundaki veya geçerli ölüme bağlı tasarruftaki oranlarla geçmesini sağlar. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Mirasçı çevresi, saklı pay, ret ve özel tasarruflar ölüm tarihi esas alınarak farklı başlıklar altında karara bağlanır. Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı netleştirilir.

HMK 190 ve resmî kayıtların ispat gücü

Mirasçılık, işlem, ödeme ve malvarlığı iddiaları kanuni ispat yüküne göre resmî sicil ve özgün belgelerle ispat tablosuna işlenir. Aksi yaklaşım, hukuki kurumların birbirine karıştırılmasına ve yanlış talep sonucuna yol açar.

Nüfus, tapu, banka, noter ve ticaret sicili kayıtları aynı kişi ve tarih üzerinden eşleştirilir. Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte hukuki teste tabi tutulur.

miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali için tamamlayıcı usul çerçevesi: Mirasın reddi, mirastan feragat, mirasçılıktan çıkarma, denkleştirme ve tenkis farklı kurumlardır. Birinin şartları gerçekleşmeden diğerinin hukuki sonucu uygulanmaz. İnceleme, işlem tarihi ile hukuki sonucu aynı tabloda birleştirmelidir.

Aranan şartlar ve karar ölçütleri

Şekil ve tanıklar

Resmî memur, eşzamanlı irade, imza ve tanık şartları işlem dosyasından teyit edilir. İnceleme, işlem tarihi ile hukuki sonucu aynı tabloda birleştirmelidir.

Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

Ehliyet ve irade

Tarafların ayırt etme gücü ile aldatma, korkutma veya yanılma iddiası işlem tarihine göre hukuki teste tabi tutulur. Bu kural esas alınırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de muhafaza edilir.

Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı netleştirilir.

Sona erme veya ihlal

Yazılı kaldırma, kanuni dönme sebebi veya karşı edim ihlali olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte hukuki teste tabi tutulur.

Mirasçı çevresi ve ölüm tarihi

Mirasçılar, yakınlık, sağ olma ve temsil kuralları ölüm anına göre karara bağlanır. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi Talep edilen kurum kaydı kişi, dönem ve işlem türü bakımından olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur.

Tereke ve işlem zinciri

Malvarlığı, borç, tasarruf ve devirler kişi, tarih ve değer bilgisiyle eşleştirilir. Aksi yaklaşım, hukuki kurumların birbirine karıştırılmasına ve yanlış talep sonucuna yol açar.

Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları Delilin hangi unsuru ispatladığı duraksamaya yer vermeden yazılmadığında başvuru kayıtlarında bulunması başka veri olmaksızın sonuç vermez.

Karşı iddialar ve hukuki cevaplar

Bir miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali dosyasında sonuca ulaşmak için yalnız ilk anlatım değil, karşı tarafın hangi unsuru tartışacağı da önceden karara bağlanır. Aşağıdaki denetim, iddia ve savunmanın aynı kanuni ölçüt üzerinde karşılaştırılmasını sağlar.

Şekil ve tanıklar yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Resmî memur, eşzamanlı irade, imza ve tanık şartları işlem dosyasından teyit edilir. İnceleme, işlem tarihi ile hukuki sonucu aynı tabloda birleştirmelidir.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu teyit edilir. Delilin hangi unsuru ispatladığı duraksamaya yer vermeden yazılmadığında başvuru kayıtlarında bulunması başka veri olmaksızın sonuç vermez.

Ehliyet ve irade yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Tarafların ayırt etme gücü ile aldatma, korkutma veya yanılma iddiası işlem tarihine göre hukuki teste tabi tutulur. Bu kural esas alınırken üçüncü kişilerin hakları ve ölçülülük ilkesi de muhafaza edilir.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu teyit edilir. İddia, yalnız taraf beyanıyla bırakılmaz; resmî kayıt, özgün belge ve olay kronolojisiyle desteklenir.

Sona erme veya ihlal yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Yazılı kaldırma, kanuni dönme sebebi veya karşı edim ihlali olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Bu ayrım, talebin doğru hukuki sebebe dayandırılması için zorunludur.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu teyit edilir. Belgenin kaynağı, düzenlenme tarihi, taraflarla bağlantısı ve değişmeden korunup korunmadığı netleştirilir.

Mirasçı çevresi ve ölüm tarihi yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Mirasçılar, yakınlık, sağ olma ve temsil kuralları ölüm anına göre karara bağlanır. Dosyada bu nokta ayrı bir vakıa ve ayrı bir delil satırı olarak gösterilmelidir.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu teyit edilir. Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte hukuki teste tabi tutulur.

Tereke ve işlem zinciri yönünden itiraz nasıl denetlenir?

Karşı taraf bu başlıkta olayın gerçekleşmediğini, farklı hukuki nitelik taşıdığını veya kendisine yüklenemeyeceğini ileri sürebilir. Uygulanacak ölçüt şudur: Malvarlığı, borç, tasarruf ve devirler kişi, tarih ve değer bilgisiyle eşleştirilir. Aksi yaklaşım, hukuki kurumların birbirine karıştırılmasına ve yanlış talep sonucuna yol açar.

Cevap, soyut inkârla değil şu doğrulama kaynağı üzerinden kurulur: Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları Belgenin düzenleyeni, tarihi, kapsamı ve diğer kayıtlarla uyumu teyit edilir. Talep edilen kurum kaydı kişi, dönem ve işlem türü bakımından olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur.

Deliller ve ispat planı

Bir miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali dosyasında deliller olay kronolojisine bağlanır. Mirasçılık sıfatını, tasarrufu, karşılıksız kazandırmayı, ehliyetsizliği, irade sakatlığını veya tereke borcunu ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî siciller mahkemece getirtilir. Karşı tarafın inkârı hâlinde özgün kayıt ve tamamlayıcı deliller birlikte hukuki teste tabi tutulur.

• Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri
• Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları
• Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları
• Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi
• Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları
• Miras sözleşmesinin resmî aslı
• Tanık, noter ve işlem dosyası
• İşlem tarihindeki sağlık/irade ile karşı edim kayıtları

Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri ile İşlem tarihindeki sağlık/irade ile karşı edim kayıtları aynı kronolojide karşılaştırılır. Mirasçılık sıfatını, tasarrufu, karşılıksız kazandırmayı, ehliyetsizliği, irade sakatlığını veya tereke borcunu ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî siciller mahkemece getirtilir. Kurumdan kayıt yetkili merciden talep edilirken kişi, hesap veya taşınmaz, işlem türü ve dönem belirtilir; ilgisiz üçüncü kişi verilerini kapsayan sınırsız talep kurulmaz.

Süre, görev, yetki ve ön başvuru

Başvuru ve dava süresi

İptal davası, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahipliğini öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl; iyiniyetli davalıya karşı her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılır. Kötüniyetli davalıya karşı üst süre yirmi yıldır.

Görevli mahkeme veya merci

Mirasçılık belgesi ve terekenin korunması gibi çekişmesiz işler sulh hukuk mahkemesinde; tenkis, denkleştirme, vasiyetnamenin iptali ve miras sebebiyle istihkak gibi çekişmeli davalar kanundaki özel görev saklı kalmak üzere asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Yetkili yer

Terekenin paylaşılması, tenkis, miras sebebiyle istihkak ve ölüme bağlı tasarrufların iptali davalarında mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesine ilişkin özel yetki kuralı esas alınır.

Arabuluculuk ya da idari ön başvuru

Mirasçılık belgesi, vasiyetnamenin açılması ve terekenin korunması çekişmesiz işler olduğundan dava şartı arabuluculuğa tabi değildir. Paylaşma ve ortaklığın giderilmesi taleplerinde 1 Eylül 2023’ten beri dava şartı arabuluculuk bunun yanında teyit edilir.

Geçici koruma ve acil işlem

Sözleşmeye konu taşınmaz veya şirket payının devri riski varsa hak ve malvarlığıyla sınırlı tedbir yetkili merciden talep edilir. Belgenin aslı ve işlem tarihindeki sağlık kayıtları gecikmeden muhafaza edilir.

Korunacak hak, yakın tehlike ve istenen önlemin sınırı miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali uyuşmazlığına özgü olarak aynı talepte ispat tablosuna işlenir. Kararın uygulanacağı kurum veya sicil ile uygulama süresi açık yazılır; geçici kararın esası peşinen çözmediği gözetilir.

Adım adım başvuru ve dava planı

1. Ölüm ve son yerleşim yeri kayıtlarını doğrulayın.
2. Tüm mirasçıları ve temsil belgelerini nüfus kayıtlarıyla belirleyin.
3. Vasiyetname, miras sözleşmesi, feragat veya vekâlet belgesinin aslını ve şekil şartını inceleyin.
4. Tereke aktif ve pasifini ölüm tarihi esaslı envanterde birleştirin.
5. Üç aylık ret süresi ile bir ve on yıllık özel süreleri talep türüne göre ayrı hesaplayın.
6. Yabancı belgeyi apostil veya tasdik ve yeminli tercümeyle kullanıma hazırlayın.
7. Devir riski bulunan malvarlığı için ölçülü ihtiyati tedbir talep edin.
8. Vergi, banka, tapu, ticaret sicili ve paylaşım uygulamasını karar sonrasında tamamlayın.

Karara karşı başvuru yolu bakımından temel kural şudur: İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf edilir; çekişmesiz yargı ve parasal sınır kuralları karar türüne göre denetlenir. Kanun yolu dilekçesi yalnız sonucu tekrar etmez; kararın hangi maddi veya hukuki noktada hatalı olduğunu gösterir.

Karar sonrası uygulama ve sonuç kontrolü

Mahkeme veya yetkili merci karar verdiğinde ilk kontrol hüküm sonucunun talep edilen hukuki korumayı duraksamaya yer vermeden içerip içermediğidir. Şekil, ehliyet, irade, bağlayıcı hükümler ve varsa karşı edim ayrı hukuki teste tabi tutulur. İptal için ehliyetsizlik, yanılma/aldatma/korkutma, hukuka veya ahlaka aykırılık ve şekil noksanı kanuni sebepleri olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Kararın gerekçesi ile hüküm fıkrası çelişiyorsa kanun yolu veya tavzih-tashih koşulları süresinde değerlendirilir.

Geçici koruma bakımından başvuru kayıtlarında benimsenen yaklaşım şudur: Sözleşmeye konu taşınmaz veya şirket payının devri riski varsa hak ve malvarlığıyla sınırlı tedbir yetkili merciden talep edilir. Belgenin aslı ve işlem tarihindeki sağlık kayıtları gecikmeden muhafaza edilir. Esas karar verildikten sonra tedbirin ne zaman sona ereceği, sicil ya da kurum kaydının nasıl düzeltileceği ve daha önce yapılan işlemlerin akıbeti bunun yanında izlenir.

Kararın uygulanması için yalnız kesinleşme şerhi beklenmez; karar türünün kesinleşmeden icra veya uygulanma imkânı olup olmadığı teyit edilir. Gerekli mahkeme yazısı, icra emri, kurum başvurusu, harç ve tebligat tamamlanır. İdare veya karşı taraf kararı yerine getirmezse yeni başvuru yolu ve tazminat sonucu doğabilir.

Dosya kapanışında tebligat, kanun yolu, ödeme, sicil kaydı, teslim ve masraf kalemleri bir kontrol listesinde işaretlenir. Böylece lehde karar alınmasına rağmen tapu, nüfus, banka, işveren, kolluk, idare veya icra kaydında sonucun uygulanmadan kalması önlenir.

Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali hakkında sık sorulan sorular

Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali konusunda temel kural nedir?

Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde, tarafların resmî memur önünde aynı anda iradelerini açıklayıp belgeyi iki tanık huzurunda imzalamasıyla kurulur. Taraflar yazılı anlaşmayla sözleşmeyi her zaman ortadan kaldırabilir; sözleşmeden dönme, mirastan yoksunluk veya karşı edimin yerine getirilmemesi özel şartlara tabidir. Tek taraflı sıradan vasiyetnameyle sözleşmesel bağlılık kaldırılamaz.

Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali hangi kanun hükümlerine dayanır?

TMK 545: Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde düzenlenir; taraflar iradelerini memura aynı zamanda bildirir ve iki tanık önünde imzalar. TMK 546-548: Miras sözleşmesi tarafların yazılı anlaşmasıyla kaldırılabilir; mirastan yoksunluk sebebi veya karşı edimin yerine getirilmemesi kanuni dönme/fesih sonucu doğurabilir. TMK 557-559: Ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil eksikliği ölüme bağlı tasarrufun iptal sebepleridir; dava özel sürelere tabidir. TMK 495 ve devamı: Yasal ve atanmış mirasçılık, ölüm anında terekenin kanundaki veya geçerli ölüme bağlı tasarruftaki oranlarla geçmesini sağlar. HMK 190 ve resmî kayıtların ispat gücü: Mirasçılık, işlem, ödeme ve malvarlığı iddiaları kanuni ispat yüküne göre resmî sicil ve özgün belgelerle ispat tablosuna işlenir.

Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali için hangi şartlar aranır?

Resmî memur, eşzamanlı irade, imza ve tanık şartları işlem dosyasından teyit edilir. Tarafların ayırt etme gücü ile aldatma, korkutma veya yanılma iddiası işlem tarihine göre hukuki teste tabi tutulur. Yazılı kaldırma, kanuni dönme sebebi veya karşı edim ihlali olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Mirasçılar, yakınlık, sağ olma ve temsil kuralları ölüm anına göre karara bağlanır.

Hangi belgeler ve kayıtlar sağlanmalıdır?

Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri; Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları; Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları; Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi; Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları; Miras sözleşmesinin resmî aslı.

Başvuru veya dava süresi nedir?

İptal davası, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahipliğini öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl; iyiniyetli davalıya karşı her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılır. Kötüniyetli davalıya karşı üst süre yirmi yıldır.

Görevli mahkeme veya merci hangisidir?

Mirasçılık belgesi ve terekenin korunması gibi çekişmesiz işler sulh hukuk mahkemesinde; tenkis, denkleştirme, vasiyetnamenin iptali ve miras sebebiyle istihkak gibi çekişmeli davalar kanundaki özel görev saklı kalmak üzere asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Yetkili yer nasıl karara bağlanır?

Terekenin paylaşılması, tenkis, miras sebebiyle istihkak ve ölüme bağlı tasarrufların iptali davalarında mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesine ilişkin özel yetki kuralı esas alınır.

Arabuluculuk veya ön başvuru zorunlu mudur?

Mirasçılık belgesi, vasiyetnamenin açılması ve terekenin korunması çekişmesiz işler olduğundan dava şartı arabuluculuğa tabi değildir. Paylaşma ve ortaklığın giderilmesi taleplerinde 1 Eylül 2023’ten beri dava şartı arabuluculuk bunun yanında teyit edilir.

İhtiyati tedbir veya başka geçici koruma yetkili merciden talep edilir mi?

Sözleşmeye konu taşınmaz veya şirket payının devri riski varsa hak ve malvarlığıyla sınırlı tedbir yetkili merciden talep edilir. Belgenin aslı ve işlem tarihindeki sağlık kayıtları gecikmeden muhafaza edilir.

İspat yükü kimdedir?

Mirasçılık sıfatını, tasarrufu, karşılıksız kazandırmayı, ehliyetsizliği, irade sakatlığını veya tereke borcunu ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî siciller mahkemece getirtilir.

Bilirkişi incelemesi sağlanmalıdır mi?

Tereke değeri, şirket payı, tarım arazisi, kripto varlık, mal rejimi veya tenkis hesabı uzmanlık gerektiriyorsa ölüm tarihi verileri ve sonraki değişimler ayrı tablolarla hukuki teste tabi tutulur. Mirasçılık sıfatına ilişkin hukuki kararı mahkeme verir.

Karara karşı hangi kanun yolu kullanılır?

İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf edilir; çekişmesiz yargı ve parasal sınır kuralları karar türüne göre denetlenir.

İlgili yayınlar

• Miras Hukuku Yayınları
• Avukat Emirhan Keskin
• İletişim

Resmî kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — resmî metin
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — Adalet Bakanlığı
• 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu

Bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Yayın tarihi sonrasında yürürlüğe giren değişiklikler ve dosyaya konu olayın milletlerarası unsuru sonucu değiştirebilir; kişisel hukuki görüş için dosya incelemesi sağlanmalıdır. Somut başvuru kayıtlarında güncel mevzuat, tebliğ tarihi, deliller ve tarafların hukuki durumu bunun yanında hukuki teste tabi tutulur.

{"@context":"https://schema.org","@type":"FAQPage","mainEntity":[{"@type":"Question","name":"Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali konusunda temel kural nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde, tarafların resmî memur önünde aynı anda iradelerini açıklayıp belgeyi iki tanık huzurunda imzalamasıyla kurulur. Taraflar yazılı anlaşmayla sözleşmeyi her zaman ortadan kaldırabilir; sözleşmeden dönme, mirastan yoksunluk veya karşı edimin yerine getirilmemesi özel şartlara tabidir. Tek taraflı sıradan vasiyetnameyle sözleşmesel bağlılık kaldırılamaz."}},{"@type":"Question","name":"Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali hangi kanun hükümlerine dayanır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"TMK 545: Miras sözleşmesi resmî vasiyetname şeklinde düzenlenir; taraflar iradelerini memura aynı zamanda bildirir ve iki tanık önünde imzalar. TMK 546-548: Miras sözleşmesi tarafların yazılı anlaşmasıyla kaldırılabilir; mirastan yoksunluk sebebi veya karşı edimin yerine getirilmemesi kanuni dönme/fesih sonucu doğurabilir. TMK 557-559: Ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil eksikliği ölüme bağlı tasarrufun iptal sebepleridir; dava özel sürelere tabidir. TMK 495 ve devamı: Yasal ve atanmış mirasçılık, ölüm anında terekenin kanundaki veya geçerli ölüme bağlı tasarruftaki oranlarla geçmesini sağlar. HMK 190 ve resmî kayıtların ispat gücü: Mirasçılık, işlem, ödeme ve malvarlığı iddiaları kanuni ispat yüküne göre resmî sicil ve özgün belgelerle ispat tablosuna işlenir."}},{"@type":"Question","name":"Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali için hangi şartlar aranır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Resmî memur, eşzamanlı irade, imza ve tanık şartları işlem dosyasından teyit edilir. Tarafların ayırt etme gücü ile aldatma, korkutma veya yanılma iddiası işlem tarihine göre hukuki teste tabi tutulur. Yazılı kaldırma, kanuni dönme sebebi veya karşı edim ihlali olay ve kişi yönünden açıklığa kavuşturulur. Mirasçılar, yakınlık, sağ olma ve temsil kuralları ölüm anına göre karara bağlanır."}},{"@type":"Question","name":"Hangi belgeler ve kayıtlar sağlanmalıdır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Resmî senet, noter işlem dosyası ve tanık bilgileri; Sağlık kayıtları, görüşme notları ve işlem tanıkları; Kaldırma sözleşmesi, ihtar, ödeme ve ifa kayıtları; Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi ve mirasçılık belgesi; Tapu, banka, noter, vergi ve ticaret sicili kayıtları; Miras sözleşmesinin resmî aslı."}},{"@type":"Question","name":"Başvuru veya dava süresi nedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"İptal davası, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahipliğini öğrendiği tarihten başlayarak bir yıl; iyiniyetli davalıya karşı her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılır. Kötüniyetli davalıya karşı üst süre yirmi yıldır."}},{"@type":"Question","name":"Görevli mahkeme veya merci hangisidir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Mirasçılık belgesi ve terekenin korunması gibi çekişmesiz işler sulh hukuk mahkemesinde; tenkis, denkleştirme, vasiyetnamenin iptali ve miras sebebiyle istihkak gibi çekişmeli davalar kanundaki özel görev saklı kalmak üzere asliye hukuk mahkemesinde görülür."}},{"@type":"Question","name":"Yetkili yer nasıl karara bağlanır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Terekenin paylaşılması, tenkis, miras sebebiyle istihkak ve ölüme bağlı tasarrufların iptali davalarında mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesine ilişkin özel yetki kuralı esas alınır."}},{"@type":"Question","name":"Arabuluculuk veya ön başvuru zorunlu mudur?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Mirasçılık belgesi, vasiyetnamenin açılması ve terekenin korunması çekişmesiz işler olduğundan dava şartı arabuluculuğa tabi değildir. Paylaşma ve ortaklığın giderilmesi taleplerinde 1 Eylül 2023’ten beri dava şartı arabuluculuk bunun yanında teyit edilir."}},{"@type":"Question","name":"İhtiyati tedbir veya başka geçici koruma yetkili merciden talep edilir mi?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Sözleşmeye konu taşınmaz veya şirket payının devri riski varsa hak ve malvarlığıyla sınırlı tedbir yetkili merciden talep edilir. Belgenin aslı ve işlem tarihindeki sağlık kayıtları gecikmeden muhafaza edilir."}},{"@type":"Question","name":"İspat yükü kimdedir?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Mirasçılık sıfatını, tasarrufu, karşılıksız kazandırmayı, ehliyetsizliği, irade sakatlığını veya tereke borcunu ileri süren taraf dayandığı vakıayı ispatlar; resmî siciller mahkemece getirtilir."}},{"@type":"Question","name":"Bilirkişi incelemesi sağlanmalıdır mi?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"Tereke değeri, şirket payı, tarım arazisi, kripto varlık, mal rejimi veya tenkis hesabı uzmanlık gerektiriyorsa ölüm tarihi verileri ve sonraki değişimler ayrı tablolarla hukuki teste tabi tutulur. Mirasçılık sıfatına ilişkin hukuki kararı mahkeme verir."}},{"@type":"Question","name":"Karara karşı hangi kanun yolu kullanılır?","acceptedAnswer":{"@type":"Answer","text":"İstinafa açık hukuk mahkemesi kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf edilir; çekişmesiz yargı ve parasal sınır kuralları karar türüne göre denetlenir."}}]}{"@context":"https://schema.org","@type":"Article","headline":"Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali","description":"Miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali: Miras payı, tereke, süre, delil ve görevli mahkeme kurallarını 2026 güncel hukukuyla öğrenin.","inLanguage":"tr-TR","mainEntityOfPage":{"@type":"WebPage","@id":"https://www.emirhankeskin.av.tr/miras-sozlesmesinin-sekli-degistirilmesi-ve-iptali/"},"author":{"@type":"Person","name":"Av. Emirhan Keskin","url":"https://www.emirhankeskin.av.tr/"},"publisher":{"@type":"LegalService","name":"Av. Emirhan Keskin","url":"https://www.emirhankeskin.av.tr/","telephone":"+90 552 224 43 66"},"about":{"@type":"Thing","name":"miras sözleşmesinin şekli, değiştirilmesi ve iptali"},"isAccessibleForFree":true}{"@context":"https://schema.org","@type":"BreadcrumbList","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ana Sayfa","item":"https://www.emirhankeskin.av.tr/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Miras Hukuku","item":"https://www.emirhankeskin.av.tr/category/miras-hukuku/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Miras Sözleşmesinin Şekli, Değiştirilmesi ve İptali","item":"https://www.emirhankeskin.av.tr/miras-sozlesmesinin-sekli-degistirilmesi-ve-iptali/"}]}