Site Merdiveninde Kayıp Düşen Ziyaretçi Tazminat İsteyebilir mi?

Kısaca bu yazıda

Kayıp düşme olaylarında site yönetimi, ortak alanların güvenli tutulması yükümlülüğünü ihlal ettiyse zarar gören ziyaretçiye karşı sorumlu olabilir. Aşağıdaki maddeler, yazıda ayrıntılı olarak ele alınan başlıca noktaları özetler. Somut durumunuzda hangi kuralın uygulanacağı, olayın ayrıntılarına ve belgelere göre değişebilir.

• Ziyaretçinin malik olmaması hakkı engeller mi: Bir siteye misafir gelen kişi, ortak merdivende yaralanırsa zararını talep etme hakkı sırf malik veya kiracı olmadığı için ortadan kalkmaz.
• İlk saatlerde hangi deliller toplanır: Yardım ve sağlık değerlendirmesinden sonra olay yerinin ışık, zemin ve uyarı durumu fotoğraflanmalıdır.
• Kimden ve hangi zarar istenir: Tapudaki malik veya ortak maliklerin sorumluluğu ile yöneticinin temsil görevi ve bakım hizmetini yapan yüklenicinin kusuru karıştırılmamalıdır.
• Merdiven olayının somut karşılaştırması: Yağmurdan sonra giriş merdivenine su taşınıyor, daha önce yönetim defterine kayganlık şikâyeti yazılmış ve uyarı levhası konmamışsa önceden bilinen bakım riskinin araştırılması gerekir.
• Hukuki dayanak: 6098 sayılı Kanun; 634 sayılı Kanun.

Ziyaretçinin malik olmaması hakkı engeller mi?

Bir siteye misafir gelen kişi, ortak merdivende yaralanırsa zararını talep etme hakkı sırf malik veya kiracı olmadığı için ortadan kalkmaz. Türk Borçlar Kanunu’nun yapı malikinin sorumluluğuna ilişkin 69. maddesi, yapım bozukluğu ve bakım eksikliğinden doğan zarar bakımından uygulanabilir. Ayrıca yönetim veya bakım şirketinin somut kusuru ayrı incelenebilir. Merdivenin site ortak alanı olup olmadığı, yapının maliki ve yöneticinin yetkisi dosyada belirlenmelidir.

Islak yüzeyin ne zaman oluştuğu, uyarı levhasının varlığı, kaymaz şerit ve aydınlatma durumu önemlidir. Kişinin yalnız düşmesi yapım veya bakım bozukluğunu kesin kanıtlamaz. Öte yandan yönetimin “ziyaretçiler kendi sorumluluğunda” ilanı da kanuni sorumluluğu her durumda kaldırmaz.

İlk saatlerde hangi deliller toplanır?

Yardım ve sağlık değerlendirmesinden sonra olay yerinin ışık, zemin ve uyarı durumu fotoğraflanmalıdır. Temizlik çizelgesi, güvenlik kayıtları, kamera açısı, tanıklar ve olay tutanağı talep edilir. Kameranın otomatik silinme süresi kısa olabileceğinden yönetim ve güvenlik şirketine olay saati belirtilen yazılı saklama talebi gönderin. Ayakkabının durumu veya kişinin taşıdığı eşya da düşmenin oluş biçimi bakımından tartışılabilir; bunları gizlemek güvenilirliği azaltır.

Merdiven sonradan onarılmışsa önceki durumun fotoğrafı ve bakım ihbarları önem kazanır. Ancak onarımın yapılmış olması geçmişte mutlaka kusur bulunduğunu tek başına kanıtlamaz. Ziyaretçinin hangi kapıdan ve niçin geçtiği de olayı açıklayan ayrıntıdır.

Kimden ve hangi zarar istenir?

Tapudaki malik veya ortak maliklerin sorumluluğu ile yöneticinin temsil görevi ve bakım hizmetini yapan yüklenicinin kusuru karıştırılmamalıdır. Kat Mülkiyeti Kanunu’ndaki yönetim planı ve bakım kararları, sorumluluğun iç ilişkide nasıl paylaşıldığını gösterir. Dışarıya karşı hangi tarafın davalı olacağı ise somut zarar sebebi ve hukuki temele göre belirlenir.

Acil ve sonraki tedavi belgeleri, iş göremezlik raporu, bakım gideri ve kalıcı etkinin tıbbi değerlendirmesi talebin hesabını belirler. Ziyaretçinin kendi dikkat eksikliği iddiası varsa müterafik kusur tartışılabilir; sırf yürümüş olmak kusur değildir. Uyuşmazlıkta olayın tarihi ve öğrenilen sorumlular üzerinden zamanaşımı kontrol edilir.

Merdiven olayının somut karşılaştırması

Yağmurdan sonra giriş merdivenine su taşınıyor, daha önce yönetim defterine kayganlık şikâyeti yazılmış ve uyarı levhası konmamışsa önceden bilinen bakım riskinin araştırılması gerekir. Bir görevlinin az önce döktüğü içecek hemen ardından düşmeye yol açmışsa olayın önlenebilirliği ve hangi yüklenicinin kontrol alanında olduğu farklı incelenir. Ziyaretçinin kimden anahtar aldığı, güvenlikten geçip geçmediği ve merdiveni hangi saatte kullandığı kameranın bulunmasını kolaylaştırır. Fotoğrafları tarih bilgisi ve orijinal dosyayla saklayın; sosyal medya için kırpılmış görüntüleri tek kanıt yapmayın.

Site yönetimine verilen dilekçenin bir kopyasını alın. Yönetim “sigortamız var” derse poliçenin türünü, hasar bildirim numarasını ve teminat kapsamını isteyin. Sigortaya bildirim, sorumluluğun kabul edildiği anlamına gelmez. Dava öncesi sağlık durumunun ve zarar tutarının olgunlaşması gerekebilir; zamanaşımını bu nedenle göz ardı etmeyin. Sitede başka düşmeler yaşanmışsa tarihli tutanakları isteyin; söylenti şeklindeki anlatım yerine doğrulanabilir geçmiş şikâyet ve bakım kararlarını kullanın. Merdivenin ortak alan niteliği tapu ve mimari projeden ayrıca doğrulanabilir.

Kayıp düşme kazasında site yönetiminin sorumluluğu

Kat Mülkiyeti Kanunu, ortak yerlerin bakım ve onarımını yönetimin görevleri arasında sayar. Merdivenin ıslak, aydınlatmasız veya korkuluksuz bırakılması gibi eksiklikler, kayıp düşme kazalarında yönetimin kusurunu gösterebilir. Zarar gören ziyaretçi, olay yerinin fotoğraflarını, tanık bilgilerini ve hastane kayıtlarını hemen toplamalıdır. Kayıp düşme sonrası açılacak tazminat davasında, ziyaretçinin kendi dikkatsizliği de kusur indirimi bakımından değerlendirilir.

Hukuki dayanak

6098 sayılı Kanun; 634 sayılı Kanun. İlgili hükümler olayın tarihindeki yürürlük durumuyla birlikte değerlendirilmelidir.

İlgili okuma: apartman yönetiminin yaralanma nedeniyle sorumluluğu.

İlgili konular için Tazminat Hukuku yayınlarını inceleyebilirsiniz.

Resmî kaynaklar: Türk Borçlar Kanunu (6098)